§9.6Πότερον ὅσα τοῦ αὐτοῦ αἴτια τὴν αὐτὴν ἔχει δύναμιν εἰς τὸ ποιεῖν, ἢ οὔ;
Πότερον 동일한 결과를 초래하는 모든 것들이 그것을 일으키기 위해 동일한 작용 능력을 가지고 있는가, 아니면 그렇지 않은가?
λέγω δὲ οἷον ἐπεὶ τὰ ὑπώπια καὶ ὁ χαλκὸς ἐξαίρει καὶ ἡ ῥαφανὶς καὶ ὁ κύαμος διαμασώμενος καὶ ὁ πνεύμων καὶ ἡ ἄργιλος καὶ ἕτερ’ ἄττα, τῇ αὐτῇ δυνάμει, ἢ ὁ μὲν χαλκὸς τῷ ἰὸν εἶναι, τὸν δὲ ἰὸν φαρμακώδη, ὁ δὲ κύαμος καὶ ὁ πνεύμων καὶ ἡ ἄργιλος τῷ ἐπισπᾶν ἐφ’ αὑτὰ διὰ μανότητα, ἄλλα δὲ δι’ ἑτέρας αἰτίας;
내가 말하는 것은, 예를 들어, 청동과 무, 씹은 누에콩, 허파, 점토 및 기타 몇 가지가 피멍을 없애준다면, 그것들이 동일한 능력에 의해 그렇게 하는 것인가? 아니면 청동은 녹을 가지고 있기 때문이고 녹은 약효가 있으며, 누에콩과 허파와 점토는 다공성 때문에 그것들을 자신에게로 끌어당기기 때문이고, 다른 것들은 또 다른 원인 때문인가?
ἢ τὸ μὲν ἔσχατον ἐπὶ πάντων τῶν τοιούτων ταὐτό (πολλὰ γὰρ καὶ ἐναντία τούτοις, καθάπερ καὶ τὸ θερμὸν καὶ τὸ ψυχρόν), τὰ δὲ πρὸ τούτων οὐδὲν κωλύει ἕτερα.
아니면 이 모든 경우에 있어 최종적인 결과는 동일하지만(뜨거운 것과 차가운 것처럼, 이것들에 대해서는 대립되는 많은 것들이 있기 때문이다), 그러나 그것들 이전 단계의 원인들이 서로 다르다고 해서 조금도 방해가 되지 않는가?
§9.7Διὰ τί αἱ μὲν ἄλλαι οὐλαὶ μέλαιναι γίνονται, αἱ δὲ ἐν τῷ ὀφθαλμῷ λευκαί;
Διὰ τί 왜 다른 흉터들은 검게 변하는데, 눈의 흉터는 희게 변하는가?
ἢ διότι μεταβάλλουσιν ἐν ᾧ ἂν ὦσι πρός τὰς χροιάς, ἐν δὲ τῷ ὀφθαλμῷ μέλανι ὄντι γίνονται, ὥστε ἀνάγκη λευκὰς γίνεσθαι.
아니면 흉터는 그것들이 있는 곳의 피부색과 반대되는 색으로 변하는데, 검은 눈에 생기기 때문에 필연적으로 희게 변하는 것인가?
§9.8Διὰ τί ἀλγεινοτέρα ἡ πληγὴ τοῦ νάρθηκος ἢ ἐνίων σκληροτέρων, ἐάν τις κατὰ λόγον σκοπῇ τύπτων;
Διὰ τί 왜 때릴 때 이치에 맞게 생각해보면, 회향 나무 줄기에 의한 타격이 몇몇 더 단단한 것들에 의한 타격보다 더 아픈가?
εὐλογώτερον γὰρ τὴν τοῦ σκληροτέρου εἶναι ἀλγεινοτέραν μᾶλλον γὰρ τύπτει.
더 단단한 것에 의한 타격이 더 아프다고 하는 것이 더 이치에 맞기 때문이다, 그것이 더 세게 때리기 때문이다.
ἢ ὅτι ἡ σὰρξ ἀλγεῖ οὐ μόνον τυπτομένη, ἀλλὰ καὶ τύπτουσα;
아니면 살은 단지 맞을 때뿐만 아니라 때릴 때에도 아픔을 느끼기 때문인가?
