§15.81.1οἱ δὲ Θηβαῖοι περιβόητον νίκην ἀπενηνεγμένοι, πρὸς ἅπαντας ἔφασαν ἑαυτοὺς ἡττᾶσθαι διὰ τὴν Πελοπίδου τελευτήν·
테바이인들은 세상에 널리 알려진 승리를 거두었음에도 불구하고, 모든 이들에게 자신들은 펠로피다스의 죽음으로 인해 패배한 것이라고 말했다.
ἀξιόλογον γὰρ ἀπολωλεκότες ἄνδρα, κατὰ λόγον ἔκρινον τὴν νίκην ἥττονα ὑπάρχειν τῆς Πελοπίδου ζωῆς.
왜냐하면 그들은 걸출한 인물을 잃었기에, 당연히 그 승리가 펠로피다스의 목숨보다 가치가 덜한 것이라고 판단했기 때문이다.
πολλὰς γὰρ καὶ μεγάλας χρείας παρέσχετο τῇ πατρίδι, πλεῖστον δὲ συνεβάλετο πρὸς τὴν τῶν Θηβαίων αὔξησιν.
그는 조국에 수많고도 위대한 공헌을 하였으며, 테바이의 성장에 가장 크게 기여하였다.
ἐν γὰρ τῇ τῶν φυγάδων κατηλύσει, καθʼ ἣν ἀνεκτήσαντο τὴν Καδμείαν, ὡμολογημένως ἅπαντες τούτῳ τὸ πρωτεῖον τοῦ κατορθώματος ἀπονέμουσιν.
실제로 그들이 카드메이아를 되찾았던 망명자들의 귀환 때, 누구나 인정하듯이 모든 이들이 그에게 그 위업의 첫째가는 공을 돌린다.
τὴν δʼ εὐημερίαν ταύτην συνέβη πάντων τῶν ὕστερον γενομένων ἀγαθῶν αἰτίαν γενέσθαι.
그리고 이 성공이 이후에 일어난 모든 좋은 일들의 원인이 되었다.
§15.81.2ἐν δὲ τῇ περὶ Τεγύραν μάχῃ μόνος Πελοπίδας τῶν βοιωταρχῶν ἐνίκησε τοὺς Λακεδαιμονίους, πλεῖστον ἰσχύοντας τῶν Ἑλλήνων, ὅτε διὰ τὸ μέγεθος τῆς νίκης πρῶτον ἔστησαν Θηβαῖοι τρόπαιον κατὰ Λακεδαιμονίων.
또한 테기라 전투에서는 보이오타르케스들 중 오직 펠로피다스만이 그리스인들 중 가장 강력한 힘을 지녔던 라케다이몬인들을 물리쳤는데, 이때 승리의 위대함으로 인해 테바이인들은 라케다이몬인들을 상대로 한 전승기념비를 최초로 세웠다.
κατὰ δὲ τὴν ἐν Λεύκτροις μάχην ἡγήσατο τοῦ ἱεροῦ λόχου, μεθʼ οὗ προεμβαλὼν τοῖς Σπαρτιάταις ἀρχηγὸς ἐγένετο τῆς νίκης.
그리고 레욱트라 전투에서는 신성대를 이끌었으며, 그들과 함께 스파르타인들에게 먼저 돌격하여 승리의 주역이 되었다.
ἐν δὲ ταῖς ἐπὶ Λακεδαίμονα στρατείαις ἑπτὰ μὲν ἡγήσατο μυριάδων, πρὸς αὐτῇ δὲ τῇ Σπάρτῃ τρόπαιον ἔστησε κατὰ τῶν Λακεδαιμονίων τῶν πάντα τὸν πρὸ τοῦ χρόνον ἀπορθήτων γεγενημένων.
또한 라케다이몬 원정에서는 7만 명의 군대를 이끌었고, 스파르타 바로 근처에 그 이전의 모든 시간 동안 단 한 번도 약탈당한 적이 없었던 라케다이몬인들을 상대로 전승기념비를 세웠다.
