§10.21.1ἀποδοὺς δὲ τοῖς Τυσκλάνοις τὴν πόλιν Φάβιος περὶ δείλην ὀψίαν ἀνίστησι τὴν στρατιάν.
파비우스는 투스쿨룸인들에게 도성을 돌려준 뒤, 늦은 저녁에 군대를 일으켰다.
καὶ ὡς εἶχε τάχους ἤλαυνεν ἐπὶ τοὺς πολεμίους, ἀκούων περὶ πόλιν Ἀλγιδὸν ἀθρόας εἶναι τάς τε Οὐολούσκων καὶ τὰς Αἰκανῶν δυνάμεις.
그리고 볼스키인들과 아이쿠이인들의 군세가 알기도스 도성 부근에 집결해 있다는 소식을 듣고, 가능한 한 신속히 적들을 향해 진군했다.
ποιησάμενος δὲ δι’ ὅλης νυκτὸς σύντονον ὁδὸν ὑπʼ αὐτὸν τὸν ὄρθρον ἐπιφαίνεται τοῖς πολεμίοις ἐστρατοπεδευκόσιν ἐν πεδίῳ καὶ οὔτε τάφρον περιβεβλημένοις οὔτε χάρακα, ὡς ἐν οἰκείᾳ τε γῇ καὶ καταφρονήσει τοῦ ἀντιπάλου.
밤새도록 강행군을 펼쳐 동틀 녘 직전에 평원에 진을 치고 있는 적들 앞에 나타났다. 적들은 마치 자신들의 영토에 있는 듯이, 그리고 적수를 얕잡아 보았기에 참호도 파지 않고 목책도 세우지 않은 상태였다.
§10.21.2παρακελευσάμενος δὲ τοῖς ἀμφʼ αὐτὸν ἀγαθοῖς ἀνδράσι γίνεσθαι πρῶτος εἰσελαύνει μετὰ τῶν ἱππέων εἰς τὴν τῶν πολεμίων παρεμβολήν, καὶ οἱ πεζοὶ συναλαλάξαντες εἵποντο·
그는 주변의 사람들에게 용감한 사람이 되라고 격려한 뒤, 친히 기병들을 이끌고 가장 먼저 적의 진영으로 돌격했으며, 보병들도 일제히 함성을 지르며 그 뒤를 따랐다.
τῶν δʼ οἱ μὲν ἔτι κοιμώμενοι ἐφονεύοντο, οἱ δʼ ἀρτίως ἀνεστηκότες καὶ πρὸς ἀλκὴν ἐπιχειροῦντες τραπέσθαι, οἱ δὲ πλείους φεύγοντες ἐσκεδάννυντο.
적들 가운데 어떤 이들은 아직 잠들어 있는 사이에 살해되었고, 어떤 이들은 막 일어나서 저항하려고 시도했으나, 대다수는 도망치며 뿔뿔이 흩어졌다.
§10.21.3ἁλόντος δὲ τοῦ στρατοπέδου κατὰ πολλὴν εὐπέτειαν ἐπιτρέψας τοῖς στρατιώταις τὰ χρήματα ὠφελεῖσθαι καὶ τὰ σώματα πλὴν ὅσα Τυσκλάνων ἦν, οὐ πολὺν ἐνταῦθα διατρίψας χρόνον ἐπὶ τὴν Ἐχετράνων πόλιν ἦγε τὴν δύναμιν, ἣ τότε ἦν τοῦ Οὐολούσκων ἔθνους ἐπιφανεστάτη τε κἀν τῷ κρατίστῳ μάλιστα τόπῳ κειμένη.
진영이 매우 손쉽게 함락되자, 그는 병사들에게 투스쿨룸인들의 소유를 제외한 재산을 노획하고 사람들을 포로로 삼도록 허락했다. 그는 그곳에서 많은 시간을 지체하지 않고 에케트라 고을로 군대를 이끌었는데, 이 성읍은 당시 볼스키 민족 가운데 가장 저명하고 매우 견고한 지세에 위치해 있었다.
