§3.64.1haec victoria tribunorum plebisque prope in haud salubrem luxuriam vertit conspiratione inter tribunos facta, ut iidem tribuni reficerentur et, quo sua minus cupiditas emineret, consules quoque continuarent magistratum.
호민관들과 평민의 이 승리는, 동일한 호민관들이 재선되고 자신들의 탐욕이 덜 드러나도록 집정관들도 관직을 연임하게 하려는 호민관들 사이의 모의로 인해, 거의 해로운 방종으로 바뀔 뻔했다.
§3.64.2consensum patrum causabantur, quo per contumeliam consulum iura tribunorum plebis labefactata essent.
그들은 귀족들의 합의를 핑계로 삼았는데, 그로 인해 집정관들에 대한 모욕을 통해 평민 호민관의 권리가 흔들렸다는 것이었다.
§3.64.3quid futurum nondum firmatis legibus, si novos tribunos per factionis suae consules adorti essent? non enim semper Valerios Horatiosque consules fore, qui libertati plebis suas opes postferrent.
법이 아직 확고해지지 않은 상태에서, 만일 그들이 자신들 파벌의 집정관들을 통해 새로운 호민관들을 공격한다면 무슨 일이 일어나겠는가? 평민의 자유를 위해 자신들의 권세를 뒤로 미루는 발레리우스나 호라티우스 같은 집정관이 늘 있지는 않을 것이기 때문이다.
§3.64.4forte quadam utili ad tempus, ut comitiis praeesset, potissimum M. Duillio sorte evenit, viro prudenti et ex continuatione magistratus invidiam inminentem cernenti.
그 시기에 유용한 어떤 우연에 의해, 민회를 주재하는 일이 하필이면 추첨을 통해 마르쿠스 두일 리우스에게 돌아갔는데, 그는 현명하고 관직 연임에서 오는 임박한 원성을 알아차리고 있던 인물이었다.
§3.64.5qui cum ex veteribus tribunis negaret se ullius rationem habiturum pugnarentque collegae, ut liberas tribus in suffragium mitteret aut concederet sortem comitiorum collegis habituris e lege potius comitia quam ex voluntate patrum,
그가 옛 호민관들 중 누구도 고려하지 않겠다고 선언하자, 동료들은 그가 자유로운 부족들을 투표에 참여시키거나, 아니면 귀족들의 의사보다는 법에 따라 민회를 개최하려는 동료들에게 민회 개최의 추첨권을 넘겨주라고 맞섰다.
§3.64.6iniecta contentione Duillius consules ad subsellia accitos cum interrogasset, quid de comitiis consularibus in animo haberent, respondissentque se novos consules creatures, auctores populares sententiae haud popularis nactus in contionem cum iis processit.
논쟁이 벌어지자, 두일 리우스는 집정관들을 자리에 불러 집정관 선거에 관해 어떤 의도를 가지고 있는지 물었고, 그들이 새로운 집정관들을 선출할 것이라고 답변하자, 대중적이지 않은 의견에 대해 대중적인 지지자를 얻은 셈이 되어 그들과 함께 시민 집회로 나아갔다.
§3.64.7ubi cum consules producti ad populum interrogatique, si eos populus Romanus, memor liberatis per illos receptae domi, memor militiae rerum gestarum, consules iterum faceret, quidnam facturi essent,
그곳에서 집정관들이 민중 앞으로 나와 질문을 받았는데, 만일 로마 민중이 그들을 통해 국내에서 되찾은 자유를 기억하고 군무에서의 업적을 기억하여 그들을 다시 집정관으로 삼는다면 대체 어떻게 하겠느냐는 것이었다.
§3.64.8nihil sententiae suae mutassent, conlaudatis consulibus, quod perseverarent ad ultimum dissimiles decemvirorum esse, comitia habuit;
그들이 자신들의 뜻을 전혀 바꾸지 않자, 집정관들이 끝까지 십인위원들과 다른 모습을 유지한 것에 대해 찬사를 보낸 후, 그는 민회를 개최했다.
et quinque tribunis plebi creatis cum prae studiis aperte petentium novem tribunorum alii candidati tribus non explerent, concilium dimisit nec deinde comitiorum causa habuit.
그리고 5명의 평민 호민관이 선출되었는데, 공공연히 재선을 노리던 9명의 호민관들의 열성적인 운동 때문에 다른 후보자들이 부족을 채우지 못하자, 그는 집회를 해산하고 그 후로는 선거를 위해 민회를 개최하지 않았다.
§3.64.9satisfactum legi aiebat, quae numero nusquam praefinito, tribuni modo ut relinquerentur, sanciret et ab iis, qui creati essent, cooptari collegas iuberet;
그는 어디에도 숫자가 명시되어 있지 않고 오직 호민관들이 남겨질 것만을 규정하며, 선출된 자들에 의해 동료가 공동 선출되도록 명령하는 법이 충족되었다고 주장했다.
§3.64.10recitabatque rogationis carmen, in quo est: “tribunos plebei decem rogabo;
그리고 그는 제안의 조문을 낭독했는데, 그 내용은 다음과 같았다. “나는 평민 호민관 열 명을 제안할 것이다.
si qui vos minus hodie decem tribunos plebei feceritis, tum ut ii, quos hi sibi collegas cooptassint, legitimi eadem lege tribuni plebei sint, ut illi, quos hodie tribunos plebei feceritis. ” §3.64.11Duillius cum ad ultimum perseverasset negando quindecim tribunos plebei rem publicam habere posse, victa collegarum cupiditate pariter patribus plebeique acceptus magistratu abiit.
만일 당신들이 오늘 평민 호민관 열 명을 채우지 못한다면, 이들이 자신들의 동료로 공동 선출한 자들이 오늘 당신들이 평민 호민관으로 삼은 자들과 마찬가지로 동일한 법에 따라 합법적인 평민 호민관이 되도록 하라.” 두일 리우스가 국가가 15명의 평민 호민관을 가질 수는 없다고 부인하며 끝까지 고집하자, 동료들의 탐욕은 꺾였고, 그는 귀족들과 평민 모두에게 똑같이 환영받으며 관직에서 물러났다.