§20διὰ τίνʼ αἰτίαν τὸ τῶν ἀγρίων συῶν δάκρυον ἡδὺ τὸ δὲ τῶν ἐλάφων ἁλμυρόν ἐστι καὶ φαῦλον;
무슨 이유로 멧돼지의 눈물은 달고 사슴의 눈물은 짜고 불쾌한가?
αἰτία δὲ θερμότης καὶ ψυχρότης τούτων, καὶ ψυχρὸν μὲν ὁ ἔλαφος περίθερμον δὲ καὶ πυρῶδες ὁ σῦς·
이것들의 원인은 뜨거움과 차가움이니, 사슴은 차갑고 돼지는 매우 뜨겁고 불과 같다.
ὅθεν τὸ μὲν φεύγει τὸ δʼ ἀμύνεται τοὺς ἐπιόντας, ὅτε καὶ μάλιστα διὰ τὸν θυμὸν ἐκβάλλει τὸ δάκρυον πολλῆς γὰρ ἐπὶ τὰ ὄμματα θερμότητος φερομένης, ὡς εἴρηται
"φρίξας εὖ λοφιήν, πῦρ ὀφθαλμοῖσι δεδορκώς· "
γλυκὺ γίγνεται τὸ ἀποτηκόμενον.
그리하여 한쪽은 달아나고 다른 쪽은 달려드는 자들을 막아내는데, 바로 그때 격정 때문에 특히 눈물을 흘린다. 실로 많은 열기가 눈으로 운반되기 때문에, 말해지듯이 '갈기를 꼿꼿이 세우고, 눈에 불을 뿜으며 노려보며' 녹아내린 것이 달콤해진다.
ἔνιοι δέ φασιν, ὥσπερ γάλακτος ὀρρόν, τοῦ αἵματος ταραχθέντος, ἐκκρούεσθαι τὸ δάκρυον, ὡς Ἐμπεδοκλῆς.
그러나 어떤 이들은, 엠페도클레스처럼, 피가 요동칠 때 마치 우유의 유청처럼 눈물이 짜여 나오는 것이라고 말한다.
ἐπεὶ τοίνυν τραχὺ καὶ μέλαν τὸ τῶν κάπρων αἷμα διὰ θερμότητα λεπτὸν δὲ καὶ ὑδαρὲς τὸ τῶν ἐλάφων, εἰκότως καὶ τὸ ἀποκρινόμενον ἐν τοῖς θυμοῖς καὶ τοῖς φόβοις ἑκατέρου τοιοῦτον.
따라서 멧돼지의 피는 열기 때문에 거칠고 검은 반면, 사슴의 피는 가늘고 묽기에, 격정과 두려움 속에서 각각 분비되는 것도 당연히 그와 같다.
§21διὰ τί τῶν ὑῶν αἱ μὲν ἥμεροι, πλεονάκις τίκτουσι καὶ κατʼ ἄλλον ἄλλαι χρόνον, αἱ δʼ ἄγριαι καὶ ἅπαξ καὶ περὶ τὰς αὐτὰς ἅπασαι σχεδὸν ἡμέρας;
왜 돼지들 중에서 길들여진 돼지들은 더 자주, 그리고 저마다 다른 시기에 새끼를 낳는데, 야생 돼지들은 단 한 번만, 그리고 거의 다 같은 날들에 새끼를 낳는가?
αὗται δʼ εἰσὶν ἀρχομένου θέρους· διὸ καὶ λέλεκται
"μηκέτι νυκτὸς ὕειν, ᾗ κεν τέκῃ ἀγροτέρη σῦς.
그리고 이 시기는 초여름이니, 그렇기에 '야생 돼지가 새끼를 낳는 밤에는 더 이상 비가 내리지 않는다' 라고도 말해진다.
"
ἦ διὰ πλῆθος τροφῆς, ὄντως
ἐν πλησμονῇ Κύπρις;
그것은 먹이의 풍부함 때문이며, 진정 '풍만함 속에 키프리스가 있는' 것인가?
ἀφθονία γὰρ τροφῆς τὸ γόνιμον περίττωμα ποιεῖ καὶ φυτοῖς καὶ ζῴοις·
실로 먹이의 풍부함은 식물에게도 동물에게도 생식을 위한 잉여물을 만들어내기 때문이다.