§10.21.4στρατοπεδεύσας δὲ πλησίον τῆς πόλεως ἐπὶ πολλὰς ἡμέρας κατʼ ἐλπίδα τοῦ προελεύσεσθαι τοὺς ἔνδον εἰς μάχην, ὡς οὐδεμία ἐξῄει στρατιά, τὴν γῆν αὐτῶν ἐδῄου ἀνθρώπων μεστὴν οὖσαν καὶ βοσκημάτων.
그 도성 부근에 여러 날 동안 진을 치고 성 안의 자들이 싸우러 나오기를 바랐으나, 아무런 군대도 나오지 않자, 그는 사람들과 가축으로 가득 차 있던 그들의 땅을 황폐화시켰다.
οὐ γὰρ ἔφθασαν ἀνασκευασάμενοι τὰ ἐκ τῶν ἀγρῶν αἰφνιδίου γενηθείσης αὐτοῖς τῆς ἐφόδου.
급습이 갑작스럽게 닥치는 바람에 그들은 들판에서 물건들을 대피시킬 겨를이 없었기 때문이다.
ἐφεὶς δὲ καὶ ταῦτα τοῖς στρατιώταις διαρπάζειν ὁ Φάβιος καὶ πολλὰς ἐν τῇ προνομῇ διατρίψας ἡμέρας ἀπῆγεν ἐπʼ οἴκου τὴν δύναμιν.
파비우스는 이것들마저도 병사들이 약탈하도록 허락하였고, 약탈 행위로 많은 날을 보낸 뒤 군대를 집으로 인도했다.
§10.21.5ὁ δʼ ἕτερος τῶν ὑπάτων Κορνήλιος ἐπὶ τοὺς ἐν Ἀντίῳ Ῥωμαίους τε καὶ Οὐολούσκους ἐλαύνων ἐπιτυγχάνει στρατιᾷ πρὸ τῶν ὁρίων αὐτὸν ὑποδεχομένῃ.
다른 집정관인 코르넬리우스는 안티움에 있는 로마인들과 볼스키인들을 향해 진군하다가, 국경 앞에서 자신을 가로막는 군대와 맞닥뜨렸다.
παραταξάμενος δὲ αὐτοῖς καὶ πολλοὺς μὲν φονεύσας, τοὺς δὲ λοιποὺς τρεψάμενος ἀγχοῦ τῆς πόλεως κατεστρατοπέδευσεν.
그는 그들과 대열을 갖추어 맞서 싸워 많은 수를 죽이고 나머지를 패주하게 한 뒤 도성 근처에 진을 쳤다.
οὐ τολμώντων δὲ τῶν ἐκ τῆς πόλεως οὐκέτι χωρεῖν εἰς μάχην πρῶτον μὲν τὴν γῆν αὐτῶν ἔκειρεν, ἔπειτα τὴν πόλιν ἀπετάφρευε καὶ περιεχαράκου.
도성 안의 사람들이 더 이상 싸우러 나올 엄두를 내지 못하자, 그는 먼저 그들의 땅을 황폐화시키고, 이어서 도성 주위에 참호를 파고 목책을 둘렀다.
τότε δὴ πάλιν ἀναγκασθέντες ἐξῆλθον ἐκ τῆς πόλεως πανστρατιᾷ, πολὺς καὶ ἀσύντακτος ὄχλος, καὶ συμβαλόντες εἰς μάχην ἔτι κάκιον ἀγωνισάμενοι κατακλείονται τὸ δεύτερον εἰς τὴν πόλιν, αἰσχρῶς καὶ ἀνάνδρως φεύγοντες.
그제야 비로소 그들은 다시 한번 부득이하게 전군을 이끌고, 즉 통제되지 않은 거대한 군중으로서 도성 밖으로 나왔다. 그리하여 전투를 치렀으나 이전보다 훨씬 더 무기력하게 싸웠고, 수치스럽고 비겁하게 도망치며 두 번째로 도성 안에 갇히게 되었다.
§10.21.6ὁ δʼ ὕπατος οὐδεμίαν αὐτοῖς ἀναστροφὴν ἔτι δοὺς κλίμακας προσέφερε τοῖς τείχεσι καὶ κριοῖς ἐξέκοπτε τὰς πύλας.
집정관은 그들에게 더 이상 지체할 틈을 주지 않고 성벽에 사다리를 대었으며, 파성퇴로 성문을 부수었다.
