Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §2.12.1.pr-2.12.1.2

农忙时期的出庭传唤限制与例外

第 343 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

基于神圣马可的演说,本文论述了在收获和葡萄采摘季节限制传唤对手出庭的规定,并概述了因紧迫性(如诉权即将消灭)而允许此类传唤的例外情况。

[ULPIANUS libro quarto de omnibus tribunalibus. ] §2.12.1.prNe quis messium uindemiarumque tempore aduersarium cogat ad iudicium uenire, oratione diui Marci exprimitur, quia occupati circa rem rusticam in forum conpellendi non sunt.
[乌尔比安,《论一切审判庭》第四卷] 在收获和葡萄采摘的季节,任何人不得强迫其对手出庭,这在神圣马可的演说中有所规定,因为忙于农事的人不应被强行驱至广场。
§2.12.1.1Sed si praetor aut per ignorantiam uel socordiam euocare eos perseuerauerit hique sponte uenerint: si quidem sententiam dixerit praesentibus illis et sponte litigantibus, sententia ualebit, tametsi non recte fecerit qui eos euocauerit: sin uero, cum abesse perseuerauerint, sententiam protulerit etiam absentibus illis, consequens erit dicere sententiam nullius esse momenti (neque enim praetoris factum iuri derogare oportet): et citra appellationem igitur sententia infirmabitur.
但是,如果裁判官由于无知或懈怠而坚持传唤他们,而他们自愿出庭:如果他确是在他们到场并自愿诉讼的情况下作出了判决,则即使传唤他们的人行为不当,该判决仍将有效。 相反,如果他们坚持缺席,而裁判官甚至在他们不在场的情况下作出了判决,那么合乎逻辑的结论应当是,该判决不具有任何效力(因为裁判官的行为不应侵害法律);因此,即使没有提起上诉,该判决亦将失效。
§2.12.1.2Sed excipiuntur certae causae, ex quibus cogi poterimus et per id temporis, cum messes uindemiaeque sunt, ad praetorem uenire: scilicet si res tempore peritura sit, hoc est si dilatio actionem sit peremptura.
但某些案件是被排除在外的,在这些案件中,即使在收获和葡萄采摘的时期,我们也可以被强迫来到裁判官面前:也就是说,如果争讼之物将随时间消逝,即如果延误将导致诉权消灭。
Sane quotiens res urguet, cogendi quidem sumus ad praetorem uenire, uerum ad hoc tantum cogi aequum est ut lis contestetur, et ita ipsis uerbis orationis exprimitur: denique alterutro recusante post litem contestatam litigare dilationem oratio concessit.
诚然,每当事态紧急时,我们确实必须被强迫来到裁判官面前,但公平的做法是,仅为了进行诉讼系属而强迫出庭,这在演说本身的措辞中也是这样表达的:最后,在诉讼系属之后,若任何一方拒绝继续诉讼,演说准予延期。

词汇与语法注释

  1. §2.12.1.prNe quis ... cogat — 带有虚拟语气(cogat)的 ne 从句作为以无人称形式使用的被动语态动词 exprimitur 的主语从句。通常,表达否定意志或命令的 ne 从句直接构成名词性从句作为主语,这在法律文献中是表达间接命令或禁止的标准结构。
  2. §2.12.1.1nullius esse momenti — 描述属格(genitivus qualitatis)的用法,通过系动词 esse 充当 sententiam 的表语。字面意思为“没有任何分量/重要性”,在法律语境下转译为“无效”或“不具法律效力”。
  3. §2.12.1.2actionem sit peremptura — 这是由主动未来分词 peremptura 和现在时虚拟语气 sit 构成的迂言叙法虚拟语气(coniunctivus periphrasticus),在条件从句 si 中表示“将会/注定要(消灭诉权)”这一未来的预期或盖然性。
  4. §2.12.1.2alterutro recusante ... litigare — alterutro recusante 是带有现在分词的夺格绝对结构。不定式 litigare(进行诉讼)作为分词 recusante(拒绝)的宾语(补足性不定式)发挥作用。整句意为“在任何一方拒绝继续诉讼的情况下”。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §2.12.1.pr-2.12.1.2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:2.12.1.pr-2.12.1.2

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。