Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §2.9.2.pr-2.9.2.1

致害交出后的责任与当事人缺席时的程序

第 320 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

保罗指出已被作致害交出的奴隶不能免除先前的致害责任,并阐明了当奴隶不在场或奴隶在场而主人不在场时的诉讼程序处理方式。

[PAULUS libro sexto ad edictum. ] §2.9.2.prSed alio iure utimur.
[保罗,在《告示注解》第六卷] 但我们适用不同的法律规则。
nam ex praecedentibus causis non liberatur noxae deditus: perinde enim noxa caput sequitur, ac si uenisset.
因为因先前的原由,已被作致害交出的人并不能免除责任:因为致害责任随人走,就好像他已被卖掉一样。
§2.9.2.1Si absens sit seruus, pro quo noxalis actio alicui competit: si quidem dominus non negat in sua potestate esse, compellendum putat Uindius uel iudicio eum sisti promittere uel iudicium accipere, aut, si nolit defendere, cauturum, cum primum potuerit, se exhibiturum: sin uero falso neget in sua potestate esse, suscepturum iudicium sine noxae deditione.
如果某人对其享有致害诉讼的奴隶不在场:如果主人并不否认该奴隶在其支配之下,温迪乌斯认为应当强迫主人或者承诺在诉讼中使该奴隶出庭,或者接受诉讼;或者,如果主人不想进行抗辩,则应当保证一旦可行便将奴隶交出。 但如果主人虚假地否认该奴隶在其支配之下,则必须接受诉讼而不得进行致害交出。
idque Iulianus scribit et si dolo fecerit, quominus in eius esset potestate.
朱里亚努斯写道,如果主人因恶意导致该奴隶不再处于其支配之下,也适用此规则。
Sed si seruus praesens est, dominus abest nec quisquam seruum defendit, ducendus erit iussu praetoris: sed causa cognita domino postea dabitur defensio, ut Pomponius et Uindius scribunt, ne ei absentia sua noceat: ergo et actori actio restituenda est, perempta eo quod ductus seruus in bonis eius esse coepit.
但是,如果奴隶在场,而主人不在场,且没有人为该奴隶进行抗辩,则应当根据裁判官的命令将其带走;但正如蓬波尼乌斯和温迪乌斯所写,在审理案情之后,此后应当给主人抗辩的机会,以免他的缺席使他遭受不利:因此,也必须向原告恢复诉权,该诉权曾因被带走的奴隶开始属于原告的财产而消灭。

词汇与语法注释

  1. §2.9.2.pruenisset — 动词 *uēneo*(被卖)的单数第三人称过去完成时虚拟语气。此处并非源自 *uenio*(来),而是表示假设条件(“就好像他已被卖掉一样”)。
  2. §2.9.2.1compellendum — *compellendum esse* 的省略,作为由 *putat* 引导的宾格与不定式结构的谓语,其逻辑主语(*dominum*)被省略。同样,随后的将来时不定式 *cauturum [esse]* 和 *suscepturum [esse]* 也依赖于 *putat*,其逻辑主语均为该主人。
  3. §2.9.2.1perempta eo quod — *perempta* 是与主语 *actio* 一致的完成时分词(阴性单数主格)。短语 *eo quod* 起副词性作用,表示原因(“由于……这一事实”),*quod* 从句说明了具体原因。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §2.9.2.pr-2.9.2.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:2.9.2.pr-2.9.2.1

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。