αἱ μὲν οὖν ἄγριαι διʼ αὑτῶν καὶ μετὰ φόβου τὴν τροφὴν ζητοῦσι, ταῖς δʼ ἡμέροις ὑπάρχει διὰ παντὸς ἡ μὲν αὐτοφυὴς ἡ δʼ ἐκ παρασκευῆς.
그리하여 야생 돼지들은 스스로 그리고 두려움 속에서 먹이를 찾는 반면, 길들여진 돼지들에게는 스스로 자라나거나 준비된 먹이가 늘 존재한다.
ἢ τὸ τῆς σχολῆς καὶ ἀσχολίας ἅμα συμβαῖνον αἴτιον;
아니면 한편으로 한가함과 다른 한편으로 분주함이 생겨나는 것이 원인인가?
αἱ μὲν γὰρ ἀργοῦσι, μὴ βουλόμεναι πόρρω πλανᾶσθαι τῶν συφορβῶν, αἱ δʼ ὀρειβατοῦσαι καὶ περιθέουσαι τὴν τροφὴν διαφοροῦσι καὶ καταναλίσκουσιν εἰς τὸ σῶμα πᾶσαν·
전자는 돼지치기들에게서 멀리 헤매고 다니기를 원치 않아 빈둥거리지만, 후자는 산을 오르고 뛰어다니며 먹이를 분산시키고 그것을 몸속으로 전부 소비해 버리기 때문이다.
ὥστε διὰ τὸ ἀεὶ συνεῖναι ἢ μὴ γίνεσθαι περίττωμα, ἢ καὶ τὸ συντρέφεσθαι καὶ συναγελάζεσθαι τὰ θήλεα τοῖς ἄρρεσιν, ἀνάμνησιν ποιεῖ τῶν ἀφροδισίων καὶ συνεκκαλεῖται τὴν ὄρεξιν ὡς ἐπʼ ἀνθρώπων Ἐμπεδοκλῆς ἐποίησε
"τῷ δέ τι καὶ πόθος εἴτε διὰ πέψεως ἀμμίσγων· "
ἐν δὲ τοῖς ἀγρίοις, ἀποτρόφοις οὖσιν ἀλλήλων, τὸ ἄστοργον καὶ δυσεπίμικτον ἀμβλύνει καὶ ἀνασβέννυσι τὰς ὁρμάς.
그리하여 [전자는] 늘 함께 있음으로 인해, [후자는] 잉여물이 생기지 않음으로 인해 그런 것인가, 아니면 암컷들이 수컷들과 함께 길러지고 떼 지어 다니는 것이 성적 결합의 기억을 일깨우고 욕구를 자극하기 때문인가? 인간에 대해 엠페도클레스가 다음과 같이 시를 지었듯이 말이다. '그리고 그(그녀)에게도 소화 때문이든 무엇 때문이든 뒤섞이며 갈망이 생겨났으니' 반면에 서로 떨어져 자라는 야생 돼지들 사이에서는 애정 없음과 섞이기 어려움이 충동을 무디게 만들고 꺼뜨려 버린다.
ἢ καὶ τὸ λεγόμενον ὑπʼ Ἀριστοτέλους ἀληθές ἐστιν, ὅτι
χλούνην
Ὅμηρος ὠνόμασε σῦν τὸν μόνορχιν;
아니면 아리스토텔레스가 말한 것, 즉 호메로스가 고환이 하나뿐인 돼지를 '클루네스'라고 불렀다는 것이 참인가?
τῶν γὰρ πλείστων φησὶ προσκνωμένων τοῖς στελέχεσι θρύπτεσθαι τοὺς ὄρχεις.
실로 그는 야생 돼지들의 대부분이 나무줄기에 몸을 비벼대기 때문에 고환이 으깨진다고 말하기 때문이다.
§22διὰ τί τῆς ἄρκτου φασὶ τὴν χεῖρα γλυκυτάτην ἔχειν σάρκα καὶ φαγεῖν ἡδίστην;
왜 곰의 '손'은 가장 달콤한 살을 지니고 있어 먹기에 가장 맛있다고들 말하는가?
