Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §33.36.1-33.36.15

埃特鲁里亚奴隶叛乱的平定与高卢战事

第 1154 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

法务官格拉布里奥镇压了埃托里亚的奴隶阴谋。与此同时,执政官马尔凯卢斯因遭遇波伊人的突袭而蒙受重大损失,但随后渡过波河击败因苏布雷人并攻占科姆姆。

§33.36.1cum haec in Graecia Macedoniaque et Asia gererentur, Etruriam infestam prope coniuratio servorum fecit.
当这些事在希腊、马其顿和亚洲进行时,奴隶的阴谋几乎使埃托里亚陷入动荡。
§33.36.2ad quaerendam opprimendamque eam M’. Acilius Glabrio praetor, cui inter civis peregrinosque iurisdictio obtigerat, cum una ex duabus legione urbana est missus, alios * * alios iam congregatos pugnando vicit; §33.36.3ex his multi occisi, multi capti; alios verberatos crucibus adfixit, qui principes coniurationis fuerant, alios dominis restituit.
为了调查并镇压这一阴谋,分管公民与外侨间司法管辖权的法务官马尼乌斯·阿基利乌斯·格拉布里奥,率领两个城市军团中的一个被派遣前去,他击败了在战斗中一些 * * 另一些已经聚集起来的人;在这些人中,许多人被杀,许多人被捕;对于那些曾是阴谋首领的人,他予以鞭笞并钉上十字架,其余的人则送还给他们的主人。
§33.36.4consules in provincias profecti sunt.
执政官们出发前往各自的行省。
Marcellum Boiorum ingressum finis fatigato per diem totum milite via facienda castra in tumulo quodam ponentem Corolamus quidam, regulus Boiorum, cum magna manu adortus ad tria milia hominum occidit; §33.36.5et illustres viri aliquot in illo tumultuario proelio ceciderunt inter quos praefecti socium T. Sempronius Gracchus et M. Iunius Silanus et tribuni militum de legione secunda M. Ogulnius et P. Claudius.
当马尔凯卢斯进入波伊人的领地,在兵士们因整日修路而疲惫不堪的情况下,正准备在某个丘陵上安营扎寨时,波伊人的一个小王科罗拉穆斯率领大军袭击了他,杀死了大约三千人;在那场混乱的战斗中,也有几位显赫的人物牺牲,其中包括同盟军长官提图斯·塞姆普罗尼乌斯·格拉古和马尔库斯·尤尼乌斯·西拉努斯,以及第二军团的军事护民官马尔库斯·奥古尔尼乌斯和普布利乌斯·克劳狄乌斯。
§33.36.6castra tamen ab Romanis inpigre permunita retentaque, cum hostes prospera pugna elati nequiquam oppugnassent.
然而,罗马人迅速地巩固并守住了营地,尽管因首战获胜而骄傲的敌人徒劳地发动了进攻。
§33.36.7stativis deinde iisdem per dies aliquot sese tenuit, dum et saucios curaret et a tanto terrore animos militum reficeret.
随后,他在同一个常设营地中停留了数日,以便既能医治伤员,又能使士兵们的心神从如此巨大的恐慌中恢复过来。
§33.36.8Boi, ut est gens minime ad morae taedium ferendum patiens, in castella sua vicosque passim dilapsi sunt.
波伊人是一个最无法忍受拖延之苦的民族,他们纷纷散去,回到了各自的堡垒和村庄。
§33.36.9Marcellus Pado confestim traiecto in agrum Comensem, ubi Insubres Comensibus ad arma excitis castra habebant, legiones ducit.
马尔凯卢斯立即渡过波河,将他的军团带入科姆姆的土地,在那里,因苏布雷人煽动科姆姆人武装反抗并驻扎了营地。
Galli, feroces Boiorum ante dies paucos pugna, in ipso itinere proelium committunt; et primo adeo acriter invaserunt, §33.36.10ut antesignanos inpulerint.
因几天前与波伊人的战斗而士气高涨的高卢人,在行军途中就发起了交战;起初他们进攻得如此猛烈,以至于击退了前卫部队。
quod ubi Marcellus animadvertit, veritus, ne moti semel pellerentur, cohortem Marsorum cum opposuisset, equitum Latinorum omnis turmas in hostem emisit.
马尔凯卢斯注意到这一点后,担心部队一旦动摇就会被彻底击溃,于是部署了马尔西人的一个步兵大队进行抵抗,并发动了拉丁骑兵的所有中队冲向敌人。
§33.36.11quorum cum primus secundusque impetus rettudisset inferentem se ferociter hostem, confirmata et reliqua acies Romana restitit primo, deinde signa acriter intulit.
当他们的第一波和第二波冲击击退了凶猛逼近的敌人时,受到鼓舞的其余罗马战线起初站稳了脚跟,随后猛烈地向前推进。
§33.36.12nec ultra sustinuere certamen Galli, quin terga verterent atque effuse fugerent.
高卢人再也无法坚持战斗,纷纷转过身去,四散逃窜。
§33.36.13in eo proelio supra quadraginta milia hominum caesa Valerius Antias scribit, octoginta septem signa militaria capta et carpenta septingenta triginta duo et aureos torques multos, ex quibus unum magni ponderis Claudius in Capitolio Iovi donum in aede positum scribit.
在那场战斗中,瓦莱里乌斯·安蒂亚斯记载,超过四万名敌人被杀,缴获了八十七面军旗、七百三十二辆两轮马车以及许多金项圈,克劳狄乌斯记载,其中一个分量极重的金项圈被作为献给朱庇特的礼物安放在卡皮托林山的神庙中。
§33.36.14castra eo die Gallorum expugnata direptaque, et Comum oppidum post dies paucos captum.
当天高卢人的营地被攻占并洗劫,几天后科姆姆镇也被攻克。
castella inde duodetriginta ad consulem defecerunt.
此后,有二十八个要塞向执政官归降。
§33.36.15id quoque inter scriptores ambigitur, utrum in Boios prius an Insubres consul exercitum duxerit adversamque prospera pugna oblitteraverit, an victoria ad Comum parta deformata clade in Bois accepta sit.
历史学家之间对此也存在争议:究竟是执政官先率军对抗波伊人,并通过一场胜利抹去了此前的失败,还是在科姆姆取得的胜利因在波伊人那里遭受的惨败而蒙上阴影。

词汇与语法注释

  1. 33.36.4ingressum ... ponentem — 修饰 Marcellus(宾格)的两个分词。ingressum 是异态动词 ingredior 的完成分词,具有主动意义(“已进入”),而 ponentem 是现在分词,表示正在进行的动作(“正在建营”)。它们共同修饰作为动词 occidit 直接宾语的 Marcellus。
  2. 33.36.12quin terga verterent — 带否定词(nec ultra sustinuere)的动词之后的 quin 从句。此处表示结果或必然发生的动作:“他们再也无法坚持战斗,随之便转身逃跑。”
  3. 33.36.15utrum in Boios prius ... an ... — 使用 utrum ... an ... 结构引导的选择性间接疑问句。第一个选项(utrum...)中嵌入了 prius [quam in Insubres](“先于因苏布雷人而对抗波伊人”),对比了两种不同的历史记载:究竟是执政官先出兵对抗波伊人并随后以胜利抹去失败,还是(an)在科姆姆的胜利因随后在波伊人那里遭受的惨败而蒙上阴影。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §33.36.1-33.36.15. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:33.36.1-33.36.15

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。