Humanitext Reader

奥维德 · 爱经 §3.10.1-3.10.48

克瑞斯节禁欲之怨与女神的情史

第 47 段,共 53 段 · 拉丁语

内容简介

诗人抱怨因克瑞斯祭典期间的禁欲规定而无法与情人共枕。他指出,这位曾为伊阿西翁坠入爱河并因荒废职守而导致大地荒芜的谷物女神,理应理解情人们的爱意,而非加以阻挠。

§3.10.1Annua venerunt Cerealis tempora sacri; §3.10.2Secubat in vacuo sola puella toro.
一年一度的谷物女神祭典时节已然来临,姑娘独自一人在空虚的床上独宿。
§3.10.3Flava Ceres, tenues spicis redimita capillos, §3.10.4Cur inhibes sacris commoda nostra tuis?
金发的克瑞斯啊,用麦穗冠冕装饰着纤细秀发的神明,为什么你用你的祭礼来阻碍我们的欢娱?
§3.10.5Te, dea, munificam gentes, ubi quaeque, loquuntur, §3.10.6Nec minus humanis invidet ulla bonis.
女神啊,世上的万国无论何处都称颂你的慷慨,也没有哪个神明比你更不嫉妒人类的福祉。
§3.10.7Ante nec hirsuti torrebant farra coloni, §3.10.8Nec notum terris area nomen erat, §3.10.9Sed glandem quercus, oracula prima, ferebant; §3.10.10Haec erat et teneri caespitis herba cibus.
以前,粗鲁的农夫们既不烘烤大麦,大地上也没有脱穀场这一名称,只有橡树结出橡子,充当最初的启示,这些和柔嫩草地上的青草便是人们的食物。
§3.10.11Prima Ceres docuit turgescere semen in agris §3.10.12Falce coloratas subsecuitque comas; §3.10.13Prima iugis tauros supponere colla coegit, §3.10.14Et veterem curvo dente revellit humum.
是克瑞斯最先教导种子在田野中膨胀,用镰刀收割了色泽鲜艳的麦穗;她最先强迫公牛将颈项伸入轭下,并用弯曲的犁刃翻开古老的泥土。
§3.10.15Hanc quisquam lacrimis laetari credit amantum §3.10.16Et bene tormentis secubituque coli?
难道有人会相信她乐见情人们的泪水,且以此种折磨和独宿来获得妥善的祭祀吗?
§3.10.17Nec tamen est, quamvis agros amet illa feraces, §3.10.18Rustica nec viduum pectus amoris habet.
然而,尽管她热爱肥沃的田野,她却并非粗俗无情,其胸怀也未曾缺少爱意。
§3.10.19Cretes erunt testes — nec fingunt omnia Cretes.
克里特人将是证人——克里特人也并非事事虚构。
§3.10.20Crete nutrito terra superba Iove.
克里特是因抚育了朱庇特而自豪的土地。
§3.10.21Illic, sideream mundi qui temperat arcem, §3.10.22Exiguus tenero lac bibit ore puer.
在那里,统治世界群星堡垒的那位神明,曾是一个幼小的孩童,用娇嫩的嘴吸吮乳汁。
§3.10.23Magna fides testi: testis laudatur alumno.
证人的可信度极高:证人因其抚育之子而声名远扬。
§3.10.24Fassuram Cererem crimina nostra puto.
我想,克瑞斯也会承认我们对她的非难。
§3.10.25Viderat Iasium Cretaea diva sub Ida §3.10.26Figentem certa terga ferina manu.
克里特的女神曾在伊达山下看见伊阿西翁用稳健的手射穿野兽的脊背。
§3.10.27Vidit, et ut tenerae flammam rapuere medullae, §3.10.28Hinc pudor, ex illa parte trahebat amor.
她看见了,当她柔嫩的骨髓燃起爱的火焰,耻辱在这一边拉扯,爱意又在另一边拖曳。
§3.10.29Victus amore pudor; sulcos arere videres §3.10.30Et sata cum minima parte redire sui.
耻辱终被爱意战胜;你本会看见田垄干涸,播下的种子只收回极小的一部分。
§3.10.31Cum bene iactati pulsarant arva ligones, §3.10.32Ruperat et duram vomer aduncus humum, §3.10.33Seminaque in latos ierant aequaliter agros, §3.10.34Inrita decepti vota colentis erant.
即使挥舞得当的锄头敲击了田地,弯曲的犁铧破开了坚硬的泥土,种子也均匀地落入宽阔的田野,被愚弄的耕作者,其祈愿却全归于徒然。
§3.10.35Diva potens frugum silvis cessabat in altis; §3.10.36Deciderant longae spicea serta comae.
掌管作物的女神流连在深林之中,麦穗的冠冕已从她的长发上滑落。
§3.10.37Sola fuit Crete fecundo fertilis anno; §3.10.38Omnia, qua tulerat se dea, messis erat; §3.10.39Ipsa, locus nemorum, canebat frugibus Ide, §3.10.40Et ferus in silva farra metebat aper.
在那丰收之年,唯有克里特一片肥沃,女神所到之处,尽是丰收的景象;伊达山本身,虽是森林之地,却因作物而泛白,林中的野猪也在收割大麦。
§3.10.41Optavit Minos similes sibi legifer annos; §3.10.42Optasset, Cereris longus ut esset amor.
立法者弥诺斯曾渴望自己也拥有相似的丰年,他本该祈望克瑞斯的爱情能长久维持。
§3.10.43Quod tibi secubitus tristes, dea flava, fuissent, §3.10.44Hoc cogor sacris nunc ego ferre tuis?
金发的女神啊,因为你曾有过痛苦的独宿时光,难道我就必须在你的祭礼中承受同样的惩罚吗?
§3.10.45Cur ego sim tristis, cum sit tibi nata reperta
为什么我要忧伤?
§3.10.46Regnaque quam Iuno sorte minore regat?
既然你的女儿已被寻回,且在统治着仅次于朱诺分额的冥界。
§3.10.47Festa dies Veneremque vocat cantusque merumque; §3.10.48Haec decet ad dominos munera ferre deos.
节日召唤着维纳斯、歌声与美酒,将这些礼物奉献给为主的神明才是适宜的。

