§5.7.1ἐκ πολλῶν μὲν οὖν καὶ ἄλλων ἔδοξέ μοι τὰ Ῥωμαίων πράγματα προνοίᾳ θεῶν εἰς τοσαύτην προελθεῖν εὐδαιμονίαν, οὐχ ἥκιστα δὲ καὶ ἐκ τῶν τότε γενομένων.
그러므로 많은 다른 일들을 보아도 로마의 국세가 신들의 섭리로 인하여 이토록 큰 번영에 이르렀다고 내게 생각되었으나, 당시 일어난 일들을 통해서도 특히 그러했다.
τοσαύτη γὰρ ἄνοια καὶ θεοβλάβεια τοὺς δυστήνους ἐκείνους κατέσχεν, ὥσθʼ ὑπέμειναν ἐπιστολὰς γράψαι πρὸς τὸν τύραννον αὐτογράφους δηλοῦντες αὐτῷ τὸ πλῆθός τε τῶν μετεχόντων τῆς συνωμοσίας καὶ χρόνον, ἐν ᾧ τὴν κατὰ τῶν ὑπάτων ἐπίθεσιν ἔμελλον ποιήσεσθαι, πεισθέντες ὑπὸ τῶν ἀφικομένων ὡς αὐτοὺς παρὰ τοῦ τυράννου γραμμάτων, ὅτι βούλεται προειδέναι, τίνας αὐτῷ προσήκει Ῥωμαίων εὖ §5.7.2ποιεῖν κατασχόντι τὴν ἀρχήν.
왜냐하면 그토록 큰 어리석음과 신의 내림이 그 가련한 자들을 사로잡았기에, 그들은 참주에게 친필 편지를 써 보내기까지 하였는데, 그 안에서 음모에 가담한 자들의 수와 집정관들을 습격하기로 되어 있던 시간을 밝혔으며, 참주로부터 그들에게 도달한 편지들에 의해, 그가 권력을 잡았을 때 로마인들 중에서 누구에게 은혜를 베푸는 것이 마땅한지 미리 알고 싶어 한다는 설득을 당했기 때문이다.
τούτων δʼ ἐγένοντο τῶν ἐπιστολῶν ἐγκρατεῖς οἱ ὕπατοι κατὰ τοιάνδε τινὰ συντυχίαν.
집정관들이 이 편지들을 손에 넣게 된 것은 다음과 같은 어떤 우연에 의해서였다.
παρʼ Ἀκυλλίοις τοῖς ἐκ τῆς Κολλατίνου γεγονόσιν ἀδελφῆς οἱ κορυφαιότατοι τῶν ἐν τῇ συνωμοσίᾳ κατήγοντο παρακληθέντες ὡς ἐφʼ ἱερὰ καὶ θυσίαν·
콜라티누스의 자매에게서 태어난 아퀼리우스 가문의 집에 음모의 주동자들이 제사공양과 희생식에 초대받았다는 명목으로 모여 있었다.
μετὰ δὲ τὴν ἑστίασιν ἐξελθεῖν ἐκ τοῦ συμποσίου κελεύσαντες τοὺς διακόνους καὶ πρὸ τῶν θυρῶν τοῦ ἀνδρῶνος ἀπελθεῖν διεφέροντό τε πρὸς ἀλλήλους ὑπὲρ τῆς καταγωγῆς τῶν τυράννων καὶ τὰ δόξαντα εἰς ἐπιστολὰς κατεχώριζον αὐτογράφους, ἃς ἔδει τοὺς Ἀκυλλίους λαβόντας ἀποδοῦναι τοῖς ἐκ Τυρρηνίας πρέσβεσιν, §5.7.3ἐκείνους δὲ Ταρκυνίῳ.
그리고 연회가 끝난 후 시종들에게 연회장에서 물러나 사랑방 문 앞에서도 떠나라고 명령한 뒤, 그들은 참주들의 귀환에 관하여 서로 의견을 나누었고, 결정된 사항들을 친필 편지에 적어 넣었는데, 이 편지들을 아퀼리우스 가문 사람들이 받아서 티레니아에서 온 사절들에게 전하고, 사절들이 그것을 타르퀴니우스에게 전달하기로 되어 있었다.
