§5.2.1si tu exercitusque valetis, benest.
당신과 군대가 건강하시다면 다행입니다.
scribis ad me 'te existimasse pro mutuo inter nos animo et pro reconciliata gratia numquam te a me ludibrio laesum in.
당신은 나에게 '우리 사이의 상호 간의 애정과 회복된 우호 관계에 비추어 볼 때, 당신이 나에 의해 조롱거리로 상처를 입는 일은 결코 없을 것이라 생각했다'라고 쓰고 있습니다.
' quod cuius modi sit, satis intellegere non possum, sed tamen suspicor ad te esse adlatum me in senatu, cum disputarem permultos esse qui rem p. a me conservatam dolerent, dixisse a te propinquos tuos, quibus negare non potuisses, impetrasse ut ea, quae statuisses tibi in senatu de mea laude esse dicenda, reticeres.
이것이 어떤 취지인지 나는 충분히 이해할 수 없으나, 다만 내가 원로원에서 나에 의해 국가가 구원받은 것을 한탄하는 이들이 매우 많다고 논하고 있을 때, 당신이 거절할 수 없었던 당신의 친척들이 당신으로부터, 당신이 내 칭송에 관하여 원로원에서 말해야겠다고 결심했던 것들을 침묵하도록 종용하여 관철했다는 말이 나에 의해 언급되었다는 보고가 당신에게 들어간 것이 아닌가 추측할 뿐입니다.
quod cum dicerem, illud adiunxi mihi tecum ita dispertitum officium fuisse in rei p.
내가 그 말을 했을 때, 국가의 안전을 유지함에 있어 나와 당신 사이에 역할이 다음과 같이 분담되어 있었다는 점을 덧붙였습니다.
salute retinenda, ut ego urbem a domesticis insidiis et ab intestino scelere, tu Italiam et ab armatis hostibus et ab occulta coniuratione defenderes, atque hanc nostram tanti et tam praeclari muneris societatem a tuis propinquis labefactatam, qui, cum tu a me rebus amplissimis atque honorificentissimis ornatus esses, timuissent ne quae mihi pars abs te voluntatis mutuae tribueretur.
즉, 나는 국내의 음모와 내란의 범죄로부터 로마 시를 지키고, 당신은 무장한 적들과 숨은 음모로부터 이탈리아를 지킨다는 것이었습니다. 그리고 우리의 이토록 크고 영예로운 임무의 협력 관계가 당신의 친척들에 의해 흔들렸다고도 덧붙였습니다. 그들은 당신이 나로부터 매우 성대하고 영예로운 예우를 받았음에도 불구하고, 상호 간의 호의의 어떤 일부라도 당신으로부터 나에게 주어지는 것을 두려워했던 것입니다.
§5.2.2hoc in sermone cum a me exponeretur, quae mea exspectatio fuisset orationis tuae quantoque in errore versatus essem, visa est oratio non iniucunda, et mediocris quidam est risus consecutus non in te sed magis in errorem meum, et quod me abs te cupisse laudari aperte atque ingenue confitebar.
이 연설 중에서, 당신의 연설에 대한 나의 기대가 어떠했는지, 그리고 내가 얼마나 큰 오해 속에 있었는지가 나에 의해 설명되고 있을 때, 그 연설은 불쾌하지 않게 여겨진 듯했으며, 당신을 향해서가 아니라 오히려 나의 오해를 향해, 그리고 내가 당신으로부터 칭송받기를 갈망했음을 숨김없이 솔직하게 인정했다는 점에 대해 어느 정도의 웃음이 뒤따랐습니다.
iam hoc non potest in te non honorifice esse dictum, me in clarissimis meis atque amplissimis rebus tamen aliquod testimonium tuae vocis habere voluisse.
또한, 이것은 당신에게 명예롭지 않게 말해진 것일 수 없습니다. 내가 나의 가장 빛나고 성대한 업적 속에서도 당신의 목소리에 의한 어떤 증언을 얻고 싶어 했다는 사실은 말입니다.
§5.2.3quod autem ita scribis: 'pro mutuo inter nos animo,' quid tu existimes esse in amicitia mutuum, nescio, equidem hoc arbitror, cum par voluntas accipitur et redditur.
하지만 당신이 '우리 사이의 상호 간의 애정에 비추어 볼 때'라고 쓴 것에 대해, 당신이 우정에서의 '상호 간의 것'을 무엇이라 생각하는지 나는 알지 못합니다. 나 자신은 동등한 호의가 받아들여지고 되돌려질 때 그렇게 생각합니다.
ego si hoc dicam, me tua causa praetermisisse provinciam tibi ipse levior videar esse;
만일 내가 당신을 위해 속주를 단념했다고 말한다면, 당신 자신에게도 내가 너무 가벼운 사람으로 보일 것입니다.
meae enim rationes ita tulerunt, atque eius mei consili maiorem in dies singulos fructum voluptatemque capio;
왜냐하면 내 자신의 사정이 그렇게 요구했기 때문이며, 나는 그 결정으로부터 날마다 더 큰 결실과 즐거움을 얻고 있기 때문입니다.
illud dico, me, ut primum in contione provinciam deposuerim, statim, quem ad modum eam tibi traderem, cogitare coepisse.
