§30.20.1frendens gemensque ac vix lacrimis temperans dicitur legatorum verba audisse.
그는 이빨을 갈고 신음하며 겨우 눈물을 참으면서 사절들의 말을 들었다고 전해진다.
§30.20.2postquam edita sunt mandata “iam non perplexe” inquit, “sed palam revocant, qui vetando supplementum et pecuniam mitti iam pridem retrahebant.
명령이 전달된 후 그는 말했다. “이제 그들은 애매하게가 아니라 공개적으로 나를 소환하고 있구나. 증원군과 자금이 송금되는 것을 금지함으로써 오래전부터 나를 붙잡아 두던 자들이 말이다.
§30.20.3vicit ergo Hannibalem non populus Romanus, totiens caesus fugatusque, sed senatus Carthaginiensis obtrectatione atque invidia.
그러므로 한니발을 이긴 것은 그토록 자주 살육당하고 패주했던 로마 인민이 아니라, 비방과 질투로 가득 찬 카르타고 원로원이다.
§30.20.4neque hac deformitate reditus mei tam P. Scipio exsultabit atque efferet sese quam Hanno, qui domum nostram, quando alia re non potuit,
그리고 나의 이 굴욕적인 귀환에 대해 푸블리우스 스키피오가 기뻐하며 으스대는 것 못지않게 하노가 기뻐할 것이다.
§30.20.5ruina Carthaginis oppressit. ” iam hoc ipsum praesagiens animo praeparaverat ante naves.
그는 다른 방법으로는 불가능했기에, 카르타고의 파멸로써 우리 가문을 짓밟은 자이다.” 이미 마음속으로 이 일을 예감하고 있었기에 그는 미리 배들을 준비해 두었었다.
itaque inutili militum turba praesidii specie in oppida Bruttii agri, quae pauca metu magis quam fide continebantur, dimissa, §30.20.6quod roboris in exercitu erat in Africam transvexit, multis Italici generis, qui in Africam secuturos abnuentes concesserant in Iunonis Laciniae delubrum inviolatum ad eam diem, in templo ipso foede interfectis.
그리하여 수비대라는 명목으로, 충성심보다는 주로 두려움에 의해 유지되고 있던 브루티움 영토의 몇 안 되는 마을들로 쓸모없는 병사 무리를 해산시켜 보낸 뒤, 군대의 정예병들을 아프리카로 실어 날랐으며, 아프리카로 따라가기를 거부하고 그날까지 신성불가침이었던 라키니아의 유노 신전으로 대피해 있던 이탈리아계의 많은 이들을 신전 안에서 잔인하게 학살했다.
§30.20.7raro quemquam alium patriam exilii causa relinquentem tam maestum abisse ferunt quam Hannibalem hostium terra excedentem.
추방으로 인해 조국을 떠나는 다른 어떤 이도, 적의 땅을 떠나는 한니발만큼 슬프게 떠난 이는 거의 없다고 전해진다.
respexisse saepe Italiae litora, et deos hominesque accusantem in se quoque ac suum ipsius caput execratum, §30.20.8quod non cruentum ab Cannensi victoria militem Romam duxisset.
그는 종종 이탈리아의 해안을 돌아보며 신들과 인간들을 원망하고, 자신과 자신의 머리에 저주를 퍼부었다고 한다, 칸나에의 승리로 피비린내 나는 군대를 왜 로마로 이끌고 가지 않았던가 하고 후회하면서 말이다.
Scipionem ire ad Carthaginem ausum, qui consul hostem Poenum in Italia non vidisset; §30.20.9se centum milibus armatorum ad Trasumennum, ad Cannas caesis circa Casilinum Cumasque et Nolam consenuisse.
집정관이면서 이탈리아에서 포에니인 적을 본 적도 없는 스키피오는 감히 카르타고로 향하는 반면, 자신은 트라시메누스와 칸나에에서 십만 명의 무장 병력을 살상하고서도 카실리눔, 쿠마에, 놀라 주변에서 늙어갔다고 탄식했다.
haec accusans querensque ex diutina possessione Italiae est detractus.
이처럼 원망하고 한탄하면서 그는 오랫동안 점유해 온 이탈리아에서 끌려 나왔다.