§9.27.1καταλυθέντων δὲ τῶν ὑπαιθρίων πολέμων ἡ πολιτικὴ στάσις αὖθις ἀνεκαίετο τῶν δημάρχων πάλιν ταραττόντων τὸ πλῆθος, καὶ τὰ μὲν ἄλλα πολιτεύματα διεσκέδασαν αὐτῶν ἀντιταττόμενοι πρὸς ἕκαστον οἱ πατρίκιοι, τὴν δὲ κατὰ Μενηνίου δίκην τοῦ νεωστὶ ὑπατεύσαντος καίτοι πολλὰ πραγματευθέντες ἀδύνατοι ἐγένοντο διαλῦσαι·
야외에서의 대외 전쟁이 종식되자, 호민관들이 다시 민중을 선동하면서 국내의 불화가 다시 타올랐다. 귀족들은 개별 사안에 대항하여 그들의 다른 정책들을 전부 부결시켰으나, 얼마 전에 집정관을 지낸 메네니우스에 대한 소송에 대해서는 많은 노력을 기울였음에도 불구하고 이를 취하하게 만들지 못했다.
§9.27.2ἀλλʼ ὑπαχθεὶς ὁ ἀνὴρ εἰς δίκην ὑπὸ δυεῖν δημάρχων Κοίντου Κωνσιδίου καὶ Τίτου Γενυκίου, καὶ λόγον ἀπαιτούμενος τῆς στρατηγίας τοῦ πολέμου τέλος οὔτʼ εὐτυχὲς οὔτʼ εὐπρεπὲς λαβούσης, μάλιστα δὲ διαβαλλόμενος ἐπὶ τῷ Φαβίων ὀλέθρῳ καὶ τῇ Κρεμέρας ἁλώσει, δικάζοντος τοῦ δημοτικοῦ ὄχλου κατὰ φυλάς, οὐ παρʼ ὀλίγας ψήφους ὦφλεν, υἱὸς ὢν Ἀγρίππα Μενηνίου τοῦ καταγαγόντος ἐκ τῆς φυγῆς τὸν δῆμον καὶ διαλλάξαντος πρὸς τοὺς πατρικίους, ὃν ἀποθανόντα ἡ βουλὴ ἐκ τῶν δημοσίων χρημάτων λαμπροτάταις ἐκόσμησε ταφαῖς, αἱ δὲ γυναῖκες αἱ Ῥωμαίων ἐνιαύσιον ἐπένθησαν χρόνον πορφύραν καὶ χρυσὸν ἀποθέμεναι.
그러나 그 사람은 퀸투스 콘시디우스와 티투스 게누키우스라는 두 호민관에 의해 재판에 회부되어, 행복하지도 명예롭지도 못한 결말을 맺은 그 전쟁의 지휘에 대해 소명을 요구받았고, 특히 파비우스 가문의 파멸과 크레메라의 함락에 대해 크게 비난을 받으며 평민 군중이 부족별로 판결하는 가운데 큰 표 차이로 유죄 판결을 받았다. 그는 과거 민중을 탈출(성산 사건)로부터 데려와 귀족들과 화해시켰던 아그리파 메네니우스의 아들이었는데, 그의 아버지가 사망했을 때 원로원은 공비로 지극히 성대한 장례식을 치러 그를 기렸고, 로마의 여성들은 자색 옷과 금장신구를 벗어두고 1년 동안 상복을 입었다.
§9.27.3οὐ μέντοι θανάτου γʼ αὐτὸν οἱ καταδικασάμενοι ἐτίμησαν, ἀλλʼ ἐκτίσματος, ὃ πρὸς μὲν τοὺς νῦν ἐξεταζόμενον βίους γέλωτος ἂν ἄξιον φανείη, τοῖς δὲ τότʼ ἀνθρώποις αὐτουργοῖς οὖσι καὶ πρὸς αὐτὰ τὰ ἀναγκαῖα ζῶσι, μάλιστα δʼ ἐκείνῳ τῷ ἀνδρὶ πενίαν κληρονομήσαντι παρὰ τοῦ πατρὸς ἀφειδὲς ἦν καὶ βαρύ, δισχιλίων ἀριθμὸς ἀσσαρίων.
그렇다고 그에게 유죄를 선고한 자들이 그를 사형에 처한 것은 아니었고 벌금형에 처했다. 그것은 오늘날의 생활 수준에 비추어 검토한다면 조소를 자아낼 만한 일로 보일지 모르나, 스스로 농사를 지으며 겨우 필요한 것만으로 살아가던 당시 사람들에게는, 그리고 무엇보다도 아버지로부터 가난을 물려받았던 그 사람에게는 가차 없고 무거운 것으로, 그 액수는 2천 아사리온이었다.
