Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §4.6.1.pr-4.6.1.1

关于因缺席或监禁请求恢复原状的告示

第 764 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

乌尔比安解释了关于恢复原状的告示的正当性,并引用了该告示的全文,该告示允许因公务缺席、被监禁等正当原因而权益受损的人在一年内请求恢复原状。

[ULPIANUS libro duodecimo ad edictum. ] §4.6.1.prHuius edicti causam nemo non iustissimam esse confitebitur: laesum enim ius per id tempus, quo quis rei publicae operam dabat uel aduerso casu laborabat, corrigitur, nec non et aduersus eos succurritur, ne uel obsit uel prosit quod euenit.
[ULPIANUS libro duodecimo ad edictum.] 任何人都会承认,这一告示的理由是极其正当的。 因为在某人致力于公务或遭受不幸变故期间受到损害的权利将得到纠正,而且也对这些人予以救济,使所发生的事情既不带来损害,也不带来利益。
§4.6.1.1Uerba autem edicti talia sunt: 'Si cuius quid de bonis, cum is metus aut sine dolo malo rei publicae causa abesset, inue uinculis seruitute hostiumque potestate esset: siue cuius actionis eorum cui dies exisse dicetur: item si quis quid usu suum fecisset, aut quod non utendo amisit, consecutus, actioneue qua solutus ob id, quod dies eius exierit, cum absens non defenderetur, inue uinculis esset, secumue agendi potestatem non faceret, aut cum eum inuitum in ius uocari non liceret neque defenderetur: cumue magistratus de ea re appellatus esset siue cui pro magistratu sine dolo ipsius actio exempta esse dicetur: earum rerum actionem intra annum, quo primum de ea re experiundi potestas erit, item si qua alia mihi iusta causa esse uidebitur, in integrum restituam, quod eius per leges plebis scita senatus consulta edicta decreta principum licebit.
而告示的条文如下:“如果某人的财产有任何〔损失〕,当其因恐惧或无恶意而因公务在外,或处于枷锁、奴役、敌国权力之下时发生;或者如果他们中有人被声称诉讼期限已过;同样,如果有人通过取得时效将某物据为己有,或获得了他人因不使用而失去的财产;或者如果有人因期限届满而免除某项诉讼,而当时缺席者未得到辩护,或处于枷锁之中,或未提供对自己起诉的机会;或者当违背其意愿不能将其传唤出庭且未得到辩护时;或者当就该事项向政务官提出申诉时;或者如果没有其自身的恶意,有人被声称因政务官代理而被剥夺了诉讼:对于这些事项,在首次有权就该事项进行起诉之日起一年内,同样,如果我认为有任何其他正当理由,在法律、平民会决议、元老院决议、告示、皇帝敕令所允许的范围内,我将予以恢复原状。
'

词汇与语法注释

  1. §4.6.1.prnemo non — 双重否定(nemo non)起着强烈的肯定作用(“每个人都会……”)。
  2. §4.6.1.1Si cuius quid de bonis — 短语 de bonis 作为部分属格修饰主语 quid。该条件从句中的谓语动词(例如 minutum erit “减少”或 perierit “损失”)为了告示条文的简练而被省略。
  3. §4.6.1.1actioneue qua solutus — solutus 是过去分词,此处省略了助动词 erit,应理解为将来完成时被动式。qua 是不定代词 quis 的阴性单数夺格(在 siue 之后省略了前缀 ali-),修饰 actione,意为“免于任何诉讼”。
  4. §4.6.1.1quod eius — eius 作为关系代词 quod 的部分属格,构成限制性短语(“在其中……所允许的范围内”)。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §4.6.1.pr-4.6.1.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:4.6.1.pr-4.6.1.1

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。