[IDEM libro decimo ad edictum. ] §3.5.5.prItem si, cum putaui a te mihi mandatum, negotia gessi, et hic nascitur negotiorum gestorum actio cessante mandati actione.
[同上,《告示注解》第十卷] 同样,如果当我以为我得到了你的委托而管理了事务,在此因不存在委托诉讼,而产生无因管理诉讼。
idem est etiam, si pro te fideiussero, dum puto mihi a te mandatum esse.
如果我以为我得到了你的委托而为你提供保证,也是一样。
§3.5.5.1Sed et si, cum putaui Titii negotia esse cum essent Sempronii, ea gessi, solus Sempronius mihi actione negotiorum gestorum tenetur.
但是,如果当我以为事务是提蒂乌斯的而实际上是塞姆普罗尼乌斯的时候,我管理了这些事务,那么仅有塞姆普罗尼乌斯对我负有无因管理诉讼之责。
§3.5.5.2Iulianus libro tertio digestorum scribit, si pupilli tui negotia gessero non mandatu tuo, sed ne tutelae iudicio tenearis, negotiorum gestorum te habebo obligatum: sed et pupillum, modo si locupletior fuerit factus.
尤里安在《学说汇纂》第三卷中写道:如果我非因你的委托,而是为了让你不至于在监护诉讼中承担责任,而管理了你的被监护人的事务,我将使你依无因管理而承担义务;但也使该被监护人承担义务,只要他因此变得更加富裕。
§3.5.5.3Item si procuratori tuo mutuam pecuniam dedero tui contemplatione, ut creditorem tuum uel pignus tuum liberet, aduersus te negotiorum gestorum habebo actionem, aduersus eum cum quo contraxi nullam.
同样,如果我出于对你的考量而向你的代理人提供借款,以便他清偿你的债权人或赎回你的抵押物,我对你将享有无因管理诉讼,而对与我订立合同的那个人则不享有任何诉讼。
quid tamen si a procuratore tuo stipulatus sum? potest dici superesse mihi aduersus te negotiorum gestorum actionem, quia ex abundanti hanc stipulationem interposui.
但是,如果我与你的代理人订立了要式口头合同,情况又如何呢? 可以认为,我对你依然保有无因管理诉讼,因为我是作为额外保障而加入这一要式口头合同的。
§3.5.5.4Si quis pecuniam uel aliam quandam rem ad me perferendam acceperit: quia meum negotium gessit, negotiorum gestorum mihi actio aduersus eum competit.
如果有人接受了金钱或其他财产以便送交给我,因为他管理了我的事务,我对该人享有无因管理诉讼。
§3.5.5.5Sed et si quis negotia mea gessit non mei contemplatione, sed sui lucri causa, Labeo scripsit suum eum potius quam meum negotium gessisse (qui enim depraedandi causa accedit, suo lucro, non meo commodo studet): sed nihilo minus, immo magis et is tenebitur negotiorum gestorum actione.
但是,如果有人管理我的事务,并非出于对我的考量,而是为了他自己的利益,拉贝奥写道,他管理的毋宁是他自己的事务而不是我的事务(因为以掠夺为目的而介入的人,追求的是他自己的利益,而不是我的利益);但尽管如此,甚至可以说正因如此,他仍将承担无因管理诉讼之责。
ipse tamen si circa res meas aliquid impenderit, non in id quod ei abest, quia improbe ad negotia mea accessit, sed in quod ego locupletior factus sum habet contra me actionem.
然而,如果他自己为我的财产支出了一些费用,由于他是不正当地介入我的事务,他对我享有诉讼,并非针对他所损失的数额,而仅针对我因此变得更加富裕的数额。
§3.5.5.6Si quis ita simpliciter uersatus est, ut suum negotium in suis bonis quasi meum gesserit, nulla ex utroque latere nascitur actio, quia nec fides bona hoc patitur.
如果有人出于单纯的误解,将自己财产中的自己事务当作我的事务来管理,双方均不产生任何诉讼,因为诚信原则不允许如此。
quod si et suum et meum quasi meum gesserit, in meum tenebitur: nam et si cui mandauero, ut meum negotium gerat, quod mihi tecum erat commune, dicendum esse Labeo ait, si et tuum gessit sciens, negotiorum gestorum eum tibi teneri.
但如果他将自己和我的事务都当作我的事务来管理,他就要对我的那部分负责。 因为即使我委托某人管理我与你共有的我的事务,拉贝奥说,应该认为,如果他在明知的情况下也管理了你的事务,他就对你负有无因管理诉讼之责。
§3.5.5.7Si quis quasi seruus meus negotium meum gesserit, cum esset uel libertus uel ingenuus, dabitur negotiorum gestorum actio.
如果有人虽是释放自由人或自由人,却当作我的奴隶一般管理了我的事务,将准予无因管理诉讼。
§3.5.5.8Sed si ego tui filii negotia gessero uel serui, uideamus, an tecum negotiorum gestorum habeam actionem.
但是,如果我管理了你的儿子或奴隶的事务,让我们看看我对你是否享有无因管理诉讼。
et mihi uidetur uerum, quod Labeo distinguit et Pomponius libro uicensimo sexto probat, ut si quidem contemplatione tui negotia gessi peculiaria, tu mihi tenearis: quod si amicitia filii tui uel serui, uel eorum contemplatione, aduersus patrem uel dominum de peculio dumtaxat dandam actionem.
在我看来,拉贝奥所作的区分、且蓬波尼乌斯在第二十六卷中赞同的观点是正确的:即,如果我确实是出于对你的考量而管理了特有财产的事务,你应对我承担责任;但如果是出于与你的儿子或奴隶的友谊,或者出于对他们的考量,则只应在特有财产的限度内对父亲或主人准予诉讼。
idemque est et si sui iuris esse eos putaui.
即使我以为他们是自权人,情况也是一样。
nam et si seruum r n necessarium emero filio tuo et tu ratum habueris, nihil agitur ratihabitione eodem loco Pomponius scribit hoc adiecto, quod putat, etsi nihil sit in peculio, quoniam plus patri dominoue debetur, et in patrem dandam actionem, in quantum locupletior ex mea administratione factus sit.
因为即使我为你的儿子购买了必要的奴隶(或物),而你予以追认,这一追认也无济于事,蓬波尼乌斯在同处写道,并补充说:他认为,即使特有财产中一无所有(因为欠父亲或主人的债务更多),也应针对父亲准予诉讼,只要他因我的管理而变得更加富裕。