ἐν τούτῳ δὴ τῷ χρόνῳ τῶν θεραπόντων τις οἰνοχόος ἐκ πόλεως Καινίνης αἰχμάλωτος ὄνομα Οὐινδίκιος ὑποπτεύσας τοὺς ἄνδρας βουλεύειν πονηρὰ τῇ μεταστάσει τῶν διακόνων ἔμεινε μόνος ἔξω παρὰ ταῖς θύραις καὶ τούς τε λόγους παρʼ αὐτῶν ἠκροάσατο καὶ τὰς ἐπιστολὰς εἶδεν ὑπὸ πάντων γραφομένας, ἁρμῷ τινι τῆς θύρας διαφανεῖ τὴν ὄψιν προσβαλών.
이 바로 그 시각에, 하인들 중 하나인 술 따르는 자이자 카이니나 성읍 출신의 포로로서 이름이 빈디키우스인 자가, 시종들을 물러나게 한 것으로부터 그 자들이 흉악한 음모를 꾸미고 있다고 의심하여, 혼자 밖에 있는 문 곁에 남아 문틈 사이로 눈을 대고 들여다봄으로써, 그들의 말을 엿듣고 편지가 모두에 의해 작성되는 것을 보았다.
§5.7.4ἐξελθὼν δὲ πολλῆς ἔτι νυκτὸς οὔσης ὡς ἀπεσταλμένος ὑπὸ τῶν δεσποτῶν ἐπὶ χρείαν τινά, πρὸς μὲν τοὺς ὑπάτους ὤκνησεν ἐλθεῖν δεδιώς, μὴ συγκρύψαι τὸ πρᾶγμα βουλόμενοι διὰ τὴν εὔνοιαν τῶν συγγενῶν τὸν μηνύσαντα τὴν συνωμοσίαν ἀφανίσωσιν, ἀφικόμενος δʼ ὡς Πόπλιον Οὐαλέριον, ὃς ἐν τοῖς πρώτοις τέτταρσιν ἦν τῶν τὴν τυραννίδα καταλυσάντων, δεξιώσει καὶ διʼ ὅρκων τὸ πιστὸν παρʼ αὐτοῦ λαβὼν ὑπὲρ ἀσφαλείας τῆς ἑαυτοῦ μηνυτὴς ὧν τʼ ἤκουσε καὶ §5.7.5ὧν εἶδε γίνεται.
그는 아직 밤이 깊은 때에 주인들에게서 어떤 용무로 심부름을 보낸 것처럼 밖으로 나갔으나, 집정관들에게 가는 것은 주저했는데, 그들이 친척들에 대한 호의 때문에 이 일을 은폐하기를 원하여 음모를 고발한 자를 없애버릴까 두려워했기 때문이다. 그러나 참주정을 무너뜨린 최초의 네 사람 중 하나였던 푸블리우스 발레리우스에게로 가서, 악수와 맹세를 통해 자신의 안전에 대한 보장을 그로부터 받아낸 뒤, 자신이 듣고 본 일들의 고발자가 되었다.
ὁ δʼ ὡς ἔμαθεν οὐδεμίαν ἀναβολὴν ποιησάμενος ἐπὶ τὴν οἰκίαν τῶν Ἀκυλλίων σὺν χειρὶ πολλῇ πελατῶν τε καὶ φίλων παραγίνεται περὶ τὸν ὄρθρον καὶ παρελθὼν εἴσω τῶν θυρῶν ὡς ἐπʼ ἄλλην τινὰ χρείαν παρὼν ἀκωλύτως κατʼ οἶκον ἔτι τῶν μειρακίων ὄντων ἐγκρατὴς γίνεται τῶν ἐπιστολῶν καὶ τοὺς νεανίσκους συλλαβὼν καθίστησιν ἐπὶ τοὺς ὑπάτους.
발레리우스는 이 사실을 알게 되자 아무런 지체 없이 많은 피호민과 친구들의 무리를 거느리고 새벽녘에 아퀼리우스 가문의 집으로 가서, 다른 용무로 온 것처럼 문 안으로 들어가 젊은이들이 아직 집에 있을 때 아무런 방해 없이 편지들을 손에 넣었으며, 청년들을 붙잡아 집정관들 앞으로 압송했다.