Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §13.6.13.pr-13.6.13.2

遗失物担保与试用收益及借给自由人之诉

第 2128 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

庞波尼乌斯讨论了借用物因遗失而被判有罪时借用人应取得的保证、试用物所生收益的归属,以及误将自由人视为奴隶而进行借用时是否存在借用诉讼的问题。

[POMPONIUS libro undecimo ad Sabinum. ] §13.6.13.prIs qui commodatum accepit si non apparentis rei nomine commodati condemnetur, cauendum ei est, ut repertam dominus ei praestet.
[庞波尼乌斯,《萨宾评注》第十一卷] 如果借用人因借用物不知去向而被判有罪,他应当取得保证:一旦该物被找到,所有者应将其交付给他。
§13.6.13.1Si quem quaestum fecit is qui experiendum quid accepit, ueluti si iumenta fuerint eaque locata sint, id ipsum praestabit qui experiundum dedit: neque enim ante eam rem quaestui cuique esse oportet, priusquam periculo eius sit.
如果为了试用而接受某物的人从中获得了任何收益,例如,如果该物是役畜且被出租,他必须将该收益本身交付给为了试用而给付该物的人;因为在某物归某人承担风险之前,它不应当成为任何人的收益来源。
§13.6.13.2Si libero homini, qui mihi bona fide seruiebat, quasi seruo rem commodauero, uideamus, an habeam commodati actionem.
如果我对一个善意为我服务的自由人,像对奴隶一样,借用了某物,让我们来看看我是否拥有借用诉讼。
nam et Celsus filius aiebat, si iussissem eum aliquid facere, uel mandati cum eo uel praescriptis uerbis experiri me posse: idem ergo et in commodato erit dicendum.
因为子凯尔苏斯也曾说过,如果我曾命令他做某事,我可以通过委托诉讼或规定言词诉讼对他起诉;因此,在借用中也应当得出同样的结论。
nec obstat, quod non hac mente cum eo, qui liber bona fide nobis seruiret, contraheremus quasi eum obligatum habituri: plerumque enim id accidit, ut extra id quod ageretur tacita obligatio nascatur, ueluti cum per errorem indebitum soluendi causa datur.
这并不因以下事实而受到阻碍:我们与善意为我们服务的自由人缔结合同,并非怀有要使其承担债务的心态;因为在所涉事务之外产生默示债务是经常发生的事,例如因错误而为清偿非债之物而给付时。

词汇与语法注释

  1. 13.6.13.prcommodati condemnetur — commodati是代指借用诉讼(actio commodati)的属格,或者是与condemnetur(被判有罪)连用的表示罪名或依据的属格,意为“在借用诉讼中被判有罪”。
  2. 13.6.13.1praestabit qui experiundum dedit — praestabit(交付、支付)的主语是前文所述的is qui experiundum quid accepit(接受者),且在qui之前省略了与格先行词ei(给付给……的人)。
  3. 13.6.13.2non hac mente... quasi — 表示意图或目的的表达,意为“并非怀着……的心态”。由quasi(仿佛、好像)引导的从句相当于以mente为先行词的同位语从句,未来分词habituri表示意图。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §13.6.13.pr-13.6.13.2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:13.6.13.pr-13.6.13.2

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。