§3.65.1διαβοηθείσης δὲ κατὰ πάντα τόπον τῆς τοῦ θεοῦ παρουσίας, καὶ διότι πᾶσιν ἐπιεικῶς προσφερόμενος πολλὰ συμβάλλεται πρὸς τὴν ἐξημέρωσιν τοῦ κοινοῦ βίου, πανδημεὶ συναντᾶν αὐτῷ καὶ προσδέχεσθαι μετὰ πολλῆς χαρᾶς.
신이 현림했다는 소문이 모든 곳에 퍼지고, 또한 그가 모든 이들에게 온화하게 대하며 공동 생활의 문명화에 크게 기여했기 때문에, 사람들이 집단으로 그를 만나러 나아갔으며 큰 기쁨으로 그를 맞아들였다고 전해진다.
§3.65.2ὀλίγων δʼ ὄντων τῶν διʼ ὑπερηφανίαν καὶ ἀσέβειαν καταφρονούντων καὶ φασκόντων τὰς μὲν βάκχας διʼ ἀκρασίαν αὐτὸν περιάγεσθαι, τὰς δὲ τελετὰς καὶ τὰ μυστήρια φθορᾶς ἕνεκα τῶν ἀλλοτρίων γυναικῶν καταδεικνύειν, κολάζεσθαι τοὺς τοιούτους ὑπʼ αὐτοῦ παραχρῆμα.
비록 오만과 불경함으로 인해 그를 멸시하며, 그가 무절제함 때문에 박카이들을 데리고 다니는 것이며, 다른 사람들의 아내를 타락시키기 위해 제의와 비의를 제정하는 것이라고 주장하는 자들은 극소수였으나, 그러한 자들은 즉시 그에게 처벌을 받았다.
§3.65.3ἐνίοτε γὰρ τῇ τῆς θείας φύσεως ὑπεροχῇ χρώμενον τιμωρεῖσθαι τοὺς ἀσεβεῖς, ποτὲ μὲν αὐτοῖς ἐμβάλλοντα μανίαν, ποτὲ δὲ ταῖς τῶν γυναικῶν χερσὶ ζῶντας διαμελίζοντα· ἐνίοτε δὲ καὶ διὰ τῆς στρατηγικῆς ἐπινοίας παραδόξως ἀναιρεῖν τοὺς ἐναντιοπραγοῦντας.
그는 때로 신성한 본성의 우월함을 사용하여 불경한 자들을 징벌하였는데, 어떤 때는 그들에게 광기를 불어넣기도 하고, 어떤 때는 여인들의 손에 의해 살아있는 채로 그들을 사지 분해하기도 했으며, 때로는 군사적 지략을 통해 예상치 못한 방식으로 반대자들을 제거하기도 했기 때문이다.
ἀναδιδόναι γὰρ ταῖς βάκχαις ἀντὶ τῶν θύρσων λόγχας τῷ κιττῷ κεκαλυμμένας τὴν ἀκμὴν τοῦ σιδήρου·
실제로 그는 박카이들에게 티르소스 지팡이 대신에 철제 창날을 담쟁이덩굴로 감싼 창을 건네주었다.
διὸ καὶ τῶν βασιλέων διὰ τὴν ἄγνοιαν καταφρονούντων ὡς ἂν γυναικῶν, καὶ διὰ τοῦτʼ ἀπαρασκεύων ὄντων, ἀνελπίστως ἐπιτιθέμενον κατακοντίζειν.
그리하여 왕들은 무지함으로 인해 그녀들을 단지 여자들일 뿐인 것처럼 무시했고, 이 때문에 아무런 준비도 하고 있지 않다가, 그가 예기치 않게 습격하여 창으로 찔러 죽였다.
§3.65.4τῶν δὲ κολασθέντων ὑπʼ αὐτοῦ φασιν ἐπιφανεστάτους εἶναι Πενθέα μὲν παρὰ τοῖς Ἕλλησι, Μύρρανον δὲ τὸν βασιλέα παρʼ Ἰνδοῖς, Λυκοῦργον δὲ παρὰ τοῖς Θρᾳξί.
그에게 처벌받은 자들 중에서 가장 유명한 이는 그리스인들 중에서는 펜테우스, 인도인들 중에서는 왕 미라노스, 트라키아인들 중에서는 리쿠르고스라고 사람들은 말한다.
μυθολογοῦσι γὰρ τὸν Διόνυσον ἐκ τῆς Ἀσίας μέλλοντα τὴν δύναμιν διαβιβάζειν εἰς τὴν Εὐρώπην, συνθέσθαι φιλίαν πρὸς Λυκοῦργον τὸν Θρᾴκης βασιλέα τῆς ἐφʼ Ἑλλησπόντῳ·
신화에 따르면 디오니소스는 아시아에서 유럽으로 군대를 건너가게 하려 할 때, 헬레스폰토스 인근의 트라키아 왕 리쿠르고스와 우호 관계를 맺었다.
διαβιβάσαντος δὲ αὐτοῦ πρώτας τὰς βάκχας ὡς εἰς φιλίαν χώραν, τὸν μὲν Λυκοῦργον παραγγεῖλαι τοῖς στρατιώταις νυκτὸς ἐπιθέσθαι καὶ τόν τε Διόνυσον καὶ τὰς μαινάδας πάσας ἀνελεῖν, τὸν δὲ Διόνυσον παρά τινος τῶν ἐγχωρίων, ὃς ἐκαλεῖτο Χάροψ, μαθόντα τὴν ἐπιβουλὴν καταπλαγῆναι διὰ τὸ τὴν δύναμιν ἐν τῷ πέραν εἶναι, παντελῶς δʼ ὀλίγους αὐτῷ τῶν φίλων συνδιαβεβηκέναι.