ἦ ὅτι τὰ πέττοντα τὴν τροφὴν μάλιστα τοῦ σώματος παρέχει τὸ κρέας ἥδιστον;
그것은 몸에서 음식물을 가장 잘 소화시키는 부분들이 가장 맛있는 고기를 제공하기 때문인가?
πέττει δὲ κάλλιστα τὸ διαπνέον, κινούμενον μάλιστα καὶ συγγυμναζόμενον, ὥσπερ ἡ ἄρκτος τῷ μέρει τούτῳ πλεῖστα κινεῖται·
그리고 가장 많이 움직이고 단련됨으로써 발산하는 부분이 가장 잘 소화시키기 때문인가, 마치 곰이 이 부분을 가장 많이 움직이는 것처럼 말이다.
καὶ γὰρ ὡς ποσὶ τοῖς ἐμπροσθίοις βαδίζουσα χρῆται καὶ τρέχουσα καὶ ὡς χερσὶν ἀντιλαμβανομένη.
실로 곰은 걷거나 달릴 때는 그것을 앞발로 사용하고, 물건을 붙잡을 때는 손으로 사용하기 때문이다.
§23διὰ τί δυστίβευτος ἡ τοῦ ἔαρος ὥρα;
왜 봄철에는 발자취를 추적하기 어려운가?
πότερον αἱ κύνες, ὥς φησιν Ἐμπεδοκλῆς,
"κέμματα θηρείων μελέων μυκτῆρσιν ἐρευνῶσαι"
τὰς ἀπορροὰς ἀναλαμβάνουσιν, ἃς ἐναπολείπει τὰ θηρία τῇ ὕλῃ, ταύτας δὲ τοῦ ἔαρος ἐξαμαυροῦσι καὶ συγχέουσιν αἱ πλεῖσται τῶν φυτῶν καὶ τῶν ὑλημάτων ὀσμαί, ὑπὲρ τὴν ἄνθησιν ὑπερχεόμεναι καὶ κεραννύμεναι, περιποτῶσι καὶ διαπλανῶσι τὰς κύνας τῆς τῶν θηρίων ὀσμῆς ἐπιλαβέσθαι;
그것은 사냥개들이, 엠페도클레스가 말하듯 '짐승의 사지에서 나온 파편들을 콧구멍으로 뒤쫓으며' 야생 짐승들이 숲속에 남겨놓는 유출물들을 포착해 내는데, 봄에는 대부분의 식물과 수풀의 냄새가 꽃이 피어남에 따라 흘러넘치고 서로 섞임으로써, 이러한 유출물들을 흐리게 만들고 뒤섞어 놓으며, 사방으로 떠돌아다님으로써 사냥개들이 짐승의 냄새를 맡는 데서 벗어나 길을 잃게 만들기 때문인가?
διὸ περὶ τὴν Αἴτνην ἐν Σικελίᾳ φασὶ μηδένα κυνηγεῖν·
그렇기에 시칠리아의 에트나산 부근에서는 아무도 사냥을 하지 않는다고들 한다.
πολὺ γὰρ ἀναφύεσθαι καὶ τεθηλέναι διʼ ἔτους ἴον ὀρεινὸν ἐν τοῖς λειμῶσι, καὶ τὸν τόπον εὐωδίαν ἀεὶ κατέχουσαν ἁρπάζειν τὰς τῶν θηρίων ἀναπνοάς.
그곳에는 일 년 내내 목초지에 산제비꽃이 많이 자라나 만발해 있으며, 그 장소를 늘 채우고 있는 향기가 짐승들의 숨결을 빼앗아가 버리기 때문이다.
λέγεται δὲ μῦθος, ὡς τὴν Κόρην ἐκεῖθεν ἀνθολογοῦσαν ὁ Πλούτων ἀφαρπάσειε, καὶ διὰ τοῦτο τιμῶντες καὶ σεβόμενοι τὸ χωρίον ὡς ἄσυλον οὐκ ἐπιτίθενται τοῖς ἐκεῖ νεμομένοις.
또한 플루톤이 그곳에서 꽃을 꺾던 코레를 납치해 갔다는 신화가 전해지는데, 이 때문에 사람들이 그곳을 신성한 곳으로 공경하고 숭배하여, 그곳에서 풀을 뜯는 동물들을 공격하지 않기 때문이다.