§4.20.1οἱ δὲ ταύτην τὴν χώραν οἰκοῦντες Λίγυες νέμονται γῆν τραχεῖαν καὶ παντελῶς λυπράν· τῶν δʼ ἐγχωρίων ταῖς ἐργασίαις καὶ ταῖς τῆς κακοπαθειας ὑπερβολαῖς φέρει καρποὺς πρὸς βίαν ὀλίγους.
이 땅에 거주하는 리구리아인들은 험하고 지극히 척박한 땅을 개간하여 살아가는데, 현지인들의 노동과 극심한 노고에 힘입어 겨우 적은 수확을 거둘 뿐이다.
διὸ καὶ τοῖς ὄγκοις εἰσὶ συνεσταλμένοι καὶ διὰ τὴν συνεχῆ γυμνασίαν εὔτονοι·
이 때문에 그들은 체격이 야위고 다부지며, 끊임없는 단련으로 인해 강건하다.
τῆς γὰρ κατὰ τὴν τρυφὴν ῥᾳστώνης πολὺ κεχωρισμένοι ἐλαφροὶ μὲν ταῖς εὐκινησίαις εἰσίν, ἐν δὲ τοῖς πολεμικοῖς ἀγῶσι ταῖς ἀλκαῖς διάφοροι.
사치에 따른 안일함과는 아주 거리가 멀기에 그들은 민첩함에 있어 몸이 가볍고, 전쟁의 전투에서는 그 용맹함으로 두각을 나타낸다.
§4.20.2καθόλου δὲ τῶν πλησιοχώρων τὸ πονεῖν συνεχῶς ἠσκηκότων, καὶ τῆς χώρας πολλῆς ἐργασίας προσδεομένης, εἰθίκασι τὰς γυναῖκας τῶν κακοπαθειῶν τῶν ἐν ταῖς ἐργασίαις κοινωνοὺς ποιεῖσθαι.
대개 이 인근 지역의 주민들은 끊임없이 일하는 것을 훈련해 왔고, 땅 또한 많은 노동을 필요로 하기에, 노동에 따르는 고초에 여성들을 동참시키는 것을 관습으로 삼고 있다.
μισθοῦ δὲ παρʼ ἀλλήλοις ἐργαζομένων τῶν τε ἀνδρῶν καὶ τῶν γυναικῶν, ἴδιόν τι καὶ παράδοξον καθʼ ἡμᾶς συνέβη περὶ μίαν γυναῖκα γενέσθαι.
그리고 남성과 여성 모두가 서로 고용되어 품삯을 위해 일하고 있는데, 우리 시대에 한 여성에 관해 매우 기이하고도 믿기 힘든 일이 일어났다.
§4.20.3ἔγκυος γὰρ οὖσα καὶ μετὰ τῶν ἀνδρῶν ἐργαζομένη μισθοῦ, μεταξὺ συνεχομένη ταῖς ὠδῖσιν ἀπῆλθεν εἴς τινας θάμνους ἀθορύβως·
그녀는 임신 중이면서도 남성들과 함께 품삯을 위해 일하고 있었는데, 일하는 도중에 진통이 찾아오자 조용히 어느 숲속으로 자리를 피했다.
ἐν οἷς τεκοῦσα, καὶ τὸ παιδίον φύλλοις ἐνειλήσασα, τοῦτο μὲν ἀπέκρυψεν, αὐτὴ δὲ συμμίξασα τοῖς ἐργαζομένοις τὴν αὐτὴν ἐκείνοις ὑπέμεινε κακοπάθειαν, οὐδὲν δηλώσασα περὶ τοῦ συμβεβηκότος.
그곳에서 출산하고 아기를 나뭇잎으로 감싸 숨겨둔 뒤, 그녀 자신은 다시 일하는 사람들에게 합류하여 무슨 일이 있었는지 전혀 내색하지 않고 그들과 똑같은 노고를 견뎌냈다.
τοῦ βρέφους δὲ κλαυθμυριζομένου, καὶ τῆς πράξεως φανερᾶς γενομένης, ὁ μὲν ἐφεστηκὼς οὐδαμῶς ἠδύνατο πεῖσαι παύσασθαι τῶν ἔργων·
그러나 아기가 울기 시작하면서 일이 탄로나자, 감독관은 어떻게든 그녀를 설득하여 일을 멈추게 하려 했으나 결코 설득할 수 없었다.
ἡ δʼ οὐ πρότερον ἀπέστη τῆς κακοπαθείας, ἕως ὁ μισθωσάμενος ἐλεήσας καὶ τὸν μισθὸν ἀποδοὺς ἀπέλυσε τῶν ἔργων.
그녀는 고용주가 그녀를 불쌍히 여겨 품삯을 주고 일에서 놓아줄 때까지 결코 노고를 멈추지 않았다.