§2.1Pater mature decessit.
아버지는 일찍 세상을 떠났다.
ipse adulescentulus propter affinitatem P. Sulpicii, qui tribunus plebei interfectus est, non expers fuit illius periculi: namque Anicia, Pomponii consobrina, nupserat Servio, fratri Sulpicii.
그 자신은 매우 젊은 나이였으나, 살해당한 평민 호민관 푸블리우스 술피키우스와의 인척 관계 때문에 그 위험에서 벗어나지 못했다. 왜냐하면 폼포니우스의 사촌 누이인 아니키아가 술피키우스의 형제인 세르비우스와 결혼했기 때문이다.
§2.2itaque interfecto Sulpicio posteaquam vidit Cinnano tumultu civitatem esse perturbatam neque sibi dari facultatem pro dignitate vivendi, quin alterutram partem offenderet, dissociatis animis civium, cum alii Sullanis, alii Cinnanis faverent partibus, idoneum tempus ratus studiis obsequendi suis Athenas se contulit.
그리하여 술피키우스가 살해당한 후, 시민들의 마음이 갈라져 어떤 이들은 술라 파를, 어떤 이들은 킨나 파를 지지하는 가운데, 킨나의 반란으로 국가가 혼란에 빠져 있고 어느 한쪽 파당의 비위를 거스르지 않고서는 자신의 품위에 걸맞게 살아갈 기회가 자신에게 주어지지 않는다는 것을 보았을 때, 그는 자신의 학문에 전념하기에 적절한 시기라고 생각하여 아테네로 떠났다.
neque eo setius adulescentem Marium hostem iudicatum iuvit opibus suis, cuius fugam pecunia sublevavit.
그러나 그럼에도 불구하고, 그는 공적 적으로 선포된 젊은 마리우스를 자신의 자산으로 도왔으며, 그의 도피를 자금으로 원조했다.
§2.3ac ne illa peregrinatio detrimentum aliquod afferret rei familiari, eodem magnam partem fortunarum traiecit suarum.
그리고 그 타향살이가 가산에 어떤 손실도 입히지 않도록, 같은 곳으로 자신의 재산 중 큰 부분을 옮겼다.
hic ita vixit, ut universis Atheniensibus merito esset carissimus.
여기서 그는 모든 아테네인들에게 마땅히 가장 사랑받을 만한 방식으로 살았다.
§2.4nam praeter gratiam, quae iam in adulescentulo magna erat, saepe suis opibus inopiam eorum publicam levavit.
왜냐하면 젊은 시절에 이미 대단했던 인기 외에도, 그는 자주 자신의 자산으로 그들의 공적인 궁핍을 덜어주었기 때문이다.
cum enim versuram facere publice necesse esset neque eius condicionem aequam haberent, semper se interposuit, atque ita ut neque usuram umquam ab iis acceperit neque longius, quam dictum esset, debere passus sit.
실제로 국가가 공적으로 채무를 얻어야 할 필요가 있으나 그에 대한 공정한 조건을 얻지 못했을 때, 그는 항상 개입하여 그들로부터 결코 이자를 받지 않고 약속된 기한보다 오래 채무를 지는 것을 허용하지 않는 방식으로 이를 행했다.
quod utrumque erat iis salutare:
이 두 가지 모두 그들에게 유익한 것이었다.
§2.5nam neque indulgendo inveterascere eorum aes alienum patiebatur neque multiplicandis usuris crescere.
왜냐하면 그는 상환을 유예해 줌으로써 그들의 부채가 고질화되는 것을 허용하지 않았고, 이자가 가중됨으로써 부채가 늘어나는 것도 허용하지 않았기 때문이다.
§2.6auxit hoc officium alia quoque liberalitate: nam universos frumento donavit, ita ut singulis seni modii tritici darentur, qui modus mensurae medimnus Athenis appellatur.
그는 이 선행을 또 다른 관대함으로 더욱 증대시켰다. 즉, 그는 아테네 전 시민에게 밀을 기부하여 개인당 6모디우스의 밀이 돌아가게 했는데, 이 측정 단위는 아테네에서 메디므노스라고 불린다.