§26.36.1cum in hac difficultate rerum consilium haereret, ac prope torpor quidam occupasset hominum mentes, tum Laevinus consul:
이처럼 사태가 어려움에 처하여 방책이 막히고, 일종의 마비 상태가 사람들의 마음을 거의 사로잡았을 때, 집정관 라이비누스가 말했다.
§26.36.2magistratus senatui et senatum populo, sicut honore praestent, ita ad omnia, quae dura atque aspera essent, subeunda duces debere esse.
정무관은 원로원에 대하여, 그리고 원로원은 민중에 대하여, 그들이 명예에 있어서 앞서 있는 것과 마찬가지로, 가혹하고 힘겨운 모든 일을 감당하는 데 있어서도 앞장서는 자가 되어야 마땅하다는 것이었다.
§26.36.3“si, quod iniungere inferiori velis, id prius in te ac tuos ipse iuris statueris, facilius omnis oboedientis habeas.
“만일 아랫사람에게 부과하고자 하는 규칙을, 먼저 자기 자신과 자기 집안사람들에게 스스로 법으로 규정한다면, 모든 이들을 더 쉽게 복종하게 만들 수 있을 것입니다.
nec impensa gravis est, cum ex ea plus quam pro virili parte sibi quemque capere principum vident.
또한 원로들의 개개인이 그 부담에서 각자의 몫 이상을 스스로 떠맡고 있는 것을 사람들이 볼 때, 그 비용은 무겁게 느껴지지 않는 법입니다.
§26.36.4itaque si classes habere atque ornare volumus populum Romanum, privatos sine recusatione remiges dare, nobismet ipsis primum imperemus.
그러므로 만일 우리가 함대를 보유하여 로마 민중을 무장시키고, 개인들이 이의 없이 노잡이들을 제공하기를 바란다면, 먼저 우리 자신에게 명령을 내립시다.
§26.36.5aurum, argentum, aes signatum omne senatores crastino die in publicum conferamus, ita ut anulos sibi quisque et coniugi et liberis, et filio bullam, et, quibus uxor filiaeve sunt, singulas uncias pondo auri relinquant;
금, 은, 그리고 주조된 모든 동을 우리 원로원 의원들은 내일 공공을 위해 헌납합시다. 다만, 각자가 자신과 아내와 자녀들을 위해 반지를, 아들에게는 불라를, 그리고 아내나 딸이 있는 자들에게는 각각 1온스 무게의 금만을 남겨두는 방식으로 합시다.
argenti, §26.36.6qui curuli sella sederunt, equi ornamenta et libras pondo, ut salinum patellamque deorum causa habere possint, ceteri senatores libram argenti tantum:
은에 관해서는, 쿠룰리스 의자에 앉았던 적이 있는 이들은, 신들을 위해 소금 그릇과 접시를 보관할 수 있도록 말의 장식과 수 파운드 무게의 은을 남겨두고, 나머지 원로원 의원들은 단지 1파운드의 은만을 남겨두는 것으로 합시다.
§26.36.7aeris signati quina milia in singulos patres familiae relinquamus:
주조된 동에 관해서는, 가장 한 사람당 5,000아스를 남겨둡시다.
§26.36.8ceterum omne aurum, argentum, aes signatum ad triumviros mensarios extemplo deferamus nullo ante senatus consulto facto, ut voluntaria conlatio et certamen adiuvandae rei publicae excitet ad aemulandum animos primum equestris ordinis, dein reliquae plebis.
그 밖의 모든 금, 은, 주조된 동은 미리 어떠한 원로원 결의도 거치지 않고 즉시 금융 삼인 위원들에게 가져갑시다. 국가를 돕기 위한 이 자발적인 헌납과 경쟁이 먼저 승마 계급, 이어서 나머지 평민들의 마음을 자극하여 본받게 만들도록 말입니다.
§26.36.9hanc unam viam multa inter nos conlocuti consules invenimus.
집정관인 우리가 서로 많이 상의한 끝에 찾아낸 유일한 길이 이것입니다.
ingredimini dis bene iuvantibus.
신들의 자비로운 도우심 속에서 이 길로 나아가십시오.
res publica incolumis et privatas res facile salvas praestat;
국가가 안전하다면 개인의 재산도 쉽게 안전하게 보존됩니다.
§26.36.10publica prodendo tua nequiquam serves. ” in haec tanto animo consensum est, ut gratiae ultro consulibus agerentur.
공공의 일을 저버림으로써 자신의 것을 지키려 해도 그것은 무의미한 일이 될 것입니다.” 이 제안에 대해 매우 큰 열의를 가지고 동의가 이루어졌기에, 집정관들에게 자발적으로 감사의 인사가 전해질 정도였다。
§26.36.11senatu inde misso pro se quisque aurum et argentum et aes in publicum conferunt tanto certamine iniecto, ut prima aut inter primos nomina sua vellent in publicis tabulis esse, ut nec triumviri accipiundo nec scribae referundo sufficerent.
그 후 원로원이 해산되자 각자는 앞다투어 금과 은과 동을 공공을 위해 바쳤고, 매우 치열한 경쟁이 일어나 자신들의 이름이 공적 장부의 첫머리나 앞자리에 오르기를 원했기에, 이를 수취하는 금융 삼인 위원들도, 기록하는 서기들도 감당하기 어려울 정도였다.
§26.36.12hunc consensum senatus equester ordo est secutus, equestris ordinis plebs.
원로원의 이러한 일치단결을 승마 계급이 따랐고, 승마 계급을 평민들이 따랐다.
ita sine edicto, sine coercitione magistratus nec remige in supplementum nec stipendio res publica eguit;
그리하여 포고령도 없고 정무관의 강제도 없이, 국가는 보충 노잡이도 급료도 부족하지 않게 되었다.
paratisque omnibus ad bellum consules in provincias profecti sunt.
전쟁을 위한 모든 준비가 갖추어지자 집정관들은 임지로 출발했다.