§10.36.1ταῦθʼ ὑποσχόμενοι καὶ ὀμόσαντες ἀπέδειξαν ἡμέρας, ἐν αἷς ἀγορὰν ποιήσονται τοῦ δήμου καὶ τὰς ψήφους ἀναδώσουσι περὶ τῶν νόμων·
이러한 약속을 하고 맹세한 뒤, 그들은 평민 민회를 개최하여 법안들에 대해 표결을 부칠 날들을 지정했다.
ἐπιστάντος δὲ τοῦ χρόνου πρῶτον εἰσέφερον τὸν χωρονομικὸν νόμον καὶ πολλοὺς διελθόντες λόγους ἐκάλουν, εἴ τις τῷ νόμῳ συναγορεύειν βούλεται τῶν δημοτικῶν.
그 시간이 도래하자 그들은 먼저 토지 분배법을 제안했고, 많은 연설을 마친 뒤 평민들 중에서 누구든 법안에 찬성하는 연설을 하고자 하는 사람이 있는지 불러 모았다.
§10.36.2πολλῶν δὲ παριόντων καὶ τὰς ἑαυτῶν πράξεις, ἃς ἐν τοῖς πολέμοις ἀπεδείξαντο, προφερομένων καὶ ἀγανακτούντων, ὅτι πολλὴν ἀφελόμενοι γῆν τοὺς πολεμίους αὐτοὶ μὲν οὐδεμίαν εἰλήφασι μοῖραν, τοὺς δὲ χρήμασι καὶ φίλοις δυνατοὺς ἐσφετερισμένους ὁρῶσι τὰ κοινὰ καὶ καρπουμένους ἐκ τοῦ βιαιοτάτου, ἀξιούντων τε μὴ μόνον τοὺς κινδύνους εἶναι τῷ δήμῳ τοὺς ὑπὲρ τῶν κοινῶν ἀγαθῶν κοινούς, ἀλλὰ καὶ τὰς ἀπʼ αὐτῶν ἡδονάς τε καὶ ὠφελείας, καὶ τοῦ πλήθους ἀσμένως ἀκούοντος τοὺς λόγους, ὁ μάλιστα ἐπιρρώσας τὸν δῆμον καὶ μηδὲ φωνὴν ὑπομένειν τῶν ἀντιλεγόντων διαπραξάμενος ἦν Λεύκιος Σίκκιος, Δεντάτος ἐπικαλούμενος, πολλὰς πάνυ καὶ μεγάλας ἑαυτοῦ πράξεις διεξελθών.
많은 이들이 나서서 전쟁터에서 자신이 세운 공적들을 열거하고, 적들로부터 많은 땅을 빼앗았음에도 자신들은 아무런 몫도 얻지 못한 반면, 재물과 친구들을 가져 권력을 쥔 자들이 공유지를 사유화하여 가장 폭력적인 방식으로 그 열매를 독차지하는 것을 보며 분개하고, 공동의 선을 위한 위험이 평민에게 공동의 것인 것처럼 그로 인한 즐거움과 이익 또한 공동의 것이어야 마땅하다고 주장하였으며, 대중이 이 말을 기쁘게 듣고 있는 가운데, 평민을 가장 격려하고 반대자들의 목소리조차 용납하지 않도록 만든 이는 덴타투스라고 불리는 루키우스 시키우스였으니, 그는 자신의 수없이 많고 위대한 공적들을 상세히 열거했다.
§10.36.3ἦν δʼ ὀφθῆναί τε θαυμαστὸς ὁ ἀνὴρ καὶ ἡλικίας ἐν τῷ κρατίστῳ δυεῖν δέοντα ἑξήκοντα γεγονὼς ἔτη καὶ φρονῆσαι τὰ δέοντα ἱκανὸς εἰπεῖν τε ὡς στρατιώτης οὐκ ἀδύνατος.
이 인물은 용모가 훌륭하고 나이는 가장 왕성한 때에 있었으니, 예순에서 둘이 모자란 쉰여덟 살이었고, 필요한 일을 생각하는 데 유능했으며 군인답게 말하는 솜씨도 부족함이 없었다.
ἔφη δʼ οὖν παρελθών·
그가 나서서 말했다.
ἐγώ, ὦ δημόται, καθʼ ἕκαστον ἔργον τῶν ἐμοὶ πεπραγμένων εἰ βουλοίμην λέγειν, ἐπιλίποι ἄν με ὁ τῆς ἡμέρας χρόνος.
"평민 여러분, 제가 행한 업적들을 하나하나 말하려 한다면 하루의 시간도 모자랄 것입니다.
αὐτὰ δὲ τὰ κεφάλαια διʼ ἐλαχίστων ὡς ἐμὴ §10.36.4δύναμις ἐρῶ.
하지만 그 요점만을 제 능력이 닿는 한 가장 간략히 말씀드리겠습니다.
