§403ἀρχῆς μηδὲν αὐτῶν συμβῆναι.
...오히려 처음부터 그런 일들이 전혀 일어나지 않는 것이 바람직합니다.
τίς γὰρ τῶν Ἑλλήνων λειφθήσεται, εἰ διὰ τοὺς προτέρους ἀπολωλότας οἱ μετʼ ἐκείνους ἀεὶ ταυτὸν τοῦτο πείσονται;
왜냐하면 만일 이전에 멸망한 자들 때문에, 그들 뒤에 오는 자들이 항상 이와 똑같은 일을 당하게 된다면, 그리스인들 중에 누가 남겠습니까?
ὁρᾶτε δὲ κἀν τοῖς στεφανίταις ἀγῶσι τοὺς ἔξω τῶν νομίμων τρόπων μαχομένους ὅτι οὔτʼ αὐτοὺς ἐπαινοῦμεν οὔτʼ, ἄν τις ἐπαιτιάσηται, τοῖς αὐτοῖς τούτοις ἐῶμεν χρῆσθαι, ἀλλʼ ἐμμένοντας τοῖς κειμένοις οὕτως ἂν δύνωνται κρατεῖν.
또한 여러분은 화관을 상으로 주는 경기대회에서도 규칙에서 벗어난 방식으로 싸우는 자들에 대해 우리가 그들을 찬양하지도 않고, 만일 누군가가 고발한다면 그들이 똑같은 수단을 쓰도록 허용하지도 않으며, 오히려 규정된 바에 머물면서 그렇게 이길 수 있도록 내버려 두는 것을 보고 계실 것입니다.
καὶ μὴν ὅτι γʼ οἱ πρὸς ἀλλήλους τῶν Ἑλλήνων ἀγῶνες οὐ πόρρω τούτων εἰσὶν ὧν εἶπον, ἀλλʼ εἰκότως ἂν περὶ νίκης μόνης γίγνοιντο, ἡ δὲ ἀναίρεσις τοῖς φύσει πολεμίοις ἂν ὀφείλοιτο, τοῖς βαρβάροις, ὅστις ἑλληνίζειν οἶδεν οὐ μόνον τοῖς ῥήμασιν, ἀλλὰ καὶ τῇ γνώμῃ, συμφήσειεν ἄν.
실로 그리스인들 상호간의 싸움도 내가 말한 이것들과 멀리 떨어져 있지 않으며, 마땅히 오직 승리만을 둘러싸고 일어나야 하고, 멸절은 본성상의 적인 바르바로이에게나 행해져야 한다는 점에 대해, 말뿐만 아니라 정신에 있어서도 그리스인답게 행동할 줄 아는 이라면 누구라도 동의할 것입니다.
οἶμαι δʼ, εἰ καὶ πάντων ἐχθίστους καὶ πολεμιωτάτους κρίνομεν τοὺς ἄνδρας, οὐχ οὕτω μικρά γε ἡμῖν εἶναι τὰ πεπραγμένα ὥστε προσδεῖσθαι δίκης ἔτι λοιπῆς, εἰ περὶ Λακεδαιμονίων καὶ πρὸς Λακεδαιμονίους δεῖ λέγειν.
그리고 나는 비록 우리가 그들을 모든 이들 중에 가장 가증스럽고 적대적인 자들로 판정할지라도, 만일 라케다이몬인에 대해, 그리고 라케다이몬인을 향해 말해야 한다면, 우리가 이룬 업적이 여전히 남은 처벌을 덧붙여야 할 만큼 사소한 것은 아니라고 생각합니다.