ἦν δʼ ἀσσάριον τότε χάλκεον νόμισμα βάρος λιτριαῖον, ὥστε τὸ σύμπαν ὄφλημα ταλάντων ἑκκαίδεκα εἰς ὁλκὴν χαλκοῦ γενέσθαι.
당시 아사리온은 1리트라 무게의 청동 동전이었으므로, 벌금 총액은 청동 무게로 16탈란톤에 달했다.
§9.27.4καὶ τοῦτʼ ἐπίφθονον ἐφάνη τοῖς τότʼ ἀνθρώποις, καὶ ἐπανορθώσασθαι βουλόμενοι αὐτὸ τὰς μὲν χρηματικὰς ἔπαυσαν ζημίας, μετήνεγκαν δʼ εἰς προβάτων ἐκτίσματα καὶ βοῶν, τάξαντες καὶ τούτων ἀριθμὸν ταῖς ὕστερον ἐσομέναις ὑπὸ τῶν ἀρχόντων τοῖς ἰδιώταις ἐπιβολαῖς.
그리고 이것 역시 당시 사람들에게는 가혹하게 여겨졌고, 이를 시정하고자 했던 그들은 금전적인 벌금을 폐지하고 양과 소의 납부로 전환하였으며, 훗날 정무관들이 사인들에게 부과할 과료를 위해 이 가축들의 마릿수까지 규정하였다.
ἐκ δὲ τῆς Μενηνίου καταδίκης ἀφορμὴν αὖθις εἰλήφεσαν οἱ πατρίκιοι τῆς πρὸς τὸ δημοτικὸν ὀργῆς καὶ οὔτε τὴν κληρουχίαν ἐπέτρεπον ἔτι αὐτῷ ποιεῖσθαι, §9.27.5οὔτʼ ἄλλο ἐβούλοντο ἐνδιδόναι μαλακὸν οὐδέν.
그러나 메네니우스의 유죄 판결로부터 귀족들은 평민에 대한 분노의 구실을 다시 얻게 되어, 더 이상 그들을 위한 토지 분배를 허용하지 않았으며, 다른 어떤 온건한 양보도 해주려 하지 않았다.
μετʼ οὐ πολὺ δὲ καὶ τῷ δήμῳ μετέμελε τῶν δεδικασμένων, ἐπειδὴ τὴν τελευτὴν τοῦ ἀνδρὸς ἐπύθετο·
그러나 얼마 지나지 않아 평민 역시 그 사람의 죽음을 전해 듣고 자신들의 판결을 후회했다.
οὐδὲ γὰρ εἰς ἀνθρώπων ἔτι συνῆλθεν ὁμιλίας, οὐδʼ ἐν δημοσίῳ τινὶ πρὸς οὐδενὸς ὤφθη τόπῳ, ἐξόν τʼ αὐτῷ τὴν ζημίαν ἐκτίσαντι μηδενὸς ἀπελαύνεσθαι τῶν καινῶν — ἕτοιμοι γὰρ ἦσαν οὐκ ὀλίγοι τῶν ἐπιτηδείων αὐτοῦ τὴν καταδίκην ἀπαριθμεῖν — οὐκ ἠξίωσεν, ἀλλὰ θανάτου τὴν συμφορὰν τιμησάμενος οἴκοι μένων καὶ οὐδένα προσιέμενος ὑπό τʼ ἀθυμίας καὶ σίτων ἀποχῆς μαρανθεὶς ἀπέστη τοῦ βίου.
왜냐하면 그는 벌금을 납부하면 공적인 권리에서 아무것도 배제되지 않을 수 있었음에도 불구하고—그의 지인들 중 적지 않은 이들이 그를 대신해 벌금을 지불할 준비가 되어 있었기 때문이다—그렇게 하기를 원치 않았고, 더 이상 사람들의 교제 속에 섞이지도 않았으며, 공공장소 그 어디에서도 누구에게 모습을 보이지 않았기 때문이다. 그는 이 불행을 죽음으로 스스로 처벌하기로 하고 집에 머물며 아무도 들이지 않은 채, 실의와 단식으로 쇠약해져 세상을 떠났다.
καὶ τὰ μὲν ἐν τούτῳ πραχθέντα τῷ ἐνιαυτῷ τοιάδε ἦν.
이 해에 일어난 일들은 이와 같았다.