§9.1Hic extremo tempore imperator apud Mantineam cum acie instructa audacius instaret hostes, cognitus a Lacedaemoniis, quod in unius pernicie eius patriae sitam putabant salutem, universi in unum impetum fecerunt neque prius abscesserunt, quam magna caede edita multisque occisis fortissime ipsum Epaminondam pugnantem, sparo eminus percussum, concidere viderunt.
이 인물은 말년에 장군으로서 만티네이아에서 대열을 정비하고 적에게 대단히 대담하게 맞서고 있었을 때, 라케다이몬인들에게 발각되었다. 왜냐하면 그들은 자국의 구원이 오직 이 한 사람의 파멸에 달려 있다고 생각했기 때문이다. 그리하여 그들 모두가 그 한 사람에게 일제히 돌격했으며, 큰 학살을 저지르고 많은 이를 죽인 끝에, 가장 용감하게 싸우던 에파메이논다스 자신이 멀리서 던진 창에 맞아 쓰러지는 것을 볼 때까지는 물러서지 않았다.
§9.2huius casu aliquantum retardati sunt Boeoti, neque tamen prius pugna excesserunt, quam repugnantes profligarunt.
그의 이 불행으로 인해 보이오티아인들은 다소 주춤했으나, 저항하는 적들을 패퇴시키기 전에는 전투에서 물러서지 않았다.
§9.3at Epaminondas, cum animadverteret mortiferum se vulnus accepisse simulque, si ferrum, quod ex hastili in corpore remanserat, extraxisset, animam statim emissurum, usque eo retinuit, quoad renuntiatum est vicisse Boeotos.
한편 에파메이논다스는 자신이 치명적인 상처를 입었다는 것과, 몸속에 박힌 채 창자루에서 부러져 남아 있던 철촉을 뽑아내면 즉시 숨을 거둘 것임을 깨닫고는, 보이오티아인들이 승리했다는 보고가 전해질 때까지 그것을 그대로 꽂아 두었다.
§9.4id postquam audivit, satis' inquit 'vixi: invictus enim morior.
그 말을 들은 후, 그는 "나는 충분히 살았다. 패배하지 않은 채 죽기 때문이다"라고 말했다.
' tum ferro extracto confestim exanimatus est.
그러고 나서 철촉이 뽑이자마자 즉시 숨을 거두었다.