ἐπιπόνως δὲ καὶ ταλαιπώρως τῶν ἔνδον ἀπομαχομένων οὐ πολλὰ πραγματευθεὶς κατὰ κράτος αἱρεῖ τὴν πόλιν.
성 안의 자들이 노고와 고통 속에서 맞서 싸웠으나, 그는 그리 큰 어려움 없이 도성을 함락시켰다.
χρήματα μὲν οὖν αὐτῶν, ὅσα χρυσὸς καὶ ἄργυρος καὶ χαλκὸς ἐνῆν, εἰς τὸ δημόσιον ἐκέλευσεν ἀναφέρειν, ἀνδράποδα δὲ τοὺς ταμίας παραλαμβάνοντας καὶ τὰ λοιπὰ λάφυρα πωλεῖν·
그리하여 그는 그들의 재산 중 금, 은, 구리로 된 것들은 모두 국고로 귀속시키라고 명령했고, 재무관들에게는 포로들과 나머지 전리품들을 넘겨받아 매각하게 했다.
τοῖς δὲ στρατιώταις ἐσθῆτα καὶ τροφὰς καὶ ὅσʼ ἄλλα τοιαῦτα ἐδύναντο ὠφελεῖσθαι ἐπέτρεψεν.
병사들에게는 의복과 식량, 그리고 그 밖에 자신들에게 유용할 수 있는 비슷한 것들을 가져가도록 허락했다.
§10.21.7ἔπειτα διακρίνας τῶν τε κληρούχων καὶ τῶν ἀρχαίων Ἀντιατῶν τοὺς ἐπιφανεστάτους τε καὶ τῆς ἀποστάσεως αἰτίους — ἦσαν δὲ πολλοί — ῥάβδοις τε ᾐκίσατο μέχρι πολλοῦ καὶ τοὺς αὐχένας αὐτῶν ἐκέλευσεν ἀποτεμεῖν.
그런 다음 그는 식민자들과 옛 안티움인들 중에서 가장 저명하고 반란의 원인이 된 자들을 가려내었는데, 그 수는 많았다. 그는 그들을 회초리로 오랫동안 매질한 뒤 목을 베라고 명령했다.
ταῦτα διαπραξάμενος ἀπῆγε καὶ αὐτὸς ἐπʼ οἴκου τὴν δύναμιν.
이 일들을 완수한 뒤, 그 자신 역시 군대를 이끌고 집으로 돌아갔다.
§10.21.8τούτοις ἡ βουλὴ τοῖς ὑπάτοις προσιοῦσί τε ἀπήντησε καὶ θριάμβους ἀμφοτέροις καταγαγεῖν ἐψηφίσατο·
원로원은 돌아오는 이 집정관들을 맞이하였고, 두 사람 모두에게 개선식을 거행하도록 결의했다.
καὶ πρὸς Αἰκανοὺς πρεσβευσαμένους ὑπὲρ εἰρήνης ἐποιήσατο συνθήκας περὶ καταλύσεως τοῦ πολέμου, ἐν αἷς ἐγράφη, πόλεις τε καὶ χώρας ἔχοντας Αἰκανούς, ὧν ἐκράτουν, ὅτε αἱ σπονδαὶ ἐγίνοντο, Ῥωμαίοις εἶναι ὑπηκόους, ἄλλο μὲν ὑποτελοῦντας μηθέν, ἐν δὲ τοῖς πολέμοις συμμαχίαν ἀποστέλλοντας ὁσηνδήποτε, ὥσπερ καὶ οἱ ἄλλοι σύμμαχοι.
그리고 평화를 청하기 위해 사절을 보낸 아이쿠이인들과 전쟁 종결에 관한 조약을 맺었는데, 그 조약에는 아이쿠이인들이 조약이 체결될 당시에 장악하고 있던 도시들과 영토를 유지하되 로마인들에게 복속된다고 기록되었다. 그들은 다른 세금은 일절 내지 않되, 전쟁 시에는 다른 동맹시들과 마찬가지로 요청받는 만큼의 동맹군을 파견하기로 했다.
καὶ τὸ ἔτος τοῦτο ἐτελεύτα.
그리고 이 해가 저물었다.