Humanitext Reader

奥维德 · 治疗失恋 §151-225

投身公私事务与远行离别的建议

第 3 段,共 11 段 · 拉丁语

内容简介

作为治疗相思病的具体方法,诗人建议投身于公共生活、军事、农耕和狩猎等活动,并强调了远离旧情人去远方旅行的重要性。

§151Sunt fora, sunt leges, sunt, quos tuearis, amici: §152Vade per urbanae splendida castra togae.
有法庭,有法律,有你需要保护的朋友:去往都市托加的辉煌军营吧。
§153Vel tu sanguinei iuvenalia munera Martis §154Suspice: deliciae iam tibi terga dabunt.
或者你也可以承担起血腥马尔斯的年轻职责:享乐很快就会对你背弃而逃。
§155Ecce, fugax Parthus, magni nova causa triumphi, §156Iam videt in campis Caesaris arma suis: §157Vince Cupidineas pariter Parthasque sagittas, §158Et refer ad patrios bina tropaea deos.
看啊,那逃跑的帕提亚人,伟大凯旋式的新缘由,如今已在自己的平原上看到了凯撒的军队:去等同地战胜丘比特的箭和帕提亚人的箭吧,并将两份战利品带回给祖先的神明。
§159Ut semel Aetola Venus est a cuspide laesa, §160Mandat amatori bella gerenda suo.
自从维纳斯被埃托利亚人的长枪刺伤以来,她就命令自己的情人去进行战争。
§161Quaeritur, Aegisthus quare sit factus adulter?
有人会问,埃吉斯托斯为何成为了通奸者?
§162In promptu causa est: desidiosus erat.
原因显而易见:他无所事事。
§163Pugnabant alii tardis apud Ilion armis: §164Transtulerat vires Graecia tota suas.
其他人在伊利昂用迟缓的武器战斗:整个希腊都把它的力量转移到了那里。
§165Sive operam bellis vellet dare, nulla gerebat: §166Sive foro, vacuum litibus Argos erat.
无论他想为战争出力,那里并无战事:还是想为法庭出力,阿耳戈斯也并无诉讼。
§167Quod potuit, ne nil illic ageretur, amavit.
他能做的是,为了不至于在那里无事可做,他去爱了。
§168Sic venit ille puer, sic puer ille manet.
那个男孩就是这样来的,那个男孩也是这样留下的。
§169Rura quoque oblectant animos studiumque colendi: §170Quaelibet huic curae cedere cura potest.
乡间生活和耕作的热忱也能抚慰心灵:任何忧虑都可能屈服于这种忧虑。
§171Colla iube domitos oneri supponere tauros, §172Sauciet ut duram vomer aduncus humum: §173Obrue versata Cerialia semina terra, §174Quae tibi cum multo faenore reddat ager.
命令驯服的公牛将脖子套入重轭,好让弯曲的犁铧刺破坚硬的土地:把谷物的种子埋入翻好的土中,好让田地以丰厚的回报将它们还给你。
§175Aspice curvatos pomorum pondere ramos, §176Ut sua, quod peperit, vix ferat arbor onus; §177Aspice labentes iucundo murmure rivos; §178Aspice tondentes fertile gramen oves.
看那被果实重量压弯的树枝,木头几乎无法承受它自己孕育的重担;看那伴随着悦耳低吟流淌的溪流;看那啃食着肥沃草地的羊群。
§179Ecce, petunt rupes praeruptaque saxa capellae: §180Iam referent haedis ubera plena suis; §181Pastor inaequali modulatur harundine carmen, §182Nec desunt comites, sedula turba, canes; §183Parte sonant alia silvae mugitibus altae, §184Et queritur vitulum mater abesse suum.
看啊,年轻的母山羊们奔向悬崖和陡峭的岩石:它们很快就会带着丰满的乳房回到自己的小羊身边;牧人吹奏着长短不一的芦笛,也少不了同伴,那群忙碌的猎犬;在另一处,深邃的森林里回荡着牛群的低鸣,母牛在哀叹自己的小牛不在身边。
§185Quid, cum suppositos fugiunt examina fumos, §186Ut relevent dempti vimina curva favi?
当蜂群逃离放在下面的烟雾,好让被取出的蜜脾减轻弯曲柳条的负担时,又是怎样的情景?
§187Poma dat autumnus: formosa est messibus aestas: §188Ver praebet flores: igne levatur hiems.
秋天赠予果实:夏天因收获而美丽:春天提供鲜花:冬天因炉火而减轻寒意。
§189Temporibus certis maturam rusticus uvam §190Deligit, et nudo sub pede musta fluunt; §191Temporibus certis desectas alligat herbas, §192Et tonsam raro pectine verrit humum.
在特定的时节,农夫采摘成熟的葡萄,新酒在赤脚下流淌;在特定的时节,他捆起割下的草,用齿稀的耙子清扫剃过的地面。
§193Ipse potes riguis plantam deponere in hortis, §194Ipse potes rivos ducere lenis aquae.
你可以自己把幼苗种在灌溉的园子里的地上,你可以自己引来平缓的溪流。
§195Venerit insitio; fac ramum ramus adoptet, §196Stetque peregrinis arbor operta comis.
接枝的季节到了,让枝条接纳枝条,让树木披着外来的叶子耸立。
§197Cum semel haec animum coepit mulcere voluptas, §198Debilibus pinnis inritus exit Amor.
一旦这种快乐开始抚慰心灵,阿摩尔就会带着软弱的翅膀无功而返。
§199Vel tu venandi studium cole: saepe recessit §200Turpiter a Phoebi victa sorore Venus.
或者你也可以培养狩猎的爱好:维纳斯经常可耻地退却,被福玻斯的妹妹击败。
§201Nunc leporem pronum catulo sectare sagaci, §202Nunc tua frondosis retia tende iugis, §203Aut pavidos terre varia formidine cervos, §204Aut cadat adversa cuspide fossus aper.
现在,带着敏锐的猎犬去追赶奔跑的野兔,现在,在多叶的山脊上张开你的网,要么用各种恐怖的机关吓唬胆怯的鹿群,要么让野猪被迎面而来的长枪刺倒。
§205Nocte fatigatum somnus, non cura puellae, §206Excipit et pingui membra quiete levat.
到了夜晚,是睡眠,而不是对女孩的思念,接纳了疲惫的你,并在安详的休息中舒缓你的四肢。
§207Lenius est studium, studium tamen, alite capta §208Aut lino aut calamis praemia parva sequi, §209Vel, quae piscis edax avido male devoret ore, §210Abdere sub parvis aera recurva cibis.
这是一种较温和的爱好,但依然是爱好,即捕获飞鸟,用网或用芦竿去追求微小的猎物,或者,把弯曲的铜钩藏在微小的饵料下,好让贪吃的鱼用贪婪的口可怜地吞下。
§211Aut his aut aliis, donec dediscis amare, §212Ipse tibi furtim decipiendus eris.
要么通过这些,要么通过其他方法,直到你忘却去爱,你必须暗中欺骗你自己。
§213Tu tantum quamvis firmis retinebere vinclis, §214I procul, et longas carpere perge vias; §215Flebis, et occurret desertae nomen amicae, §216Stabit et in media pes tibi saepe via: §217Sed quanto minus ire voles, magis ire memento; §218Perfer, et invitos currere coge pedes.
无论你被多么牢固的纽带所牵绊,你只需走向远方,并继续踏上漫长的旅途;你会哭泣,被抛弃的女友的名字会浮现在脑海,在旅途半道上,你的脚步会经常停滞:但你越是不想走,就越要记住去走;忍耐下去,强迫你不情愿的脚奔跑。
§219Nec pluvias opta, nec te peregrina morentur §220Sabbata, nec damnis Allia nota suis.
不要企求下雨,也不要让异国的安息日延误你,也不要让因灾难而闻名的阿利亚河留住你。
§221Nec quot transieris et quot tibi, quaere, supersint §222Milia; nec, maneas ut prope, finge moras: §223Tempora nec numera, nec crebro respice Romam, §224Sed fuge: tutus adhuc Parthus ab hoste fuga est.
不要询问你已经走了多少英里,还有多少英里剩下;也不要为了留在附近而编造延迟的借口:不要数算日子,也不要频繁地回头看罗马,只是逃跑:帕提亚人因逃跑至今对敌人安全。
§225Dura aliquis praecepta vocet mea; dura fatemur
有人可能会说我的教导残酷;我们承认它们残酷。

