Humanitext Reader

마르쿠스 툴리우스 키케로 · 친지들에게 보낸 편지 §15.4.8-15.4.12

아마누스산에서의 승리와 카토를 향한 지지 요청

413개 구절 중 372번째 · 라틴어

요약

키케로는 아마누스산에서의 야습 작전과 핀데니수스 포위전의 성공을 보고하며, 카토에게 원로원에서의 공적 지지를 기대하는 동시에 과거의 현창과 두 사람의 굳건한 우정을 되돌아본다.

§15.4.8Cumque eo animo venissem ut utrique provinciae, si ita tempus ferret, subvenirem, tum id, quod iam ante statueram vehementer interesse utriusque provinciae, pacare Amanum et perpetuum hostem ex eo monte tollere, agere perrexi.
그리고 내가 만약 시세가 허락한다면 양 속주를 구원하겠다는 생각으로 도달했을 때, 내가 이미 그 이전에 양 속주에 대단히 중요하다고 굳게 결정해 두었던 일, 곧 아마누스산을 평정하고 그 산에서 상존하는 적을 제거하는 일을 계속 실행해 나갔습니다.
Cumque me discedere ab eo monte simulassem et alias partis Ciliciae petere abessemque ab Amano iter unius diei et castra apud Epiphaneam fecissem, a. d. iiii Id. Oct. , cum advesperasceret, expedito exercitu ita noctu iter feci, ut a. d. iii Id. Oct.
그리고 내가 그 산을 떠나 킬리키아의 다른 지역을 향하는 체하며 아마누스에서 하루 거리만큼 떨어져 에피파네아 근처에 진영을 구축한 뒤, 10월 12일 저녁이 어둑해질 무렵, 가벼운 무장을 한 군대를 이끌고 밤중에 행군하여 10월 13일 동이 틀 무렵 아마누스산에 올랐습니다.
, cum lucisceret, in Amanum ascenderem distributisque cohortibus et auxiliis, cum aliis Quintus frater legatus mecum simul, aliis C. Pomptinus legatus, reliquis M. Anneius et L. Tullius legati praeessent, plerosque nec opinantis oppressimus, qui occisi captique sunt interclusi fuga,
그리고 코호르스와 보조군을 나누어, 일부는 부관인 내 동생 퀸투스가 나와 함께 지휘하고, 다른 일부는 부관 가이우스 폼프티누스가, 나머지는 부관 마르쿠스 안네이우스와 루키우스 툴리우스가 지휘하게 하여, 전혀 예상하지 못하고 있던 그들의 대부분을 기습했습니다. 그들은 퇴로가 끊긴 채 죽거나 생포되었습니다.
§15.4.9Eranam autem, quae fuit non vici instar sed urbis, quod erat Amani caput, itemque Sepyram et Commorim, acriter et diu repugnantibus Pomptino illam partem Amani tenente, ex antelucano tempore usque ad horam diei x magna multitudine hostium occisa cepimus castellaque vi capta complura $(9) incendimus.
그리고 마을이 아니라 도시의 규모에 달했으며 아마누스의 중심지였던 에라나를, 마찬가지로 세피라와 코모리스를, 폼프티누스가 아마누스의 그 지역을 확보한 채 적들이 격렬하고 오랫동안 저항하는 와중에도, 새벽녘부터 낮 제10시까지 싸워 수많은 적을 사살하고 점령했으며, 무력으로 탈취한 여러 요새에 불을 질렀습니다.
his rebus ita gestis castra in radicibus Amani habuimus apud aras Alexandri quadriduum et in reliquus Amani delendis agrisque vastandis, quae pars eius montis meae provinciae est, id tempus omne consumpsimus.
이 일들이 이처럼 성취된 뒤, 우리는 아마누스산 기슭 알렉산드로스의 제단 근처에서 나흘 동안 진영을 유지했고, 그 산에서 내 속주에 속하는 지역인 아마누스의 나머지 부분을 소탕하고 전답을 황폐화하는 데 그 시간 전부를 보냈습니다.
§15.4.10confectis his rebus ad oppidum Eleutherocilicum Pindenissum exercitum adduxi.
이 일들을 마친 뒤, 나는 자유 킬리키아인들의 읍성 핀데니수스로 군대를 이끌었습니다.
quod cum esset altissimo et munitissimo loco ab iisque incoleretur qui ne regibus quidem umquam paruissent, cum et fugitivos reciperent et Parthorum adventum acerrime exspectarent, ad existimationem imperi pertinere arbitratus sum comprimere eorum audaciam, quo facilius etiam ceterorum animi, qui alieni essent ab imperio nostro, frangerentur.
이 성은 매우 높고 요새화된 곳에 있었고, 왕들에게조차 일찍이 한 번도 복종한 적이 없는 자들이 살고 있었으며, 그들은 도망자들을 받아들이고 파르티아인들의 도래를 대단히 열망하고 있었기 때문에, 나는 그들의 대담함을 꺾는 것이 제국의 위신에 관련된다고 생각했습니다. 그리하여 우리 제국에 호의적이지 않은 다른 자들의 투지 또한 더 쉽게 꺾이도록 하기 위함이었습니다.
vallo et fossa circumdedi, sex castellis castrisque maximis saepsi, aggere, vinus, turribus oppugnavi ususque tormentis multis, multis sagittarus magno labore meo sine ulla molestia sumptuve sociorum septimo quinquagesimo die rem confeci, ut omnibus partibus urbis disturbatis aut incensis compulsi in potestatem meam pervenirent.