ἐγὼ γὰρ ἕως μὲν ἑώρων τριήρεις πλείους ἢ τριακοσίας ἐν τῷ Πειραιεῖ καὶ χρήματα φοιτῶντα ἑκάστου τοῦ ἔτους τόσα καὶ τόσα καὶ τὴν πλεονεξίαν αὐτῶν μέχρι τῆς Μαιώτιδος λίμνης διήκουσαν, καὶ τὰ μὲν τῇ δυνάμει, τὰ δὲ ταῖς γνώμαις δεδουλωμένους, καὶ τὴν τοῦ Ποσειδῶνος ἀρχὴν ἑαυτῶν νομίζοντας καὶ Πελοπόννησον περιπλέοντας, καὶ τὰ ἐν Σικελίᾳ καὶ Καρχηδόνι καὶ πανταχοῦ περιβλέποντας καὶ οὐδαμοῦ στῆναι δυναμένους, ἀλλὰ πάντα ἑαυτῶν ποιουμένους, ἀμφοτέρων τούτων ᾤμην καιρὸν εἶναι, καὶ μίσους καὶ φόβου, καὶ δεῖν σωφρονίσαι τὴν αὐθάδειαν αὐτῶν καὶ τὰ πράγματα εἰς τὸ ἀρχαῖον καταστῆσαι.
왜냐하면 나는 페이라이에우스에 삼백 척 이상의 삼단노선이 있고 매년 이만큼 저만큼의 공납금이 들어오며 그들의 탐욕이 마이오티스 호수까지 뻗어 있고, 어떤 이들은 무력으로 어떤 이들은 의향에 의해 예속되어 있으며, 포세이돈의 지배권을 자신들의 것으로 여기고 펠로폰네소스를 주항하며 시켈리아와 카르타고와 모든 곳을 둘러보며 어디에도 멈추지 못하고 모든 것을 자신들의 것으로 만들고 있는 것을 보고 있었을 동안에는, 미움과 두려움 양쪽 모두의 기회라고 생각했고 그들의 오만함을 징계하고 사태를 옛 상태로 되돌려놓아야 한다고 생각했기 때문입니다.
ἀλλὰ νῦν τίς ἢ δέους ἢ φθόνου καιρός;
하지만 지금 무슨 두려움이나 시기의 기회가 있겠습니까?
ἢ πρὸς τί βλέποντες φιλονεικήσομεν;
아니면 무엇을 바라보며 우리가 다투겠습니까?
οὐ πλείους μὲν ἢ τόσας μυριάδας σωμάτων ἐν Σικελίᾳ διεφθείραμεν αὐτῶν, πάντας καταχρησάμενοι τρόπους, ἐλίπομεν δὲ οὐχ ἵππον, οὐ βέλος, οὐ ναῦν, οὐκ εἶδος συμφορᾶς οὐδέν;
우리는 시켈리아에서 온갖 방법을 다해 그들의 이만큼 저만큼의 수만 명의 목숨을 파멸시키지 않았습니까? 그리고 말 한 마리, 화살 한 대, 배 한 척, 어떤 종류의 재앙도 남기지 않았지 않습니까?
αὗται δʼ ἕτεραι διακόσιαι τριήρεις ἔχονται, τρισχίλιοι δὲ οὑτοιὶ τὸν τῶν ἱεροσύλων ἀπολώλασι τρόπον, οἱ δὲ λοιποὶ καθʼ ἑκάστην ἡμέραν πίπτουσι τῷ λοιμῷ·
그리고 여기 다른 이백 척의 삼단노선이 잡혀 있고, 여기 이들 삼천 명은 성물 절도범과 같은 방식으로 멸망했으며, 남은 자들은 매일 역병으로 쓰러지고 있습니다.
πάντες δʼ ὥσπερ ἐν δικτύῳ §404συγκέκλεινται·
그들은 모두 그물에 걸린 것처럼 갇혀 있습니다.
τὰ δὲ πολλὰ καὶ λαμπρὰ ἐκεῖνα ὄναρ δὴ διαπτάμενα αὐτοῖς οἴχεται.
그리고 그들의 저 많고 찬란했던 것들은 꿈처럼 날아가 그들에게서 사라져 버렸습니다.
