Humanitext Reader

居普良 · 论大公教会的合一 §1-3

遵守主的诫命与防范异端分裂

第 1 段,共 10 段 · 拉丁语

内容简介

阐述遵守主基督诫命的必要性,并严厉警告信徒防范仇敌(魔鬼)利用异端和分裂等新型且不易察觉的阴谋暗中引诱信徒堕落。

§1Cum moneat Dominus et dicat: uos estis sal terrae cumque esse nos iubeat ad innocentiam simplices et tamen cum, simplicitate prudentes, quid aliud, fratres dilectissimi, quam prouidere nos conuenit et sollicito corde uigilantes subdoli hostis insidias intellegere pariter et cauere, ne qui Christum sapientiam Dei patris induimus minus sapere in tuenda salute uideamur? neque enim persecutio sola metuenda est et ea quae subruendis ac deiciendis semis Dei aperta inpugnatione grassantur, facilior cautio est ubi manifesta formido est, et ad certamen animus ante praestruitur, quando se aduersarius confitetur.
当主警告并说“你们是地上的盐”时,当祂命令我们在无辜中要单纯,而在单纯中要明智时,亲爱的弟兄们,除了让我们未雨绸缪,以警惕的心留意并理解且防范狡猾仇敌的阴谋之外,还有什么更合适呢? 免得我们这些披戴了作为父神智慧的基督的人,在维护自身救恩时显得不够明智。 因为不仅迫害是可怕的,不仅是那些通过公开攻击来颠覆和击倒神之仆人们的暴行。 在恐惧显而易见的地方,防范更为容易;当对手表明身份时,心灵便会提前为战斗做好准备。
plus timendus est et cauendus inimicus, cum latenter obrepit, cum per pacis imaginem fallens occultis accessibus serpit, unde et nomen serpentis accepit.
更需要畏惧和防范的,是仇敌暗中潜入之时,是他假借和平的幻象、通过隐秘的通道悄然爬行之时,这也正是他获得蛇之名的原因。
ea est eius semper astutia, ea est circumueniendi hominis caeca et latebrosa fallacia.
这就是他一贯的狡猾,是围困人类那盲目而隐秘的欺骗。
sic ab initio statim mundi fefellit et uerbis mendacibus blandiens rudem animam incauta credulitate decepit: sic dominum ipsum temptare conatus, quasi obreperet rursus et falleret, latenter accessit: intellectus tamen est et retusus et ideo prostratus quia agnitus adque detectus.
在世界刚开始的时候,他便是这样欺骗了人类,用虚假的言语谄媚,以不设防的轻信诱骗了那纯洁的灵魂。 他也是这样试图诱惑主自己,仿佛要再次潜入并欺骗一般,暗中逼近;然而祂看穿并击退了他,因此他因被认出和揭露而被彻底击倒。
§2Ynde nobis exemplum datum est ueteris hominis uiam fugere, uestigiis Christi uincentis insistere, ne denuo incauti in mortis laqueum reuoluamur sed ad periculum prouidi accepta inmortalitate potiamur.
因而我们得到了一个模范,去逃避那旧人的道路,紧跟获胜基督的步伐,免得我们再度因不小心而跌落回死亡的圈套,而是能在危险面前高瞻远瞩,得享所获得的永生。
inmortalitatem autem potiri quomodo possumus, nisi ea quibus mors expugnatur et uincitur Christi mandata seruemus ipso monente et dicente: si uis ad uitam uenire, serua mandata, et iterum: si feceritis quod mando nobis, iam non dico uos seruos sed amicos.
但是,我们若不遵守基督那击退并战胜死亡的诫命,又怎能得享永生呢? 主亲自警告并说道:“如果你想要进入生命,就当遵守诫命。 ”又说:“如果你们行我所命令你们的事,我便不再称你们为仆人,而是朋友。
hos denique fortes dicit et stabiles, hos super petram robusta mole fundatos, hos contra omnes tempestates et turbines saeculi inmobili et inconcussa firmitate solidatos.
”最后,祂称这些人是坚强且稳固的,是将他们以坚固的基石奠定在磐石之上的,是将他们以不可动摇、不可震撼的坚毅来抵御世上一切风暴和狂风的。
qui audit, inquit, uerba mea et facit ea, similabo eum uiro sapienti, qui aedificauit domum suam super petram.
祂说:“凡听见我这些话又去实行的,我要把他比作一个聪明的防建者,他把自己的房子建在磐石上。
descendit pluuia, aduenerunt flumina, uenerunt uenti et inpegerunt in domum illam: et non cecidit.
雨淋,水冲,风吹,撞击那房子,房子却不倒塌。
fundata enim fuit super petram.
因为它是奠基在磐石之上的。
uerbis igitur eius insistere, quaecumque et docuit et fecit discere et facere debemus.
”因此,我们应当坚持祂的话语,凡祂所教导和实行的,我们都应当学习并实行。
ceterum credere se in Christo quomodo dicit, qui non facit quod Christus facere praecepit? aut unde perueniet ad praemium fidei qui fidem non uult seruare mandati? nutet necesse est et uagetur et spiritu erroris abreptus uelut puluis quem uentus excutit uentiletur nec ambulando proficiet ad salutem qui salutaris uiae non tenet ueritatem.