词汇与语法注释

  1. §151quos tuearis — 修饰先行词 `amici` 的关系从句中的现在时虚拟语气(第二人称单数)。表示特征(适格),带有义务或适合的语气(“你应该/可以保护的(朋友)”)。
  2. §167ne nil illic ageretur — 带有双重否定(`ne` 和 `nil` [即 `nihil`])的目的从句,表示强烈的肯定意义(“免得那里无所事事” = “为了让那里发生些什么”)。虚拟语气未完成过去时(`ageretur`)与主句的过去时态(`amavit`)相呼应。
  3. §174Quae tibi cum multo faenore reddat ager — 由关系代词 `Quae` 引导的关系从句,修饰先行词 `Cerialia semina`。动词 `reddat` 使用现在时虚拟语气,以表达结果或目的(“好让田地以丰厚的回报将它们还给你”)。
  4. §212tibi decipiendus eris — 由动形容词(未来 passive 分词)`decipiendus` 与助动词 `eris`(第二人称单数将来时)构成的表示义务或必要的被动周折句。给格 `tibi` 是“施事者给格”,表达了一种反身性的义务:“你必须由你自己来欺骗你自己(分散自己的注意力)”。

引用这一段

奥维德, 治疗失恋 §151-225. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi005.humanitext-lat2:151-225

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。