§14.27.1οἱ δὲ στρατιῶται πυθόμενοι τὰ γεγενημένα παρʼ αὐτὸν μὲν τὸν καιρὸν ἐξεπλάγησαν καὶ πάντες ἐχώρουν εἰς ὅπλα μετὰ πολλῆς ἀταξίας, ὡς ἂν ἀναρχίας οὔσης·
병사들은 일어난 일을 전해 듣고 그 당시에는 크게 요동하여, 마치 무정부 상태인 것처럼 극심한 무질서 속에서 모두 무기를 들고 나섰다.
μετὰ δὲ ταῦτα, οὐδενὸς αὐτοῖς παρενοχλοῦντος, εἵλοντο στρατηγοὺς μὲν πλείους, ἑνὶ δὲ τῶν ὅλων τὴν ἡγεμονίαν ἀπέδωκαν Χειρισόφῳ τῷ Λακεδαιμονίῳ.
그러나 그 후에는 아무도 그들을 방해하지 않았으므로, 그들은 여러 명의 장군을 선출하고 전체 지휘권을 라케다이몬인 케이리소포스 한 사람에게 위임했다.
§14.27.2οὗτοι δὲ διατάξαντες τὸ στρατόπεδον εἰς τὴν ὁδοιπορίαν ὥς ποτʼ αὐτοῖς ἐδόκει κάλλιστα προῆγον ἐπὶ Παφλαγονίαν.
이들은 자신들이 보기에 가장 좋은 방식으로 행군을 위해 진영을 정렬하고 파플라고니아를 향해 전진했다.
Τισσαφέρνης δὲ τοὺς στρατηγοὺς δήσας ἀπέστειλε πρὸς Ἀρταξέρξην·
한편 티사페르네스는 장군들을 결박하여 아르타크세르크세스에게 보냈다.
ἐκεῖνος δὲ τοὺς μὲν ἄλλους ἀνεῖλε, Μένωνα δὲ μόνον ἀφῆκεν·
왕은 다른 이들은 처형했으나 메논 한 사람만은 풀어주었다.
ἐδόκει γὰρ μόνος οὗτος στασιάζων πρὸς τοὺς συμμάχους προδώσειν τοὺς Ἕλληνας.
왜냐하면 오직 그만이 동맹자들 사이에서 내분을 일으켜 그리스인들을 배신할 인물로 생각되었기 때문이다.
§14.27.3Τισσαφέρνης δὲ μετὰ τῆς δυνάμεως ἐπακολουθῶν τοῖς Ἕλλησιν ἐξήπτετο, καὶ κατὰ στόμα μὲν οὐκ ἐτόλμα παρατάττεσθαι, φοβούμενος ἀπεγνωσμένων ἀνδρῶν θράσος καὶ ἀπόνοιαν, ἐν δὲ τοῖς εὐθέτοις τόποις παρενοχλῶν μεγάλῳ μὲν οὐδενὶ κακῷ περιβάλλειν αὐτοὺς ἠδύνατο, μικρὰ δὲ βλάπτων μέχρι τοῦ τῶν Καρδούχων καλουμένων ἔθνους ἐπηκολούθησεν.
티사페르네스는 군대를 이끌고 그리스인들의 뒤를 쫓으며 싸움을 걸었으나, 절망에 빠진 자들의 용기와 광기를 두려워하여 정면으로 대열을 갖추어 맞서는 것은 감히 엄두를 내지 못했다. 유리한 지형에서 방해를 가했으나 그들에게 큰 타격을 입힐 수는 없었고, 미미한 피해를 주면서 카르두코이인이라 불리는 부족의 영토에 이르기까지 추격했다.
§14.27.4καὶ Τισσαφέρνης μὲν οὐδὲν ἔτι δυνάμενος πρᾶξαι, μετὰ τῆς δυνάμεως ἐπʼ Ἰωνίας ἀνέζευξεν·
그리하여 티사페르네스는 더 이상 아무것도 할 수 없게 되자 군대를 이끌고 이오니아로 철수했다.
οἱ δὲ Ἕλληνες ἐφʼ ἑπτὰ μὲν ἡμέρας διεπορεύοντο τὰ τῶν Καρδούχων ὄρη, πολλὰ κακὰ πάσχοντες ὑπὸ τῶν ἐγχωρίων ἀλκίμων τε ὄντων καὶ τῆς χώρας ἐμπείρων.
반면 그리스인들은 이레 동안 카르두코이인의 산악 지대를 통과했는데, 용맹하고 지형에 밝은 현지인들로부터 많은 고초를 겪었다.
§14.27.5ἦσαν δʼ οὗτοι πολέμιοι μὲν τοῦ βασιλέως, ἐλεύθεροι δὲ καὶ τὰ κατὰ πόλεμον ἀσκοῦντες, μάλιστα δʼ ἐκπονοῦντες σφενδόναις ὡς μεγίστους λίθους ἐμβάλλειν καὶ τοξεύμασιν ὑπερμεγέθεσι χρῆσθαι, διʼ ὧν τοὺς Ἕλληνας κατατιτρώσκοντες ἐξ ὑπερδεξίων τόπων πολλοὺς μὲν ἀνεῖλον, οὐκ ὀλίγους δὲ κακῶς διέθεσαν.
이들은 왕의 적이자 자유민들이었으며 군사적 능력을 연마하고 있었는데, 특히 투석기로 가능한 한 큰 돌을 날리고 아주 큰 화살을 사용하는 법을 열심히 수련했다. 이 무기들을 가지고 높은 곳에서 그리스인들에게 부상을 입힘으로써 많은 이를 죽이고 적지 않은 이들을 심하게 다치게 했다.
§14.27.6τὰ γὰρ βέλη μείζω καθεστῶτα δυεῖν πηχῶν ἔδυνε διά τε τῶν ἀσπίδων καὶ θωράκων, ὥστε μηδὲν τῶν ὅπλων ἰσχύειν τὴν βίαν αὐτῶν ὑπομένειν·
그 화살들은 길이가 두 규빗 이상이어서 방패와 갑옷을 뚫고 들어갔기에, 그 어떤 무구로도 그 위력을 견뎌낼 수 없었다.
οὕτω γάρ φασι μεγάλοις κεχρῆσθαι οἰστοῖς, ὥστε τοὺς Ἕλληνας ἐναγκυλοῦντας τὰ ῥιπτόμενα βέλη τούτοις σαυνίοις χρωμένους ἐξακοντίζειν.
이들이 사용한 화살이 너무나 커서 그리스인들은 날아온 화살에 끈을 달아 투창으로 사용하여 다시 던질 정도였다고 한다.
§14.27.7διελθόντες οὖν τὴν προειρημένην χώραν ἐπιπόνως παρεγενήθησαν πρὸς τὸν Κεντρίτην ποταμόν· ὃν διαβάντες εἰσέβαλον εἰς τὴν Ἀρμενίαν.
이처럼 그들은 앞에서 말한 지역을 고생스럽게 통과하여 켄트리테스강에 이르렀고, 이 강을 건너 아르메니아로 진입했다.
ταύτης δʼ ἦν σατράπης Τιρίβαζος, πρὸς ὃν σπεισάμενοι διεπορεύοντο τὴν χώραν ὡς φίλοι.
이곳의 사트라페스는 티리바조스였는데, 그와 조약을 맺고 우호적인 관계 속에서 그 영토를 통과해 나갔다.