εἶτα τούτοις ἡμεῖς ὀργιζώμεθα;
그런데 우리가 이들에게 분노해야 하겠습니까?
μηδαμῶς.
결코 그렇지 않습니다.
ἀνδρῶν γάρ ἐστι καθʼ ὑμᾶς τὴν φύσιν τοὺς μὲν ἀνθεστηκότας κατείργειν τοῖς ὅπλοις, τοὺς δʼ ὑποπεσόντας ἠπίως μεταχειρίζεσθαι, καὶ τοῦ νικῆσαι μαχομένους οὐκ ἐλάττω φιλοτιμίαν ἔχειν ἡγεῖσθαι τὸ καλῶς χρῆσθαι τοῖς ὑπάρχουσιν, ἄλλως τε καὶ εἰ φαυλότατοι πάντων ἐν τῷ νυνὶ χρόνῳ περὶ τοὺς Ἕλληνας γεγόνασιν, ἦν ὅτε οὐδένες τούτων βελτίους μετά γʼ ἡμᾶς.
왜냐하면 무기로 저항하는 자들을 제압하고, 굴복한 자들을 온화하게 대하는 것이 여러분의 본성에 따른 장부들의 본분이며, 싸워 이기는 것 못지않게 주어진 상황을 훌륭하게 처분하는 것을 명예롭게 여기는 것이 마땅하기 때문입니다. 특히 비록 그들이 현재 그리스인들 사이에서 가장 미천한 자들이 되었을지라도, 한때는 우리 다음으로는 이들보다 더 훌륭한 자들이 아무도 없었던 때가 있었기 때문입니다.
ἀλλʼ ἂν ἐξετάζητε ὀρθῶς, οὐδαμοῦ τὰ νῦν ἐγκλήματα πρὸς τὰς τότε αὐτῶν ἀνδραγαθίας ὄντα φανήσεται καὶ μεγέθει λέγω καὶ πλήθει.
하지만 만일 여러분이 올바르게 음미해 본다면, 현재의 고발들은 당시 그들의 용맹에 비해 규모로나 수로나 결코 대등하게 보이지 않을 것입니다.
νυνὶ μέν γε Σκιώνην καὶ Μῆλον καὶ Τορώνην καὶ δύο καὶ τρεῖς ἑτέρας πόλεις ἀοίκους ἐποίησαν, τότε δὲ ἁπάσας τὰς πόλεις συνδιέσωσαν τῇ Ἑλλάδι, ἰδίᾳ μὲν πρὸς Δᾶτιν, κοινῇ δὲ μεθʼ ἡμῶν πρὸς Ξέρξην καὶ τοὺς ὑπάρχους ἀγωνισάμενοι.
현재 그들은 스키오네와 멜로스, 토로네와 다른 두세 도시를 황폐하게 만들었지만, 당시에는 그리스를 위해 모든 도시들을 함께 구해냈으며, 개인적으로는 다티스와 싸웠고 공동으로는 우리와 함께 크세르크세스 및 그 부하들에 맞서 싸웠습니다.
καὶ νῦν μέν γε Αἰγινήτας ἐξῴκισαν, τότε δʼ ἐξέλιπον τὴν ἑαυτῶν ὑπὲρ τοῦ μηδὲν ἀνήκεστον τοῖς Ἕλλησι συμβῆναι, καὶ παρὸν αὐτοῖς ἀποπλεύσασιν οἴχεσθαι, ἢ καὶ τῷ βασιλεῖ προσθέσθαι καθʼ ἡμῶν, οὐκ ἐτόλμησαν.
그리고 현재 그들은 아이기나인들을 쫓아냈지만, 당시에는 그리스인들에게 돌이킬 수 없는 일이 일어나지 않도록 자신들의 땅을 버렸습니다. 그리고 그들이 배를 타고 떠나버릴 수도 있었고, 또는 우리에 맞서 왕의 편에 설 수도 있었음에도 불구하고, 그들은 감히 그렇게 하려 하지 않았습니다.