나는 이를 토루와 참호로 둘러싸고 여섯 개의 요새와 거대한 진영으로 봉쇄했으며, 공성 제방과 차폐막, 공성탑으로 공격하고 많은 공성 병기와 많은 궁수를 사용하여, 나의 큰 노고와 동盟국들의 아무런 번거로움이나 비용 부담 없이 57일째에 일을 끝마쳤습니다. 그리하여 도시의 모든 부분이 파괴되거나 불타버려 몰린 그들은 나의 지배 하로 들어오게 되었습니다.
his erant finitimi pari scelere et audacia Tebarani.
이들과 인접한 이들이 필적하는 사악함과 대담함을 지닌 테바라니족이었습니다.
ab iis Pindenisso capto obsides accepi; exercitum in hiberna dimisi;
핀데니수스를 함락한 뒤 나는 그들로부터 인질들을 받았으며, 군대를 겨울 진영으로 보냈습니다.
Quintum fratrem negotio praeposui ut in vicis aut captis aut male pacatis exercitus conlocaretur.
그리고 점령되었거나 아직 충분히 평정되지 않은 마을들에 군대가 배치되도록 동생 퀸투스에게 그 실무를 맡겼습니다.
§15.4.11nunc velim sic tibi persuadeas, si de iis rebus ad senatum, relatum sit me existimaturum summam mihi laudem tributam, si tu honorem meum sententia tua comprobaris, idque, etsi talibus de rebus gravissimos homines et rogare solere et rogari scio, tamen admonendum potius te a me quam rogandum puto.
이제 나는 당신이 이렇게 확신하기를 바랍니다. 만약 이 일들에 관해 원로원에 보고가 올려졌을 때, 당신이 당신의 의견을 통해 나의 명예를 인정해 주신다면, 나는 나에게 최고의 찬사가 바쳐진 것으로 여길 것이라는 점을 말입니다. 그리고 비록 그러한 일에 대해 가장 중후한 이들조차 으레 청하기도 하고 청함을 받기도 한다는 것을 알고 있으나, 나는 당신에게 청하기보다는 오히려 환기시키는 편이 낫다고 생각합니다.
tu es enim is qui me tuis sententiis saepissime ornasti, qui oratione, qui praedicatione, qui summis laudibus in senatu, in contionibus ad caelum extulisti;
당신은 바로 당신의 의견을 통해 나를 매우 자주 빛내 주셨고, 원로원에서나 민회에서 연설과 선언과 최고의 찬사로 나를 하늘 높이 들어 올리신 분이기 때문입니다.
cuius ego semper tanta esse verborum pondera putavi, ut uno verbo tuo cum mea laude coniuncto omnia adsequi me arbitrarer;
나는 언제나 당신의 말씀이 지닌 무게가 매우 크다고 생각하여, 나의 찬사에 결합된 당신의 단 한 마디 말만으로도 내가 모든 것을 성취했다고 여길 정도였습니다.
te denique memini, cum cuidam clarissimo atque optimo viro supplicationem non decerneres, dicere te decreturum, si referretur ob eas res quas is consul in urbe gessisset;
마지막으로, 나는 당신이 어떤 매우 저명하고 훌륭한 사람에게 감사제를 의결하지 않으면서, 만약 그가 집정관으로서 도성 안에서 이룩한 일들 때문에 보고가 된 것이라면 의결하겠다고 말한 것을 기억합니다.
tu idem mihi supplicationem decrevisti togato non ut multis re p.
그런데 똑같은 당신이 토가를 입은 나에게 감사제를 의결해 주셨습니다.
bene gesta sed ut nemini re p. conservata.
그것은 많은 이들에게 그러했듯 '국가가 잘 운영된 것'에 대해서가 아니라, 아무에게도 그러한 적이 없듯이 '국가가 보존된 것'에 대해서였습니다.
§15.4.12Mitto quod invidiam, quod pericula, quod omnis meas tempestates et subieris et multo etiam magis, si per me licuisset, subire paratissimus fueris, quod denique inimicum meum tuum inimicum putaris, cuius etiam interitum, cum facile intellegerem mihi quantum tribueres, Milonis causa in senatu defendenda approbaris.
나는 다음과 같은 것들을 언급하지 않고 지나치겠습니다. 당신이 나에 대한 원망과 위험, 그리고 나의 모든 풍파를 몸소 겪으셨고, 만약 나로 인해 허락되었다면 훨씬 더 기꺼이 겪을 준비가 되어 있으셨다는 점과, 마침내 나의 원수를 당신의 원수로 여겨주셨고, 당신이 나를 얼마나 무겁게 여기시는지 내가 쉽게 이해했을 때 원로원에서 밀로를 변호하는 과정에서 그의 파멸을 승인해 주셨다는 점을 말입니다.
A me autem haec sunt profecta, quae non ego in benefici loco pono sed in veri testimoni atque iudici, ut praestantissimas tuas virtutes non tacitus admirarer (quis enim id non facit?), sed in omnibus orationibus, sententiis dicendis, causis agendis omnibus scriptis Graecis, Latinis, omni denique varietate litterarum mearum te non modo iis quos vidissemus sed iis de quibus audissemus omnibus anteferrem.
반면에 나로부터는 다음과 같은 일들이 행해졌는데, 나는 이를 은혜의 관점이 아니라 진실된 증언과 평가의 관점에서 두고 있습니다. 즉, 내가 당신의 가장 탁월한 덕성을 침묵 속에서만 찬탄한 것이 아니라(누가 그러지 않겠습니까?), 나의 모든 연설, 의견 개진, 변론, 그리고 그리스어와 라틴어로 쓰인 모든 저술, 마침내 내 서한의 모든 다양한 서술 속에서 우리 세대가 목격한 이들뿐만 아니라 우리가 전해 들은 모든 이들보다 당신을 우선해 왔다는 점입니다.

