§32.30.1Boiorum exercitus haud ita multo ante traiecerat Padum iunxeratque se Insubribus et Cenomanis, §32.30.2quod ita acceperant, coniunctis legionibus consules rem gesturos, ut et ipsi collatas in unum viris firmarent.
波伊人的军队在不久前渡过了波河,并与因苏布雷斯人和塞诺马尼人会合,因为他们听说两位执政官将合兵一处展开军事行动,以便他们自己也能通过集结力量来壮大声势。
§32.30.3postquam fama accidit alterum consulem Boiorum urere agros, seditio extemplo orta est; postulare Boi, ut laborantibus opem universi ferrent; §32.30.4Insubres negare se sua deserturos.
当另一位执政官正在焚烧波伊人领地的传闻传来时,盟军内部立即发生了分裂;波伊人要求大家共同去援助处于困境中的族人,而因苏布雷斯人则拒绝放弃自己的领地。
ita divisae copiae, Boisque in agrum suum tutandum profectis Insubres cum Cenomanis super amnis Mincii ripam consederunt.
于是兵力分裂,在波伊人出发去保卫自己的领土后,因苏布雷斯人与塞诺马尼人一起在明基乌斯河畔驻扎下来。
§32.30.5infra eum locum duo milia et consul Cornelius eidem flumini castra applicuit.
在那地方下游两英里处,执政官科内利乌斯也将营帐设在同一条河边。
§32.30.6inde mittendo in vicos Cenomanorum Brixiamque, quod caput gentis erat, ut satis comperit non ex auctoritate seniorum iuventutem in armis esse nec publico consilio Insubrum defectioni Cenomanos sese adiunxisse,
此后,通过向塞诺马尼人的村庄以及该部族的都城布里克西亚派遣使者,他充分查明,青年人的武装叛乱并非出自长老们的授权,塞诺马尼人加入因苏布雷斯人的反叛也并非出自公意。
§32.30.7excitis ad se principibus id agere ac moliri coepit, ut desciscerent ab Insubribus Cenomani et sublatis signis aut domos redirent aut ad Romanos transirent.
于是他召集他们的首领到身边,开始筹划并力图使塞诺马尼人脱离因苏布雷斯人,收起军旗,要么回家,要么投奔罗马人。
§32.30.8et id quidem impetrari nequiit; in id fides data consuli est, ut in acie aut quiescerent aut, si qua etiam occasio fuisset, adiuvarent Romanos.
虽然这一要求未能实现,但他们向执政官保证,他们要么在战场上保持中立,要么一旦有机会就协助罗马人。
§32.30.9haec ita convenisse Insubres ignorabant; suberat tamen quaedam suspicio animis labare fidem sociorum.
因苏布雷斯人并不知道他们达成了这一协定;然而他们心中仍存有某种怀疑,担心盟友的忠诚正在动摇。
itaque cum in aciem eduxissent, neutrum iis cornu committere ausi, ne, si dolo cessissent, rem totam inclinarent, post signa in subsidiis eos locaverunt.
因此,当他们将队伍带到战线时,不敢将任何一个侧翼托付给他们,唯恐他们若因诡计而退却,会使整个战局崩溃,于是将他们安置在军旗后方作为预备队。
§32.30.10consul principio pugnae vovit aedem Sospitae Iunoni, si eo die hostes fusi fugatique fuissent: a militibus clamor sublatus compotem voti consulem se facturos, et impetus in hostis est factus.
在战斗开始时,执政官许愿说,如果当天敌军被击溃并落荒而逃,他将为救星朱诺神投建一座神庙;士兵们随即发出欢呼,声称他们定会让执政官实现这一誓愿,接着便向敌人发起冲锋。
§32.30.11non tulerunt Insubres primum concursum.
因苏布雷斯人未能抵挡住第一轮交锋。
quidam et a Cenomanis, terga repente in ipso certamine adgressis, tumultum ancipitem iniectum auctores sunt, caesaque in medio quinque et triginta milia hostium, §32.30.12quinque milia et ducentos vivos captos, in iis Hamilcarem, Poenorum imperatorem, qui belli causa fuisset; §32.30.13signa militaria centum triginta et carpenta supra ducenta.
一些历史学家记载,在战斗最激烈时,塞诺马尼人突然袭击了因苏布雷斯人的后方,从而制造了腹背受敌的混乱,结果在乱军之中有三万五千名敌军被歼灭,五千二百人被活捉,其中包括引发这场战争的迦太基将领哈米尔卡;缴获军旗一百三十面,马车两百多辆。
multa oppida Gallorum, quae Insubrum defectionem secuta erant, dediderunt se Romanis.
许多曾追随因苏布雷斯人反叛的高卢城镇都向罗马人投降了。