§15.81.3πρὸς δὲ τὸν Περσῶν βασιλέα πρεσβεύσας ἐν ταῖς κοιναῖς ὁμολογίαις τὴν Μεσσήνην κατʼ ἰδίαν παρέλαβεν, ἣν ἀνάστατον οὖσαν ἔτη τριακόσια Θηβαῖοι πάλιν ἀποκατέστησαν.
또한 페르시아 왕에게 사절로 가서 공동 협정에서 메세네를 독자적으로 확보하였는데, 이 메세네는 300년 동안 황폐해진 채 방치되어 있었던 것을 테바이인들이 다시 복원한 것이었다.
ἐπὶ τελευτῆς δὲ διαγωνισάμενος πρὸς Ἀλέξανδρον ἔχοντα πολλαπλασίονα δύναμιν οὐ μόνον ἐπιφανῶς ἐνίκησεν, ἀλλὰ καὶ τὸν θάνατον ἔσχεν ἐπʼ ἀρετῇ περιβόητον.
최후에는 몇 배나 더 많은 군대를 지닌 알렉산드로스를 상대로 싸워 눈부신 승리를 거두었을 뿐만 아니라, 그 용맹함 덕분에 세상에 널리 알려진 죽음을 맞이했다.
§15.81.4πρὸς δὲ τοὺς πολίτας οὕτω καλῶς διετέθη, ὥστε ἀπὸ τῆς εἰς τὰς Θήβας καθόδου τῶν φυγάδων μέχρι τῆς ἑαυτοῦ τελευτῆς βοιωταρχῶν πάντα τὸν χρόνον διετέλεσε, μηδενὸς ἄλλου τῶν πολιτῶν ταύτης ἠξιωμένου τῆς τιμῆς.
시민들에 대해서는 그가 매우 좋은 관계를 유지했기에, 망명자들이 테바이로 귀환한 때부터 자신이 죽을 때까지 내내 보이오타르케스직을 지냈으며, 다른 시민 중 누구도 이 영예를 누리지 못했다.
Πελοπίδας μὲν οὖν, διὰ τὴν ἰδίαν ἀρετὴν ὑπὸ πάντων ἀποδοχῆς ἠξιωμένος, ἐχέτω καὶ παρʼ ἡμῶν τὸν διὰ τῆς ἱστορίας ἔπαινον.
이처럼 펠로피다스는 자신의 용맹함으로 인해 모든 이에게 인정을 받을 만했으니, 우리로부터도 역사를 통한 찬사를 받도록 하자.
§15.81.5κατὰ δὲ τοὺς αὐτοὺς χρόνους Κλέαρχος, τὸ γένος ὢν ἐξ Ἡρακλείας τῆς ἐν τῷ Πόντῳ, ἐπέθετο τυραννίδι·
이와 같은 시기, 폰토스의 헤라클레아 출신인 클레아르코스가 참주 정치를 꾀하였다.
κρατήσας δὲ τῆς ἐπιβολῆς ἐζήλωσε μὲν τὴν διαγωγὴν τὴν Διονυσίου τοῦ Συρακοσίων τυράννου, τυραννεύσας δὲ τῶν Ἡρακλεωτῶν ἐπιφανῶς ἦρξεν ἔτη δώδεκα.
그는 이 기도에 성공하자 시라쿠사의 참주 디오니시우스의 생활 방식을 모방하였으며, 헤라클레아인들을 상대로 참주로서 12년 동안 두드러지게 지배하였다.
§15.81.6ἅμα δὲ τούτοις πραττομένοις Τιμόθεος ὁ Ἀθηναίων στρατηγὸς ἔχων δύναμιν πεζήν τε καὶ ναυτικὴν Τορώνην μὲν καὶ Ποτίδαιαν πολιορκήσας εἷλε, Κυζικηνοῖς δὲ πολιορκουμένοις ἐβοήθησεν.
이러한 일들이 진행됨과 동시에, 아테나이의 장군 티모테오스는 육군 및 해군을 이끌고 토로네와 포티다이아를 포위하여 함락시켰으며, 포위당하고 있던 키지코스인들을 구원하였다.