ὑπὸ μὲν οὖν τῶν σκληρῶν τύπτεται μόνον (ὑπείκει γὰρ διὰ τὴν σκληρότητα αὐτῶν), ὑπὸ δὲ τοῦ νάρθηκος ἄμφω αὐτῇ συμβαίνει, τύπτεσθαί τε καὶ διὰ κουφότητα τοῦ βάρους τύπτειν μὴ εἴκουσαν, ὥστε διπλασία γίνεται ἡ πληγή.
단단한 물건들에 의해서는 단지 맞기만 하지만(단단함 때문에 살이 양보하여 움푹 들어가기 때문이다), 회향 나무 줄기에 의해서는 두 가지가 살에 일어난다. 즉, 맞는 것과, 무게의 가벼움 때문에 양보하지 않는[줄기를 살이] 때리는 것이다. 그 결과 타격은 두 배가 된다.
§9.9Διὰ τί ἡ θαψία καὶ ὁ κύαθος τὰ ὑπώπια παύει, ἡ μὲν ἀρχόμενα, ὁ δὲ ὕστερον, ἐναντία ὄντα;
Διὰ τί 왜 탑시아와 청동 잔은 성질이 반대인데도, 전자는 시작될 때에, 후자는 나중에 피멍을 없애주는가?
ὁ μὲν γὰρ κύαθος ψυχρος, ὥσπερ καὶ ὁ ποιντής φησι
ψυχρὸν δ’ ἕλε χαλκὸν ὀδοῦσιν
, ἡ δὲ θαψία θερμὸν καὶ καυστικόν.
청동 잔은 차갑고, 시인도 "이빨로 차가운 청동을 깨물었다"라고 말하듯이 차가우며, 반면에 탑시아는 뜨겁고 타는 듯하기 때문이다.
ἢ ὁ μὲν κύαθος ὥσπερ τοῖς μικροψυχοῦσι τὸ ὕδωρ;
아니면 청동 잔은 기절한 사람들에게 물을[끼얹는 것]과 같은 작용을 하는가?
ἀπαντῶσα γὰρ ἡ ψύξις κωλύει ἐξιέναι τὸ θερμὸν ἐκ τοῦ αἵματος ἐξ ἐπιπολῆς διὰ τὴν πληγὴν συνδραμόντος, καὶ ὅταν ἐξέλθῃ τὸ θερμόν, πηγνυμένου.
다가오는 냉기가 타격으로 인해 표면에 모인 피에서 열이 빠져나가는 것을 막아주는데, 열이 빠져나가면 피는 응고된다.
ὥσπερ γὰρ ἂν εἰ ἔξω ὄν πήγνυται, καὶ ἐγγὺς τοῦ ἔξω τὸ αἷμα, ὅταν ᾖ ὑπὸ τὸ δέρμα, κωλυθέντος διεξιέναι τοῦ θερμοῦ, διὰ τὴν ψυχρότητα τοῦ χαλκοῦ 〈οὐ〉 πήγνυται, ἀλλὰ πάλιν διαχεῖται καὶ ἐπανέρχεται ὅθεν συνέδραμεν.
피가 몸 밖에 있으면 응고되듯이, 피가 피부 밑에 있어 외부에 가까울 때에도 열이 빠져나가는 것이 막히면, 청동의 차가움 때문에 피가 응고되지 〈않고〉, 오히려 다시 분산되어 모여들었던 곳으로 되돌아간다.
ἡ δὲ θαψία θερμὴ οὖσα τὸ αὐτὸ ποιεῖ·
반면에 탑시아는 뜨겁기 때문에 동일한 일을 한다.
κωλύει γὰρ πήγνυσθαι θερμὴ οὖσα.
즉, 뜨겁기 때문에 응고되는 것을 막아주는 것이다.
§9.10Διὰ τί τὰ ὑπώπια διαλύεται προσέχουσιν τὰ χαλκᾶ, οἷον κυάθους καὶ τὰ τοιαῦτα;
Διὰ τί 왜 피멍에 청동 잔 같은 청동 제품을 대면 피멍이 풀리는가?
ἢ διότι ψυχρὸν ὁ χαλκός ἐστιν;
아니면 청동이 차갑기 때문인가?
κωλύει οὖν τὸ θερμὸν ἐξιέναι ἐκ τοῦ συνιόντος αἵματος ὑπὸ τῆς πληγῆς, οὗ ἐξελθόντος ἐκ τοῦ ἐπιπολῆς γίνεται ὑπώπιον.
따라서 청동은 타격으로 인해 모이고 있는 피에서 열이 빠져나가는 것을 막아주는데, 열이 표면에서 빠져나가면 피멍이 된다.