그러나 그가 먼저 박카이들을 마치 우호적인 땅으로 보내듯 건너가게 했을 때, 리쿠르고스는 군사들에게 밤에 습격하여 디오니소스와 마이날들 전체를 죽이라고 명령했다. 디오니소스는 현지인 중 하롭스라 불리는 자로부터 그 음모를 전해 듣고, 자신의 군대가 대안에 있고 자신과 함께 건너온 아군이 완전히 소수였기 때문에 경악했다.
§3.65.5διόπερ λάθρᾳ τούτου διαπλεύσαντος πρὸς τὸ σφέτερον στρατόπεδον, τὸν μὲν Λυκοῦργόν φασιν ἐπιθέμενον ταῖς μαινάσιν ἐν τῷ καλουμένῳ Νυσίῳ πάσας ἀποκτεῖναι, τὸν δὲ Διόνυσον περαιώσαντα τὰς δυνάμεις μάχῃ κρατῆσαι τῶν Θρᾳκῶν, καὶ τὸν Λυκοῦργον ζωγρήσαντα τυφλῶσαί τε καὶ πᾶσαν αἰκίαν εἰσενεγκάμενον ἀνασταυρῶσαι.
그리하여 디오니소스가 은밀히 아군의 진영으로 배를 타고 건너갔으므로, 리쿠르고스는 니시온이라 불리는 곳에서 마이날들을 습격하여 모두 죽였다고 사람들은 전하지만, 디오니소스는 군대를 건너가게 하여 전투에서 트라키아인들을 이겼고, 리쿠르고스를 생포하여 눈을 멀게 했으며, 온갖 고문을 가한 후에 십자가에 못 박아 죽였다.
§3.65.6μετὰ δὲ ταῦτα τῷ μὲν Χάροπι χάριν ἀποδιδόντα τῆς εὐεργεσίας παραδοῦναι τὴν τῶν Θρᾳκῶν βασιλείαν καὶ διδάξαι τὰ κατὰ τὰς τελετὰς ὄργια·
그 후 그는 하롭스에게 은혜에 대한 감사를 표하며 트라키아의 왕권을 넘겨주었고 제의에 관한 식들을 가르쳐 주었다.
Χάροπος δʼ υἱὸν γενόμενον Οἴαγρον παραλαβεῖν τήν τε βασιλείαν καὶ τὰς ἐν τοῖς μυστηρίοις παραδεδομένας τελετάς, ἃς ὕστερον Ὀρφέα τὸν Οἰάγρου μαθόντα παρὰ τοῦ πατρός, καὶ φύσει καὶ παιδείᾳ τῶν ἁπάντων διενεγκόντα, πολλὰ μεταθεῖναι τῶν ἐν τοῖς ὀργίοις·
하롭스의 아들로 태어난 오이아그로스가 왕권과 비의 속에서 전수된 제의들을 물려받았는데, 훗날 오이아그로스의 아들 오르페우스가 그것을 아버지로부터 배웠고, 천성과 교육에서 모든 사람 중에서 뛰어났기에 의례들 중 많은 부분을 바꾸었다.
διὸ καὶ τὰς ὑπὸ τοῦ Διονύσου γενομένας τελετὰς Ὀρφικὰς προσαγορευθῆναι.
그리하여 디오니소스에 의해 생겨난 제의들은 오르페우스의 것이라 불리게 되었다.
§3.65.7τῶν δὲ ποιητῶν τινες, ὧν ἐστι καὶ Ἀντίμαχος, ἀποφαίνονται τὸν Λυκοῦργον οὐ Θρᾴκης, ἀλλὰ τῆς Ἀραβίας γεγονέναι βασιλέα, καὶ τῷ τε Διονύσῳ καὶ ταῖς βάκχαις τὴν ἐπίθεσιν ἐν τῇ κατὰ τὴν Ἀραβίαν Νύσῃ πεποιῆσθαι.
시인들 중 일부는, 그중에는 안티마코스도 포함되는데, 리쿠르고스가 트라키아가 아니라 아라비아의 왕이었으며 디오니소스와 박카이들에 대한 습격은 아라비아의 니사에서 이루어졌다고 주장한다.
τὸν δʼ οὖν Διόνυσόν φασι κολάσαντα μὲν τοὺς ἀσεβεῖς, ἐπιεικῶς δὲ προσενεχθέντα τοῖς ἄλλοις ἀνθρώποις, ἐκ τῆς Ἰνδικῆς ἐπʼ ἐλέφαντος τὴν εἰς Θήβας ἐπάνοδον ποιήσασθαι.
어쨌든 디오니소스는 불경한 자들을 처벌하고 다른 이들에게는 온화하게 대한 후, 인도에서 코끼리를 타고 테베로 귀환했다고 사람들은 말한다.
§3.65.8τριετοῦς δὲ διαγεγενημένου τοῦ σύμπαντος χρόνου, φασὶ τοὺς Ἕλληνας ἀπὸ ταύτης τῆς αἰτίας ἄγειν τὰς τριετηρίδας.
전체 기간으로 3년이 흘렀기 때문에, 사람들은 그리스인들이 이 원인으로 인해 3년 제전을 치른다고 말한다.
μυθολογοῦσι δʼ αὐτὸν καὶ λαφύρων ἠθροικότα πλῆθος ὡς ἂν ἀπὸ τηλικαύτης στρατείας, πρῶτον τῶν ἁπάντων καταγαγεῖν θρίαμβον εἰς τὴν πατρίδα.
또한 신화에 따르면 그는 이처럼 거대한 원정에서 마땅히 기대될 만큼 많은 전리품을 모아, 모든 이들 중에서 최초로 조국에 개선식을 들여왔다.