ἆρʼ ἐστὶν ἃ τοὺς ἄνδρας ἐξαιτεῖται παρʼ ὑμῶν;
이것들이 그들을 위해 여러분에게 관용을 구하는 이유가 되지 않겠습니까?
καὶ σιωπῶ σίτου μετάδοσιν τὸ ἀρχαῖον καὶ μυστηρίων ἔτι νῦν ἐφʼ ἑκάστῳ τῷ ἔτει γιγνομένων καὶ τῶν καταφευγόντων ὑποδοχὰς καὶ μυρίας ἑτέρας φιλανθρωπίας.
그리고 나는 옛날의 식량 배분이나 지금까지도 매년 거행되는 신비의례, 피난민 수용 및 수만 가지 다른 자비로운 행위들에 대해서는 침묵하겠습니다.
καὶ πρὸς μὲν τὸ κοινὸν τοιοῦτοι τῆς Ἑλλάδος οἱ νῦν ἐπίφθονοι καὶ βαρεῖς, πρὸς δʼ ὑμᾶς ἰδίᾳ τίνες;
그리고 그리스의 공동체에 대해서는, 현재 시기와 시샘을 받으며 부담스러운 존재가 된 그들이 이러하지만, 여러분 개인에 대해서는 누구이겠습니까?
ὡς μὲν Ἡρακλείδας ἐδέξαντο ταύτῃ τῇ πόλει καὶ ὡς Ἡρακλέα καὶ Διοσκούρους πρώτους ξένων ἐμύησαν ἐῶ λέγειν·
그들이 이 도시에 헤라클레스의 후손들을 받아들인 일과, 헤라클레스와 디오스쿠로이를 외지인 중 최초로 입신시킨 일에 대해서는 말하지 않겠습니다.
καίτοι κἂν εἰ χωρὶς εὐεργεσίας πρὸς τῶν θεῶν τούτων ὑμᾶς ἱκέτευον λόγον εἶχεν αἰσχυνθῆναι.
하지만 만일 혜택이 없었을지라도 그들이 이 신들의 이름으로 여러분에게 간청했다 하더라도 그것을 두려워할 이유가 충분했을 것입니다.
ἀλλʼ ἐν τῷ πρὸς Μεσσηνίους πολέμῳ δεηθέντων ἡμῶν τίνες ἦσαν οἱ τὸν Τυρταῖον πέμψαντες;
하지만 메세니아인들과의 전쟁에서 우리가 요청했을 때, 티르타이오스를 보낸 자들이 누구였습니까?
ἢ τίνες οἱ Κίμωνα ὑπὸ τὸν σεισμὸν τετρακισχιλίους ὁπλίτας ἄγοντα;
혹은 지진 당시에 키몬이 사천 명의 중장보병을 이끌고 오도록 해 준 자들이 누구였습니까?
ἆρʼ οὖν τὰ μὲν ἐκείνων τοιαῦτα εἰς ὑμᾶς, τὰ δʼ ἡμέτερα ἐλάττω πρὸς ἐκείνους, οἳ Δωριέων μέν ποτʼ ἐπʼ αὐτοὺς στρατευόντων μόνοι πάντων οὐκ ἠξιώσαμεν, τυραννουμένοις δὲ μόνοι τῶν πάντων ἐβοηθήσαμεν;
그렇다면 그들의 여러분에 대한 행위는 이러하고, 그들에 대한 우리의 행위는 더 적은 것입니까? 도리스인들이 옛날에 그들을 향해 원정했을 때 우리만이 모든 이들 중에 찬성하지 않았고, 그들이 참주들에게 지배받고 있을 때 우리만이 모든 이들 중에 도왔지 않습니까?
εἰς Μαραθῶνα δʼ οὕτως
그리고 마라톤으로는 이와 같이...