§20.3.1βασιλεὺς δὲ Πύρρος ὡς ἔμαθεν, ὅτι Λευκανοὶ καὶ Βρέττιοι καὶ Ταραντῖνοι φεύγουσι προτροπάδην, καὶ λελώβηται τὸ κατʼ ἐκείνους μέρος ἡ φάλαγξ, ἐκ τῆς καθʼ ἑαυτὸν ἴλης μέρος τι παραδοὺς ἑτέροις ἡγεμόσι, καὶ ἀπὸ τοῦ δεξιοῦ κέρατος ἑτέρους ἱππεῖς, ὅσους ὑπέλαβεν ἀρκεῖν, ἀποστέλλει βοηθοὺς τοῖς ὑπὸ τῶν Ῥωμαίων διωκομένοις.
피로스 왕은 루카니아인들과 브루티움인들과 타렌툼인들이 한바탕 도망치고 있으며, 그들이 담당하던 팔랑크스 부분이 무너졌음을 알게 되자, 자기 직속 기병대 중 일부를 다른 지휘관들에게 위임하고, 우익으로부터는 충분하다고 생각되는 만큼의 다른 기병들을 로마인들에게 추격당하는 자들의 원군으로 파견했다.
ἐν οἷς δὲ ταῦτα ἐγίνετο χρόνοις, παρὰ τοῦ δαιμονίου βοήθεια τοῖς Ῥωμαίοις ἔκδηλος γίνεται.
이러한 일들이 일어나고 있던 때에, 신으로부터 로마인들에게 내리는 원조가 명백해졌다.
§20.3.2Δαυνίων γάρ τινες ἐκ πόλεως Ἀργυρίππων, ἣν νῦν Ἄρπους καλοῦσι, πεζοὶ μὲν τετρακισχίλιοι, ἱππεῖς δὲ ἀμφὶ τοὺς τετρακοσίους, ἐπίκουροι τοῖς ὑπάτοις ἀποσταλέντες, ὡς ἐγένοντο πλησίον τοῦ βασιλικοῦ στρατοπέδου τὴν κατὰ νώτου τῶν πολεμίων ἄγουσαν ὁδὸν ἀπὸ ταὐτομάτου πορευόμενοι καὶ τὸ πεδίον εἶδον μεστὸν ἀνθρώπων, ὀλίγον ἐπισχόντες αὐτόθι χρόνον καὶ λογισμοὺς παντοδαποὺς λαβόντες, καταβαίνειν μὲν ἀπὸ τῶν μετεώρων καὶ συλλαμβάνειν τῆς μάχης ἀπέγνωσαν, οὔτε ὅπη τι φίλιόν ἐστιν εἰδότες οὔτε ὅπη πολέμιον, οὔτʼ ἐν ᾧ χωρίῳ στάντες ὠφέλειάν τινα παρέξουσι τοῖς σφετέροις δυνάμενοι συλλαβεῖν, κράτιστον δὲ ὑπέλαβον εἶναι περιστάντες τὸ στρατόπεδον τῶν πολεμίων ἐξελεῖν, ὡς αὐτοί τε πολλὰς καὶ καλὰς ἕξοντες ὠφελείας, εἰ κρατήσειαν τῶν ἀποσκευῶν, καὶ μεγάλην παρέξοντες τοῖς πολεμίοις ταραχήν, εἰ θεάσαιντο καιόμενον ἄφνω τὸν χάρακα·
왜냐하면 오늘날 아르피라 불리는 아르기리파 성읍 출신의 다우니아인들 중 일부(보병 사천 명, 기병 약 사백 명)가 집정관들의 원군으로 파견되었는데, 그들이 왕의 진영 근처에 이르렀을 때, 우연히 적의 배후로 통하는 길을 따라 행군하다가 평원에 사람들이 가득 찬 것을 보고, 그곳에서 잠시 멈추어 온갖 궁리를 한 끝에, 고지에서 내려와 전투에 참여하는 것은 단념했기 때문이다. 아군이 어디에 있고 적이 어디에 있는지 알지 못했고, 또한 어떤 자리에 서야 아군에게 도움을 줄 수 있을지 판단할 수 없었기 때문이다. 그들은 적의 진영을 에워싸고 그것을 함락시키는 것이 최선이라고 생각했다. 만일 輜重(치중)을 손에 넣는다면 자신들도 많고 훌륭한 이득을 얻을 것이며, 또한 적들이 자신들의 진영이 갑자기 불타는 것을 보게 된다면 그들에게 큰 혼란을 야기할 것이라 생각했기 때문이다.
