Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §41.19.1-41.19.11

利古里亚平定与达尔达尼亚人战败

第 1581 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

随着阿彭宁山脉附近的利古里亚部落向罗马投降,当地骚乱平息,但对马其顿国王珀尔修斯和达尔达尼亚战争的担忧随之而来。达尔达尼亚人分兵袭击巴斯塔奈人,但遭遇失败并被包围在附近的城市中。

§41.19.1cis Appenninum Garuli et Lapicini et Hergates, trans Appenninum Friniates fuerant, intra Audenam amnem.
在阿彭宁山脉的这一侧曾住着加鲁利人、拉皮奇尼人和赫尔盖特斯人,在阿彭宁山脉的另一侧、奥德纳河以内则是弗里尼亚特斯人。
P. Mucius cum iis, qui Lunam Pisasque depopulati erant, bellum gessit, omnibusque in dicionem redactis arma ademit.
普布利乌斯·穆基乌斯与那些曾掠夺卢纳和比萨的人交战,并将他们全部收服,收缴了他们的武器。
§41.19.2ob eas res in Gallia Liguribusque gestas duorum consulum ductu auspicioque senatus in triduum supplicationes decrevit et quadraginta hostiis sacrificari iussit.
由于在两位执政官的统帅和神启下于加利亚和利古里亚取得的这些战功,元老院下令举行三天的感恩祭,并要求用四十头牺牲举行祭祀。
§41.19.3et tumultus quidem Gallicus et Ligustinus, qui principio eius anni exortus fuerat, haud magno conatu brevi oppressus erat; §41.19.4belli Macedonici subibat iam cura, miscente Perseo inter Dardanos Bastarnasque certamina.
事实上,在该年年初爆发的加利亚和利古里亚暴动,没费多大力量就在短时间内被平息了;此时,对马其顿战争的担忧开始袭来,因为珀尔修斯正在达尔达尼亚人和巴斯塔奈人之间挑起争端。
et legati, qui missi ad res visendas in Macedoniam erant, iam reverterant Romam renuntiaverantque bellum in Dardania esse.
而此前被派往马其顿察看局势的使节们也已回到罗马,并汇报称达尔达尼亚已经爆发战争。
§41.19.5simul venerant et ab rege Perseo oratores, qui purgarent nec accitos ab eo Bastarnas nec auctore eo quidquam facere.
与此同时,珀尔修斯国王的使者也来到了罗马,为他开脱,声称巴斯塔奈人并非由他召集,也不是在他的指使下行动。
§41.19.6senatus nec liberavit eius culpae regem neque arguit; moneri eum tantum modo iussit, ut etiam atque etiam curaret, ut sanctum habere foedus, quod ei cum Romanis esset, videri posset.
元老院既没有免除国王的这一罪责,也没有指控他;只是下令警告他,务必再三注意,好让他看起来是在切实遵守他与罗马人之间的盟约。
§41.19.7Dardani cum Bastarnas non modo non excedere finibus suis, quod speraverant, sed graviores fieri in dies cernerent, subnixos Thracum accolarum et Scordiscorum auxiliis, audendum aliquid vel temere rati, omnes undique armati ad oppidum, quod proximum castris Bastarnarum erat, conveniunt.
达尔达尼亚人看到巴斯塔奈人不仅没有像他们所希望的那样离开本国国境,反而由于邻近的色雷斯人和斯科尔迪斯基人援军的支撑而日益猖獗,便认为即使轻率也必须冒险一试,于是他们从各处武装起来,聚集在离巴斯塔奈人营地最近的城镇。
§41.19.8hiems erat, et id anni tempus elegerant, ut Thraces Scordiscique in fines suos abirent.
当时是冬天,他们选择这一季节,是为了让色雷斯人和斯科尔迪斯基人返回各自的领土。
quod ubi ita factum et solos iam esse Bastarnas audierunt, bifariam dividunt copias, pars ut recto itinere ad lacessendum ex aperto iret, pars devio saltu circumducta ab tergo adgrederetur.
当他们听说事情果然如此,现在只剩下巴斯塔奈人时,便将兵力分为两路:一路从正面路线公开前去挑衅,另一路绕道偏僻的山谷,从后方发起袭击。
§41.19.9ceterum priusquam circumire castra hostium possent, pugnatum est; victique Dardani compelluntur in urbem, quae fere duodecim milia ab castris Bastarnarum aberat.
然而,还没等他们包围敌人的营地,战斗就已经打响;战败的达尔达尼亚人被驱逐进了一座城市,该城距离巴斯塔奈人的营地大约有十二英里。
§41.19.10victores confestim secuti circumsidunt urbem, haud dubie postero die aut metu dedituris se hostibus aut vi expugnaturi.
获胜者紧随其后包围了城市,毫无疑问,第二天他们要么会让敌人在恐惧中降伏,要么会以武力攻克之。
§41.19.11interim Dardanorum altera manus, quae circumducta erat, ignara cladis suorum, castra Bastarnarum sine praesidio relicta. * * *
与此同时,达尔达尼亚人的另一支绕行的部队并不知道自己同胞的惨败,[发现]巴斯塔奈人那失去防守的营地[……]

词汇与语法注释

  1. 41.19.5purgarent nec accitos ab eo Bastarnas nec auctore eo quidquam facere — 目的关系从句 `qui purgarent`(未完成过去时虚拟语气)支配着表示辩解内容的“对格与不定式”结构:`nec accitos [esse]... nec ... facere`。在完成时被动不定式 `accitos [esse]` 中省略了 `esse`。`auctore eo` 是一个由“名词+代词”构成的夺格独立结构,意为“以他为发起者”。
  2. 41.19.7subnixos Thracum accolarum et Scordiscorum auxiliis — 分词 `subnixos` 为阳性宾格复数,修饰并一致于 `cernerent` 的宾语 `Bastarnas`。形容词/分词 `subnixus`(依靠、凭借)支配工具夺格 `auxiliis`。
  3. 41.19.10aut metu dedituris se hostibus aut vi expugnaturi — 这是一个非对称的并列结构。短语 `aut metu dedituris se hostibus` 是一个夺格独立结构,以 `hostibus` 为逻辑主语,将来分词 `dedituris` 为谓语(“因为敌方由于恐惧而即将投降”)。而 `aut vi expugnaturi` 则使用与主句主语 `victores` 一致的阳性主格复数将来分词 `expugnaturi`(“意图以武力攻克”),用以表示主语的意图。
  4. 41.19.11castra Bastarnarum sine praesidio relicta — 由于手稿的残缺(脱文),本句的主动词(如相当于“占领”或“袭击”的 `cepit` 或 `invasit` 等词)已遗失。`relicta` 是修饰 `castra`(中性复数宾格)的完成时被动分词。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §41.19.1-41.19.11. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:41.19.1-41.19.11

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。