[POMPONIUS libro undecimo ad Sabinum. ] §13.6.13.prIs qui commodatum accepit si non apparentis rei nomine commodati condemnetur, cauendum ei est, ut repertam dominus ei praestet.
[庞波尼乌斯,《萨宾评注》第十一卷] 如果借用人因借用物不知去向而被判有罪,他应当取得保证:一旦该物被找到,所有者应将其交付给他。
§13.6.13.1Si quem quaestum fecit is qui experiendum quid accepit, ueluti si iumenta fuerint eaque locata sint, id ipsum praestabit qui experiundum dedit: neque enim ante eam rem quaestui cuique esse oportet, priusquam periculo eius sit.
如果为了试用而接受某物的人从中获得了任何收益,例如,如果该物是役畜且被出租,他必须将该收益本身交付给为了试用而给付该物的人;因为在某物归某人承担风险之前,它不应当成为任何人的收益来源。
§13.6.13.2Si libero homini, qui mihi bona fide seruiebat, quasi seruo rem commodauero, uideamus, an habeam commodati actionem.
如果我对一个善意为我服务的自由人,像对奴隶一样,借用了某物,让我们来看看我是否拥有借用诉讼。
nam et Celsus filius aiebat, si iussissem eum aliquid facere, uel mandati cum eo uel praescriptis uerbis experiri me posse: idem ergo et in commodato erit dicendum.
因为子凯尔苏斯也曾说过,如果我曾命令他做某事,我可以通过委托诉讼或规定言词诉讼对他起诉;因此,在借用中也应当得出同样的结论。
nec obstat, quod non hac mente cum eo, qui liber bona fide nobis seruiret, contraheremus quasi eum obligatum habituri: plerumque enim id accidit, ut extra id quod ageretur tacita obligatio nascatur, ueluti cum per errorem indebitum soluendi causa datur.
这并不因以下事实而受到阻碍:我们与善意为我们服务的自由人缔结合同,并非怀有要使其承担债务的心态;因为在所涉事务之外产生默示债务是经常发生的事,例如因错误而为清偿非债之物而给付时。