[POMPONIUS libro secundo ad Sabinum. ] §30.1.8.prSi ex toto fundo legato testator partem alienasset, reliquam dumtaxat partem deberi placet, quia etiam si adiecisset aliquid ei fundo, augmentum legatario cederet.
[蓬波尼乌斯《萨宾评注》第二卷] 如果立遗嘱人已转让了所遗赠的整个土地之中的一部分,则通常认为仅应给付剩余的部分,因为即使他曾向该土地增加了某些东西,其增加部分也会归属于受遗赠人。
§30.1.8.1Si ita scriptum sit: 'Lucius Titius heres meus aut Maeuius heres meus decem Seio dato', cum utro uelit, Seius aget, ut, si cum uno actum sit et solutum, alter liberetur, quasi si duo rei promittendi in solidum obligati fuissent.
如果遗嘱中这样写道:“我的继承人卢基乌斯·蒂蒂乌斯,或我的继承人梅维乌斯,应当给塞尤斯十个单位的金钱”,塞尤斯将起诉他所希望的任何一方,以便如果他已起诉一方并获得了清偿,另一方即获免责,这就像两个承诺债务人承担了连带债务一样。
quid ergo si ab altero partem petierit? liberum cui erit ab alterutro reliquum petere.
那么,如果他只向其中一方请求了一部分,情况又将如何? 他可以自由地向其中任何一方请求剩余的部分。
idem erit et si alter partem soluisset.
如果其中一方已经支付了一部分,情况也是一样。
§30.1.8.2Si ita legatum sit: 'lecticarios octo aut pro his in homines singulos certam pecuniam, utrum legatarius uolet', non potest legatarius partem seruorum uindicare, pro parte nummos petere, quia unum in alterutra causa legatum sit, quemadmodum si olei pondo quinquaginta aut in singulas libras certum aes legatum sit: ne aliter obseruantibus etiam uno homine legato diuisio concedatur.
如果遗赠是这样写道:“八名轿夫,或者代替他们,按每人折算一定数额的金钱,由受遗赠人任意选择”,受遗赠人不能对一部分奴隶请求返还,而对另一部分请求金钱,因为在这两种选择的任意一种情况下,所遗赠的都是一个整体,这就像遗赠了五十磅油,或者按每磅折算一定数额的铜钱一样:否则,如果采取不同的规则,那么即使只遗赠一个奴隶,也会允许进行分割。
nec interest, diuisa ea summa an iuncta ponatur: et certe octo seruis aut pro omnibus certa pecunia legata non posse inuitum heredem partem pecuniae, partem mancipiorum debere.
而该数额是分项写出还是合写在一起,并无区别;并且可以肯定的是,如果遗赠了八个奴隶或代替全部奴隶的一定数额的金钱,不能在继承人不同意的情况下,强令其一部分给付金钱,一部分给付奴隶。