然而,一个不实行基督命令之行的人,又怎能说自己信仰基督呢? 或者,一个不愿遵守诫命之信的人,又怎么能获得信仰的赏赐呢? 他必然会动摇和流浪,被谬误之灵劫持,像风吹散的尘土一样被吹拂。 不持守得救之路的真理之人,即使前行也无法走向救恩。
§3Cauenda sunt autem non solum quae sunt aperta adque manifesta sed et astutae fraudis subtilitate fallentia.
然而,我们不仅需要防范那些公开显明的事,也必须防范那些以狡猾诡计之巧妙来欺骗的事。
quid uero astutius quidue subtilius, quam ut Christi aduentu detectus ac prostratus inimicus, postquam lux gentibus uenit et sospitandis hominibus salutare lumen effulsit, ut surdi auditum gratiae spiritalis admitterent, aperirent ad Dominum oculos caeci, infirmi aeterna sanitate reualescerent, clodi ad ecclesiam currerent, muti claris uocibus et precibus orarent, uidens ille idola derelicta et per nimium credentium populum sedes suas et templa deserta excogitauerit nonam fraudem, ut sub ipso christiani nominis titulo fallat incautos? haereses inuenit et schismata, quibus subuerteret fidem, ueritatem corrumperet, scinderet unitatem.
事实上,还有什么比这更狡猾、更巧妙的呢? 那就是:因基督的降临而被揭穿并击倒的仇敌,在光临到外邦人、救恩之光为拯救人类而闪耀之后——使得聋子得以接受属灵恩典的听觉,瞎子得以向主睁开眼睛,软弱的人得以通过永恒的健康恢复强壮,瘸子得以奔向教会,哑巴得以用清脆的声音和祈祷来祈求——当他看到自己的偶像被遗弃,且由于信徒群体的极度繁衍,他的座位和庙宇荒废时,他竟策划了新的阴谋,以便在基督徒之名这一称号下欺骗不设防的人? 他发明了异端和分裂,以此来颠覆信仰、败坏真理、割裂统一。
quos detinere non potest in uiae ueteris caecitate circumscribit et decipit noui itineris errore.
那些他无法滞留在旧路盲目中的人,他便以新旅程的谬误来围困和欺骗。
rapit de ipsa ecclesia homines et, dum sibi adpropinquasse iam lumini adque euasisse saeculi noctem uidentur, alias nescientibus tenebras rursus infundit, ut cum euangelio Christi et cum obseruatione eius et lege non stantes christianos se uocent et ambulantes in tenebris habere se lumen existiment blandiente aduersario adque fallente, qui secundum apostoli uocem transfigurat se uelut angelum lucis et ministros subornat suos uelut ministros iustitiae adserentes noctem pro die, interitum pro salute, desperationem sub obtentu spei, perfidiam sub praetexto fidei, antichristum sub uocabulo Christi, ut dum uerisimilia mentiuntur, ueritatem subtilitate frustrentur.
他将人们从教会本身中夺走,而当人们自以为已经接近光芒、逃脱了世俗的黑夜时,他却在他们不知不觉中再次倾注了另一种黑暗;以至于,尽管他们没有坚守基督的福音及其诫命和律法,他们却称自己为基督徒,且在黑暗中行走,却自以为拥有光明。 这是因为仇敌在谄媚和欺骗,他按照使徒的话,将自己伪装成光的天使,并唆使他自己的仆人伪装成正义的仆人,以夜为日,以毁灭为救恩,在希望的幌子下宣扬绝望,在信仰的借口下宣扬背叛,在基督的名义下宣扬反基督,以便在他们编造似是而非之谎言的同时,用巧妙的诡计挫败真理。
hoc eo fit, fratres dilectissimi, dum ad ueritatis originem non reditur nec caput quaeritur nec magisterii caelestis doctrina seruatur.
亲爱的弟兄们,之所以发生这一切,是因为人们没有回到真理的源头,没有寻找头(首领),也没有遵守天国教导的教义。

词汇与语法注释

  1. §1quid aliud... quam prouidere nos conuenit — 无人称动词 conuenit(应当、合适)的主语是由对格加不定式构成的短语 nos prouidere... et intellegere pariter et cauere。quid aliud... quam 构成了双重否定的强烈反问,意为“除了……还有什么呢”。
  2. §2inmortalitatem autem potiri — 在古典拉丁语中,动词 potior(获得、享有)通常支配属格或夺格,但此处它以宾格 inmortalitatem 作为宾语。这种支配宾格的用法常见于早期拉丁语以及后期(尤其是基督教)拉丁语中。
  3. §3quid uero astutius quidue subtilius, quam ut... excogitauerit — 针对含有比较级的句干 quid uero astutius quidue subtilius [est],比较的对象由 quam ut 引出并搭配虚拟式完成时(excogitauerit)构成。该 ut 从句内部嵌套了表示时间的长 postquam 从句,以及修饰主语 inimicus 的各种分词短语(如 detectus 和 uidens),使得句子结构非常复杂。

引用这一段

居普良, 论大公教会的合一 §1-3. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:stoa0104a.stoa010.humanitext-lat1:1-3

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。