다만 내가 말하고자 하는 것은, 내가 민회에서 속주를 포기하자마자, 즉시 그것을 어떻게 당신에게 넘겨줄 것인가를 생각하기 시작했다는 점입니다.
nihil dico de sortitione vestra;
당신들의 추첨에 대해서는 아무 말도 하지 않겠습니다.
tantum te suspicari volo, nihil in ea re per conlegam meum me insciente esse factum.
다만 그 일에서 내 동료에 의해 내가 모르는 사이에 행해진 것은 아무것도 없다는 점을 당신이 알아차리기를 바릴 뿐입니다.
recordare cetera, quam cito senatum illo die facta sortitione coegerim, quam multa de te verba fecerim, cum tu ipse mihi dixisti orationem meam non solum in te honorificam sed etiam in conlegas tuos contumeliosam fuisse.
다른 일들을 기억해 보십시오. 그날 추첨이 끝난 후 내가 얼마나 빨리 원로원을 소집했는지, 내가 당신에 대해 얼마나 많은 말을 했는지를 말입니다. 그때 당신 스스로가 나에게, 나의 연설이 당신에게 영예로울 뿐만 아니라 당신의 동료들에게는 모욕적이었다고 말하지 않았습니까.
§5.2.4iam illud senatus consultum, quod eo die factum est, ea praescriptione est, ut, dum id exstabit, officium meum in te obscurum esse non possit.
더구나 그날 통과된 원로원 결의는, 그것이 존속하는 한 당신에 대한 나의 성의가 모호해질 수 없는 그러한 단서(전문)를 지니고 있습니다.
postea vero quam profectus es, velim recordere quae ego de te in senatu egerim, quae in contionibus dixerim, quas ad te litteras miserim.
하지만 당신이 출발한 후에, 내가 원로원에서 당신에 대해 무엇을 행했는지, 민회에서 무엇을 말했는지, 당신에게 어떤 편지들을 보냈는지를 기억해 주셨으면 합니다.
quae cum omnia conlegeris, tu ipse velim iudices, satisne videatur his omnibus rebus tuus adventus, cum proxime Romam venisti, mutue respondisse.
이 모든 것들을 모아 보았을 때, 최근 당신이 로마에 왔을 때 당신의 도착이 이 모든 일들에 대해 상호적으로 충분히 보답한 것처럼 보이는지 당신 스스로 판단해 보시기 바랍니다.
§5.2.5quod scribis de 'reconciliata gratia' nostra, non intellego cur reconciliatam esse dicas, quae numquam imminutast.
우리의 '회복된 우호 관계'에 대해 당신이 쓴 것에 관해서는, 한 번도 손상된 적이 없는 우호 관계를 왜 당신이 회복되었다고 말하는지 나는 이해하지 못하겠습니다.
§5.2.6quod scribis non oportuisse 'Metellum, fratrem tuum, ob dictum a me oppugnari,' primum hoc velim existimes, animum mihi istum tuum vehementer probari et fraternam plenam humanitatis ac pietatis voluntatem;
'당신의 형제 메텔루스가 그 발언으로 인해 나에게 공격받아서는 안 되었다'고 당신이 쓴 것에 관해, 우선 당신의 그러한 마음과 인간미 및 가족애에 가득 찬 형제로서의 호의가 나에게 매우 긍정적으로 여겨진다는 점을 알아주셨으면 합니다.
deinde, si qua ego in re fratri tuo rei publicae causa restiterim, ut mihi ignoscas (tam enim sum amicus rei p. quam qui maxime);
다음으로, 만일 내가 어떤 일에서 국가를 위해 당신의 형제에게 저항했다면 나를 용서해 주시기 바랍니다 (나는 그 누구 못지않게 국가의 친구이기 때문입니다).
si vero meam salutem contra illius impetum in me crudelissimum defenderim, satis habeas nihil me etiam tecum de tui fratris iniuria conqueri.
그러나 만일 내가 나에 대한 그의 매우 잔인한 공격에 맞서 나의 안전을 방어한 것이라면, 내가 당신에게조차 당신 형제의 부당함에 대해 아무런 불평도 하지 않고 있다는 사실에 당신은 만족하셔야 합니다.
quem ego cum comperissem omnem sui tribunatus conatum in meam perniciem parare atque meditari, egi cum Claudia, uxore tua, et cum vestra sorore Mucia, cuius erga me studium pro Cn. Pompei necessitudine multis in rebus perspexeram, ut eum ab illa iniuria deterrerent.
나는 그가 자신의 호민관으로서의 모든 노력을 나의 파멸을 위해 준비하고 꾀하고 있음을 알아차렸을 때, 당신의 아내 클라우디아, 그리고 그네우스 폼페이우스와의 친밀함 덕분에 나에 대한 헌신을 여러 일에서 내가 확인했던 당신들의 자매 무키아와 교섭하여, 그녀들이 그를 그 부당한 행위로부터 단념시키도록 노력했던 것입니다.