Humanitext Reader

奥维德 · 哀怨集 §5.9.1-5.9.38

向隐去姓名的恩人致谢与诗中匿名的无奈

第 55 段,共 60 段 · 拉丁语

内容简介

诗人向将自己从毁灭中拯救出来的匿名恩人致以深切的谢意。虽然遗憾无法在诗作中公开使其名字永垂不朽,但他承诺会忠实地服从为了友人安全而隐瞒其名字的指示。

§5.9.1O tua si sineres in nostris nomina poni §5.9.2carminibus, positus quam mihi saepe fores:
啊,如果你允许你的名字被放在我的诗歌中,你该会有多么频繁地被我置于其中!
§5.9.3te canerem solum, meriti memor, inque libellis §5.9.4crevisset sine te pagina nulla meis.
我会单单歌颂你,感念你的恩德,在我的小书里,没有一页会在没有你的情况下写就。
§5.9.5quid tibi deberem, tota sciretur in urbe, §5.9.6exul in amissa si tamen urbe legor.
我对你欠下多少恩情,本该在整个城邦中尽人皆知,如果我这流亡者,在已失去的城邦中确实仍被阅读。
§5.9.7te praesens mitem nosset, te serior aetas, §5.9.8scripta vetustatem si modo nostra ferunt, §5.9.9nec tibi cessaret doctus bene dicere lector: §5.9.10hic te servato vate maneret honor.
现在的时代会知道你是温和的,后世也是,只要我的著作能经受住岁月的考验,有教养的读者也不会停止对你的赞美:诗人的获救,会为你保留这份荣耀。
§5.9.11Caesaris est primum munus, quod ducimus auras; §5.9.12gratia post magnos est tibi habenda deos.
能够呼吸空气,这首先是凯撒的恩赐;在伟大的众神之后,应当向你致以谢意。
§5.9.13ille dedit vitam; tu, quam dedit ille, tueris, §5.9.14et facis accepto munere posse frui.
他赐予了生命;你保护了他赐予的生命,并使人能够享受所得到的恩赐。
§5.9.15cumque perhorruerit casus pars maxima nostros, §5.9.16pars etiam credi pertimuisse velit, §5.9.17naufragiumque meum tumulo spectant ab alto, §5.9.18nec dederit nanti per freta saeva manum, §5.9.19seminecem Stygia revocasti solus ab unda.
当最大多数人对我们的不幸感到毛骨悚然,甚至有一部分人希望被认为也感到恐惧,且他们只从高处眺望我的海难,却不肯向在狂暴海水中游泳的我伸出援手时,你独自将半死的我从冥河的波涛中召回。
§5.9.20hoc quoque, quod memores possumus esse, tuum est.
连我们能够保持感恩之心这一点,也是你的功劳。
§5.9.21di tibi se tribuant cum Caesare semper amicos: §5.9.22non potuit votum plenius esse meum.
愿神明与凯撒一起,永远对你展现出友谊:我的心愿无法更加完满。
§5.9.23haec meus argutis, si tu paterere, libellis §5.9.24poneret in multa luce videnda labor; §5.9.25nunc quoque se, quamvis est iussa quiescere, quin te §5.9.26nominet invitum, vix mea Musa tenet, §5.9.27utque canem pavidae nactum vestigia cervae §5.9.28latrantem frustra copula dura tenet, §5.9.29utque fores nondum reserati carceris acer §5.9.30nunc pede, nunc ipsa fronte lacessit equus, §5.9.31sic mea lege data vincta atque inclusa Thalia §5.9.32per titulum vetiti nominis ire cupit.
如果你允许,我的心血本该将这些事,放在显眼的亮光之下,展示在富有表现力的小书里;如今,我的缪斯尽管被命令保持沉默,却几乎无法克制自己去点名违背你意愿的你,就像一只找到了恐惧雌鹿足迹的猎犬,徒劳地吠叫着,却被坚固的皮带拉住,就像一匹烈马不断用蹄、用额头猛烈撞击着那尚未开启的起跑栏门,同样,我那被既定法律束缚和禁锢的塔利亚,也渴望突破那被禁止的名字的限制。
§5.9.33ne tamen officio memoris laedaris amici, §5.9.34parebo iussis—parce timere—tuis.
然而,为了不让你因一个念及旧情的朋友的义务而受到伤害,我将服从你的命令——请不要害怕。
§5.9.35at non parerem, nisi me meminisse putares.
但如果你不认为我铭记在心,我就不会服从。
§5.9.36hoc quod non prohibet vox tua, gratus ero.
在你的声音不曾禁止的这件事上,我将心存感激。
§5.9.37dumque quod o breve sit!—lumen vitale videbo,
只要我还看着生命的亮光——啊,愿它短暂!
§5.9.38serviet officio spiritus iste tuo.
—— 我的这股气息就将为你对我的恩德效劳。

词汇与语法注释

  1. §5.9.2positus ... fores — positus fores 等同于 positus esses,为第三人称单数过去完成时被动语态虚拟语气。作为虚拟条件句(sineres...)的主句,表示过去与事实相反的假设(“你本该被置于其中”)。
  2. §5.9.2mihi — 与被动语态 positus fores 连用,表示行为主体的与格(dative of agent)。这是在诗歌中代替标准的 ab + 夺格的用法,常与完成时分词连用。
  3. §5.9.10te servato vate — 独立夺格(ablative absolute)。这里的 vates(诗人)指奥维德本人,表示原因或条件(“因为你的诗人得到了营救”)。
  4. §5.9.25quin te / nominet — 在表示克制、阻碍的动词短语 vix mea Musa tenet se 之后,引导使用虚拟语气的 quin 从句,意为“(几乎无法克制自己)去点你的名”。
  5. §5.9.34parce timere — 动词 parco 连用不定式(timere)是表示否定命令的诗歌表达法,等同于 noli timere(“不要害怕”)。

引用这一段

奥维德, 哀怨集 §5.9.1-5.9.38. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi008.humanitext-lat2:5.9.1-5.9.38

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。