ἀπεῖχε δὲ τὸ χωρίον τῆς μάχης οὐ πλέον εἴκοσι σταδίων.
그곳은 전장으로부터 이십 스타디온도 떨어져 있지 않았다.
§20.3.3ταῦτά τε δὴ βουλευσάμενοι καὶ παρὰ αἰχμαλώτων τινῶν ἀκούσαντες, οὓς ἐπὶ ξυλισμὸν ἐλθόντας εἰλήφεσαν, ὅτι κομιδῆ τινες ὀλίγοι φυλάττουσι τὸν χάρακα, προσέβαλον αὐτοῖς πανταχόθεν.
그리하여 이와 같이 결정하고, 나무를 하러 나왔다가 붙잡힌 일부 포로들로부터 극히 소수의 인원만이 진영을 지키고 있다는 말을 듣고, 그들은 모든 방향에서 그들을 공격했다.
ὑπὲρ ὧν ἐπιγνοὺς ὁ Πύρρος ἱππέως τινὸς ἀπαγγείλαντος, ὃς ἀρξαμένου πολιορκεῖσθαι τοῦ χάρακος διεξελάσας τὸν ἵππον καὶ τὰ κέντρα προσβαλὼν παρῆν διὰ ταχέων — τὴν μὲν γὰρ ἄλλην δύναμιν ἐν τῷ πεδίῳ κατέχειν ἔγνω καὶ μήτε ἀνακαλεῖν μήτε κινεῖν τὴν φάλαγγα — τοὺς ἐλέφαντας καὶ ἀπὸ τῶν ἱππέων τοὺς εὐτολμοτάτους ἐπιλεξάμενος ἀποστέλλει βοηθοὺς τῷ χάρακι.
진영의 포위가 시작되었을 때 말을 달려 박차를 가하여 신속히 도착한 한 기병이 보고한 바에 따라 이를 알게 된 피로스는, ――그는 다른 군대를 평원에 머물게 하고 팔랑크스를 불러들이지도 이동시키지도 않기로 결정했기 때문에―― 코끼리들과 기병들 중 가장 용맹한 자들을 선별하여 진영의 원군으로 파견했다.
§20.3.4ἔτι δὲ τούτων πορευομένων ἐκπολιορκηθεὶς % ἄφνω ὁ χάραξ ἀνάπτεται.
그들이 아직 이동하고 있는 동안에 진영은 함락되어 갑자기 불길에 휩싸였다.
καὶ οἱ διαπραξάμενοι τὸ ἔργον, ὡς ἔμαθον ἀπὸ τῶν μετεώρων ἐπιόντας σφίσι τοὺς ὑπὸ τοῦ βασιλέως ἀπεσταλμένους, εἰς ὄρους τινὸς κορυφὴν ἔφυγον, ἔνθα οὔτε τοῖς θηρίοις ἀνελθεῖν ῥᾴδιον ἦν οὔτε τοῖς ἵπποις.
그리고 그 일을 해낸 자들은 왕이 파견한 자들이 자신들에게 다가오는 것을 고지에서 알아채자, 어떤 산의 정상으로 도망쳤는데, 그곳은 맹수들도 말들도 올라가기 쉽지 않은 곳이었다.
§20.3.5οἱ δὲ βασιλικοὶ τοῦ καιροῦ τῆς βοηθείας ὑστερήσαντες ἐπὶ τοὺς ἐκ τοῦ τρίτου καὶ τετάρτου τάγματος Ῥωμαίους ἐτράποντο πολὺ προεληλυθότας ἀπὸ τῶν ἄλλων, ὅτε τοὺς κατὰ σφᾶς πολεμίους ἐτρέψαντο.
한편, 왕의 군대는 원조할 기회를 놓쳤기 때문에, 자신들의 정면에 있던 적을 패주시켰을 때 다른 부대들보다 훨씬 앞서 나가 있던 로마 제3·제4군단의 자들에게로 방향을 돌렸다.
προιδόντες δὲ αὐτῶν οἱ Ῥωμαῖοι τὴν ἔφοδον εἰς ὑψηλόν τι καὶ λάσιον χωρίον ἀναδραμόντες εἰς τάξιν καθίσταντο.
로마인들은 그들의 습격을 미리 알아채고 높고 풀이 우거진 곳으로 달려 올라가 진형을 갖추었다.