어휘·문법 주석

  1. §15.4.11togato non ut multis re p. bene gesta sed ut nemini re p. conservata — 탈격 절대구문인 `re p. (re publica) bene gesta`와 `re publica conservata`의 대조. 여기서 `ut`은 '~에게 (수여된 것)처럼'이라는 비교를 뜻하며, `multis` (많은 이들에게)와 `nemini` (아무에게도 ~않게)를 수식한다. `togato` (토가를 입은 자, 즉 군사령관이 아닌 평화시의 시민으로서의 집정관)는 키케로 자신을 가리키는 여격이다.
  2. §15.4.12Mitto quod — 수사학적 기법인 생략법(praeteritio, '~라는 것은 생략하겠다')을 형성하는 표현. 뒤따르는 세 개의 `quod` 절(`quod... subieris`, `quod... putaris`, `quod... approbaris`)이 `Mitto`의 직접목적어 역할을 한다.
  3. §15.4.12approbaris — `approbaveris`(접속법 완료 2인칭 단수)의 축약형. 선행하는 `cum`(~할 때, 혹은 ~한 이상) 절에 이끌리는 종속절의 동사이다. 여기서 `cum`은 카토가 키케로에 대해 품은 존중의 크기(`quantum tribueres`)를 이해한 상황적·인과적 관계를 나타낸다.

이 구절 인용하기

마르쿠스 툴리우스 키케로, 친지들에게 보낸 편지 §15.4.8-15.4.12. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi056.humanitext-lat1:15.4.8-15.4.12

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.