διὸ καὶ ταχὺ δεῖ προστιθέναι πρὶν παγῆναι.
그러므로 피가 응고되기 전에 빨리 대어야 한다.
καὶ ἡ θαψία δὲ μετὰ μέλιτος βοηθεῖ διὰ τὸ αὐτό·
또한 탑시아를 꿀과 함께 쓰는 것도 동일한 이유로 도움이 된다.
θερμὴ γὰρ οὖσα κωλύει ψύχεσθαι τὸ αἷμα.
즉, 뜨겁기 때문에 피가 식는 것을 막아주기 때문이다.
§9.11Διὰ τί ποτε, ὅταν ἐν τῷ αὐτῷ τόπῳ πλεονάκις ἕλκος γένηται, ἡ οὐλὴ μέλαινα γίνεται;
Διὰ τί 대체 왜 동일한 자리에 여러 번 상처가 생기면 흉터가 검게 변하는가?
ἢ ὁπόταν γένηται ἕλκος, πᾶν ἀσθενές ἐστιν τοῦτο, καὶ ὅσῳ ἂν πλεονάκις, τοσούτῳ μᾶλλον·
아니면 상처가 생길 때는 언제나 이 부위 전체가 약해져 있고, 여러 번 생길수록 더욱 그러하기 때문인가?
τὸ δὲ ἀσθενὲς κατεψυγμένον καὶ ὑγρότητος πλῆρες;
그리고 약해진 부위는 식어 있고 수분으로 가득 차 있기 때문인가?
διὸ καὶ μέλαν φαίνεται, εἰ τὰ μεγάλα ἕλκη καὶ πολυχρόνια μελαίνας τὰς οὐλὰς ἴσχει.
그러므로 크고 오래된 상처가 검은 흉터를 가지는 것처럼, 그 부위도 검게 보이는 것이다.
τὸ δὲ πολλάκις λαβεῖν ἕλκος οὐδὲν ἀλλ’ ἢ πολὺν χρόνον ἔχειν ἐστὶν ἕλκος.
여러 번 상처를 입는다는 것은 오랜 시간 동안 상처를 가지고 있는 것과 다름없기 때문이다.
§9.12Διὰ τί ποτε πρὸς τὰ ὑπώπια τοὺς κυάθους προστιθέμμεθα;
Διὰ τί 대체 왜 우리는 피멍에 청동 잔을 대는가?
ἢ διότι, ὅταν πληγῶμεν, ὁ τόπος καταψύχεται, τὸ δὲ θερμὸν ὑποχωρεῖ.
아니면 우리가 타격을 입을 때 그 부위는 식어버리고 열은 물러나기 때문인가?
προστιθέμενος οὖν ὁ κύαθος, ψυχροῦ ὄντος τοῦ χαλκοῦ, διακωλύει τὸ θερμὸν ἐκπορεύεσθαι.
따라서 청동 잔을 대면, 청동이 차갑기 때문에 열이 밖으로 빠져나가는 것을 가로막기 때문인가?
§9.13Διὰ τί ἐν ταῖς οὐλαῖς οὐ γίνονται τρίχες;
Διὰ τί 왜 흉터에는 털이 나지 않는가?
ἢ ὅτι οἱ πόροι ἐπιτυφλοῦνται ἐξ ὧν αἱ τρίχες, καὶ παραλλάττουσιν;
아니면 털이 자라나는 구멍이 막혀버리고 위치가 어긋나기 때문인가?
§9.14Διὰ τί οἴδημα καὶ πελιώματα λαμβάνουσιν αἱ πληγαί;
왜 타격은 부종과 피멍을 동반하는가?
ἢ διότι κατὰ τοῦτον τὸν τόπον διασταλέντα τὰ ὑγρά, εἰς τοὺς πλησίον τόπους προσκόψαντα ἀποπάλλεται πάλιν καὶ τῇ κολλήσει τῶν ὑγρῶν συνήγαγεν;
아니면 이 부위에서 흩어진 체액이 인접한 부위에 부딪혀 다시 튕겨 나가고 체액의 응집에 의해 그곳에 모이기 때문인가?
ἐὰν δὲ καὶ φλέβιά τινα ῥαγῇ, ὕφαιμος ἡ συνδρομὴ γίνεται.
만약 미세한 혈관이 파열되면, 모여든 것이 피 섞인 것이 되기 때문인가?