§20.3.6οἱ μὲν οὖν ἐλέφαντες οὐ δυνάμενοι πρὸς τὸν ὄχθον ἀναβαίνειν οὐδὲν αὐτοὺς ἠδίκουν, οὐδὲ αἱ τῶν ἱππέων ἶλαι, οἱ δὲ τοξόται καὶ σφενδονῆται βάλλοντες πανταχόθεν κατετίτρωσκόν τε καὶ διέφθειρον ἐξ αὐτῶν συχνούς.
그리하여 코끼리들은 언덕으로 올라갈 수 없어 그들에게 아무런 해를 끼치지 못했고, 기병대 역시 그러했으나, 궁수들과 투석병들이 사방에서 쏘아대어 그들 중 많은 자들을 부상 입히고 죽였다.
αἰσθήσεως δὲ γενομένης τοῖς ἡγεμόσι τῶν ἐκεῖ πραττομένων Πύρρος μὲν ἐκ τῆς ἀσπιστικῆς φάλαγγος Ἀθαμᾶνάς τε καὶ Ἀκαρνᾶνας καὶ τῶν Σαυνιτῶν τινας ἀποστέλλει ὁ δὲ τῶν Ῥωμαίων ὕπατος ἴλας τινὰς ἱππέων, ἐπειδὴ τοιαύτης ἔδει τοῖς πεζοῖς συμμαχίας.
그곳에서 일어나고 있는 일에 대해 지휘관들이 알아채자, 피로스는 방패를 든 팔랑크스 중에서 아타마니아인들과 아카르나니아인들, 그리고 삼니움인들의 일부를 파견했고, 로마 집정관은 보병들에게 그러한 지원이 필요했기 때문에 몇몇 기병대를 파견했다.
καὶ κατὰ τὸν αὐτὸν χρόνον ἑτέρα πάλιν ἐκεῖ γίνεται μάχη πεζῶν τε καὶ ἱππέων, καὶ φόνος ἔτι πλείων.
그리고 같은 시간에 그곳에서는 보병과 기병의 또 다른 전투가 다시 발생하여 더욱 많은 살육이 일어났다.
§20.3.7ἀρξαμένου δὲ τοῦ βασιλέως καὶ οἱ τῶν Ῥωμαίων ὕπατοι τοὺς ἑαυτῶν ἀνεκάλουν περὶ καταφορὰν ὄντος τοῦ ἡλίου καὶ διαβιβάσαντες τὸν ποταμὸν ἀπῆγον εἰς τὸν χάρακα συσκοτάζοντος ἤδη.
왕이 퇴각하기 시작하자 로마 집정관들도 해가 질 무렵에 자신들의 군대를 불러들였고, 이미 어두워지기 시작한 때에 강을 건너게 하여 진영으로 이끌고 돌아갔다.
ἡ δὲ τοῦ Πύρρου δύναμις ἀπολωλεκυῖα σκηνάς τε καὶ ὑποζύγια καὶ ἀνδράποδα καὶ τὴν ἀποσκευὴν ἅπασαν ἐπὶ μετεώρου τινὸς χώρου παρενέβαλεν, ἔνθα τὴν ἐπιοῦσαν νύκτα διήγαγεν ὑπαίθριος, ἀσκευής, ἀθεράπευτος, οὐδὲ τῆς ἀναγκαίας εὐποροῦσα τροφῆς, ὥστε καὶ διαφθαρῆναι συχνοὺς τραυματίας, οἷς ἐνῆν ἔτι σώζεσθαι βοηθείας τε καὶ κηδεμονίας μεταλαβοῦσιν.
한편, 천막과 짐승들과 노예들과 모든 치중을 잃어버린 피로스의 군대는 어떤 고지에 진을 쳤고, 그곳에서 다가오는 밤을 야외에서 장비도 없고 치료도 받지 못한 채, 필요한 식량조차 풍족하지 않은 상태로 보냈다. 그 결과, 원조와 보살핌을 받았더라면 여전히 살아남을 수 있었을 많은 부상자들이 사망했다.
τοιούτου τέλους ἔτυχεν ἡ δευτέρα μάχη Ῥωμαίοις πρὸς Πύρρον περὶ πόλιν Ἄσκλον. ατη.
로마인들과 피로스 사이의 아스쿨룸 성읍 근처에서의 두 번째 전투는 이러한 결말을 맞이했다.