词汇与语法注释

  1. 3.10.6Nec minus humanis invidet ulla bonis — `nec` 否定 `ulla`(此处修饰省略的阴性单数主格名次 `dea`),意为“没有任何女神”。`minus invidet` 意为“更少嫉妒”,双重否定构成强烈的肯定:“没有任何女神比她更不嫉妒人类的福祉”(即她是最乐见人类幸福、最不嫉妒的神明)。
  2. 3.10.23Magna fides testi: testis laudatur alumno — `alumno`(被抚养者,指在克里特岛长大的幼年朱庇特)是施事/原因夺格,修饰被动语态动词 `laudatur`。全句意为:证人(克里特)由于其抚养的养子(朱庇特)而备受赞誉,因此该证人的可信度极高。
  3. 3.10.42Optasset, Cereris longus ut esset amor — `optasset`(`optavisset` 的缩略形式)为虚拟语气过去完成时,表示过去未实现的愿望,或带有谴责意味的义务(“他本该期望……”)。在文中指弥诺斯本该期望克瑞斯的爱情长久(这样丰收就会持续下去)。
  4. 3.10.43Quod tibi secubitus tristes, dea flava, fuissent — `quod` 引导的从句中使用虚拟语气过去完成时 `fuissent`,带有让步或援引他人观点的语气(“即便因为你曾有过痛苦的独宿”)。该从句与下一行的主句代词 `hoc`(`Hoc cogor...`)相呼应。

引用这一段

奥维德, 爱经 §3.10.1-3.10.48. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi001.humanitext-lat2:3.10.1-3.10.48

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。