τετταρακοστὸν μὲν ἔτος ἐστί μοι τοῦτο, ἐξ οὗ στρατεύομαι περὶ τῆς πατρίδος, τριακοστὸν δʼ ἐξ οὗ στρατιωτικῆς ἀεί τινος ἡγεμονίας τυγχάνων, τοτὲ μὲν σπείρας ἡγούμενος, τοτὲ δʼ ὅλου τάγματος, ἀρξάμενος ἀπὸ τῶν ὑπάτων Γαίου Ἀκυλλίου καὶ Τίτου Σικκίου, οἷς ἐψηφίσατο ἡ βουλὴ τὸν κατὰ Οὐολούσκων πόλεμον.
올해로 저는 조국을 위해 군에 복무한 지 마흔 해째가 되며, 늘 군의 어떤 지휘권을 맡아온 지는 서른 해째가 됩니다. 때로는 중대를 이끌었고, 때로는 군단 전체를 이끌었으니, 원로원이 볼스키족과의 전쟁을 의결한 집정관 가이우스 아퀼리우스와 티투스 시키우스의 시절부터 시작되었습니다.
ἤμην γὰρ τότε ἑπτακαιεικοσέτης, ἐταττόμην δʼ ἔτι ὑπὸ λοχαγῷ.
저는 그때 스물일곱 살이었고, 당시에는 아직 백인대장 밑에 배치되어 있었습니다.
§10.36.5γενομένης δὲ μάχης καρτερᾶς καὶ τροπῆς, καὶ τοῦ μὲν ἡγεμόνος τῆς σπείρας πεπτωκότος, τῶν δὲ σημείων κρατουμένων ὑπὸ τῶν ἐχθρῶν, μόνος ἐγὼ τὸν ὑπὲρ ἁπάντων κίνδυνον ἀράμενος τά τε σημεῖα διέσωσα τῇ σπείρᾳ καὶ τοὺς πολεμίους ἀνέστειλα καὶ τοῦ μὴ περιπεσεῖν αἰσχύνῃ τοὺς λοχαγοὺς αἰωνίῳ, διʼ ἣν θανάτου κακίων ὁ λοιπὸς ἂν αὐτοῖς βίος ἦν, αἴτιος ἐγενόμην φανερῶς, ὡς αὐτοί τε ὡμολόγουν χρυσῷ με ἀναδήσαντες στεφάνῳ, καὶ ὁ ὕπατος Σίκκιος ἐμαρτύρησεν ἡγεμόνα τῆς σπείρας ἀποδείξας.
격렬한 전투가 벌어져 패주하게 되고, 중대 지휘관은 쓰러지고 군기가 적들의 손에 넘어갔을 때, 저 혼자만이 모두를 위한 위험을 짊어지고 중대를 위해 군기를 구출해 냈으며 적들을 격퇴했습니다. 그리하여 백인대장들이, 만약 그렇게 되었다면 남은 삶이 죽음보다 더 끔찍했을 영원한 수치에 빠지는 것을 막은 결정적인 원인이 되었습니다. 이 사실은 그들 자신도 저에게 황금 관을 씌워주며 인정했고, 집정관 시키우스도 저를 그 중대의 지휘관으로 임명하며 입증해 주었습니다.
§10.36.6ἑτέρου τε πάλιν ἡμῖν ἀγῶνος ἐνστάντος, ἐν ᾧ τόν τε στρατοπεδάρχην τοῦ τάγματος ἡμῶν συνέβη πεσεῖν καὶ τὸν ἀετὸν ὑπὸ τοῖς πολεμίοις γενέσθαι, τὸν αὐτὸν τρόπον ὑπὲρ ὅλου τοῦ τάγματος ἀγωνισάμενος τόν τʼ ἀετὸν ἀνεκομισάμην καὶ τὸν στρατοπεδάρχην ἔσωσα·
또한 우리에게 또 다른 전투가 닥쳤을 때, 그 안에서 우리 군단의 캠프 지휘관이 전사하고 독수리 군기가 적의 손에 넘어가게 되었는데, 저는 똑같은 방식으로 군단 전체를 위해 싸워 독수리 군기를 되찾고 캠프 지휘관을 구해냈습니다.
ὃς ἐμοὶ τῆς τότε βοηθείας χάριν ἀποδιδοὺς τῆς ἡγεμονίας τοῦ τάγματος ἀφίστατό μοι καὶ τὸν ἀετὸν ἐδίδου, ἐγὼ δʼ οὐκ ἔλαβον, οὐκ ἀξιῶν ᾧ τὸν βίον ἐχαρισάμην τούτου παρελέσθαι τὰς τιμὰς ἃς εἶχε καὶ τὰς ἐπὶ ταύταις εὐφροσύνας.
그는 당시의 구조에 대해 은혜를 갚기 위해 저에게 군단의 지휘권을 양도하고 독수리 군기를 주려 했으나, 저는 제가 목숨을 구해준 자에게서 그가 가졌던 명예와 그에 따른 기쁨을 빼앗는 것은 합당하지 않다고 생각하여 받지 않았습니다.
ἐφʼ οἷς ἀγασθείς με ὁ ὕπατος τοῦ πρώτου τάγματος ἀπέδωκε τὴν στρατοπεδαρχίαν ἀπολωλεκότος ἐν τῇ μάχῃ τὸν ἡγεμόνα.
이에 감탄한 집정관은 전투에서 지휘관을 잃었던 제1군단의 캠프 지휘관직을 저에게 수여했습니다.