Humanitext Reader

리비우스 · 로마사 §22.11.1-22.11.9

파비우스의 군비 증강과 초토화 정책 고시

1770개 구절 중 605번째 · 라틴어

요약

독재관 파비우스는 원로원에 군단 편성을 자문하고 집정관 세르빌리우스로부터 군대를 인도받는 한편, 주민 대피와 초토화 작전을 고시했다. 파비우스는 집정관에게 독재관의 절대적 권위를 보였으며, 로마에서는 해방노예를 포함한 새로운 병력 징집과 더불어 도성 방위 및 선박 배치가 진행되었다.

§22.11.1ita rebus divinis peractis tum de bello deque re publica dictator rettulit, quibus quotve legionibus victori hosti obviam eundum esse patres censerent.
이와 같이 신성한 의식이 완료되자, 독재관은 승리한 적에 맞서 가기 위해 원로원 의원들이 어떤 군단 혹은 몇 개의 군단을 보내야 한다고 생각하는지, 전쟁과 국가의 일에 대해 자문했다.
§22.11.2decretum ut ab Cn. Servilio consule exercitum acciperet; scriberet praeterea ex civibus sociisque quantum equitum ac peditum videretur; cetera omnia ageret faceretque, ut e re publica duceret.
그가 집정관 그나에우스 세르빌리우스로부터 군대를 인도받고, 나아가 시민들과 동맹시민들 중에서 적당하다고 여겨지는 만큼의 기병과 보병을 징집하며, 그 밖의 모든 일은 국가의 이익에 부합한다고 생각하는 바에 따라 조치하고 실행하기로 의결되었다.
§22.11.3Fabius duas legiones se adiecturum ad Servilianum exercitum dixit.
파비우스는 자신이 세르빌리우스의 군대에 두 개의 군단을 추가하겠다고 말했다.
iis per magistrum equitum scriptis Tibur diem ad conveniendum edixit;
이 군단들이 기병장관을 통해 징집되자, 그는 티부르에 집결할 날짜를 선포했다.
§22.11.4edictoque proposito, ut, quibus oppida castellaque immunita essent, ut ii commigrarent in loca tuta, ex agris quoque demigrarent omnes regionis eius,
그리고 마을과 요새가 무방비 상태인 자들은 안전한 곳으로 피난하고, 또한 한니발이 지나갈 예정인 그 지역의 모든 주민도 농경지에서 대피하라는 고시가 발포되었다.
§22.11.5qua iturus Hannibal esset, tectis prius incensis ac frugibus corruptis, ne cuius rei copia esset, ipse via Flaminia profectus obviam consuli exercituique cum ad Tiberim circa Ocriculum prospexisset agmen consulemque cum equitibus ad se progredientem, viatorem misit, qui consuli nuntiaret, ut sine lictoribus ad dictatorem veniret.
그들은 사전에 집들을 불태우고 곡물을 망가뜨려 적에게 어떤 물자도 넉넉하지 않게 하였다. 그 자신은 플라미니아 가도를 따라 집정관과 그의 군대를 맞이하러 출발했는데, 오크리쿨룸 인근 테베레강가에서 행군 행렬과 기병을 거느리고 자신을 향해 나아오는 집정관을 멀리서 보고는, 집정관에게 리크토르들을 거느리지 말고 독재관에게 오라고 전할 전령을 보냈다.
§22.11.6qui cum dicto paruisset congressusque eorum ingentem speciem dictaturae apud cives sociosque vetustate iam prope oblitos eius imperii fecisset, litterae ab urbe allatae sunt, naves onerarias commeatum ab Ostia in Hispaniam ad exercitum portantes a classe Punica circa portum Cosanum captas esse.
그가 이 지시에 따르고, 그들의 만남이 그 오랜 미사용으로 인해 그 권력을 이미 거의 잊고 있었던 시민들과 동맹시민들 사이에 독재관직의 거대한 위엄을 보여준 후, 오스티아로부터 히스파니아의 군대 쪽으로 보급품을 운반하던 수송선들이 코사 항구 근처에서 카르타고 함대에 의해 나포되었다는 서한이 도성으로부터 전달되었다.
§22.11.7itaque extemplo consul Ostiam proficisci iussus navibusque, quae ad urbem Romanam aut Ostiae essent, completis milite ac navalibus sociis persequi hostium classem ac litora Italiae tutari.
그리하여 즉시 집정관은 오스티아로 출발하여, 로마나 오스티아에 있는 배들에 군인들과 해군 동맹시민들을 태우고 적의 함대를 추격하고 이탈리아 해안을 수호하라는 명령을 받았다.
§22.11.8magna vis hominum conscripta Romae erat;
로마에서는 엄청난 수의 사람들이 징집되었다.
libertini etiam, quibus liberi essent et aetas militaris, in verba iuraverant.
자식이 있고 군역에 알맞은 연령인 해방노예들조차도 군사 선서를 마쳤다.
§22.11.9ex hoc urbano exercitu qui minores quinque et triginta annis erant in navis inpositi, alii, ut urbi praesiderent, relicti.
이 도성 방위군 중 35세 미만인 자들은 배에 태워졌고, 다른 이들은 도성을 지키도록 남겨졌다.

어휘·문법 주석

  1. 22.11.4ut, quibus oppida castellaque immunita essent, ut ii commigrarent — 'ut'이 두 번 반복된 것은 중간에 삽입된 관계절 'quibus... essent'로 인해 주절의 구조가 중단되면서 발생한 비문법적 결합(anacoluthon)이다. 지시대명사 'ii' 역시 주어를 다시 환기하기 위해 덧붙여진 것이다.
  2. 22.11.5ipse via Flaminia profectus... viatorem misit, qui consuli nuntiaret, ut sine lictoribus ad dictatorem veniret. — 이 길고 복잡한 문장의 골격은 주어 'ipse'와 문장 끝부분에 위치한 주동사 'viatorem misit'로 구성되며, 그 사이에 여러 독립 탈격, 분사구, 그리고 'cum'절('cum... prospexisset')이 겹겹이 삽입되어 있다. 'qui'절은 목적을 나타내는 접속법('nuntiaret')을 이끌고, 이것이 다시 간접 명령의 'ut'절('veniret')을 인도한다.
  3. 22.11.8in verba iuraverant — 군사적인 관용 표현으로, '(지휘관이 제시한) 서약식 문구에 따라 선서하다'라는 뜻이다. 일반적으로 군대에 대한 충성과 규율 준수를 다짐하는 선서 의식을 가리킨다.

이 구절 인용하기

리비우스, 로마사 §22.11.1-22.11.9. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:22.11.1-22.11.9

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.