Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §21.16.1-21.16.6

萨贡图姆陷落的噩耗与元老院的恐慌

第 547 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

得知萨贡图姆的沦陷和迦太基的敌对态度后,罗马元老院陷入极大的恐慌与悲痛中,预感到一场将经验丰富的迦太基军队带到罗马城下的前所未有的战争即将爆发。

§21.16.1sub idem fere tempus et legati, qui redierant ab Carthagine, Romam rettulerunt omnia hostilia esse, et Sagunti excidium nuntiatum est;
大约在同一时间,从迦太基返回的使者向罗马报告一切都处于敌对状态,同时,萨贡图姆毁灭的消息也传来了。
§21.16.2tantusque simul maeror patres misericordiaque sociorum peremptorum indigne et pudor non lati auxilii et ira in Carthaginienses metusque de summa rerum cepit, velut si iam ad portas hostis esset, ut tot uno tempore motibus animi turbati trepidarent magis quam consulerent: §21.16.3nam neque hostem acriorem bellicosioremque secum congressum nec rem Romanam tam desidem umquam fuisse atque inbellem.
与此同时,对无辜被灭绝的同盟者的同情、未能提供援助的羞耻、对迦太基人的愤怒,以及对国家存亡的恐惧,这般巨大的悲伤袭卷了元老院议员们——仿佛敌人已经到了城门前——以至于他们同时受到如此多情绪的扰乱,以至于他们与其说是在商议对策,不如说是在惊慌失措:因为他们认为,自己从未与如此凶猛且好战的敌人交手过,而罗马国家也从未如此怠惰和不习战争。
Sardos Corsosque §21.16.4et Histros atque Illyrios lacessisse magis quam exercuisse Romana arma, et cum Gallis tumultuatum verius quam belligeratum; §21.16.5Poenum hostem veteranum trium et viginti annorum militia durissima inter Hispanas gentes, semper victorem, duci acerrimo adsuetum, recentem ab excidio opulentissimae urbis Hiberum transire, §21.16.6trahere secum tot excitos Hispanorum populous, conciturum avidas semper armorum Gallicas gentes: cum orbe terrarum bellum gerendum in Italia ac pro moenibus Romanis esse.
他们想道,萨丁尼亚人和科西嘉人,以及希斯特里亚人和伊利里亚人,与其说是锻炼了罗马的武力,不如说只是进行了挑衅,而与高卢人的交战,与其说是进行战争,不如说更像是骚乱;相反,迦太基的敌人是在西班牙各部族中经历了二十三年最艰苦军旅生活的百战老兵,他们始终是胜利者,习惯于最精悍的将领,刚刚摧毁了一座最富庶的城市,正跨过埃布罗河,随身带领着如此多被动员起来的西班牙各部族,并且即将煽动总是渴望战争的高卢各部族:一场与全世界的战争即将在意大利境内、在罗马的城墙前展开。

词汇与语法注释

  1. 21.16.2pudor non lati auxilii — non lati 是动词 ferre(提供,带来)的被动完成分词 latus 的属格形式,修饰 auxilii。它构成了一种所谓的“自建城以来(ab Urbe condita)结构”,其中分词承载了名词短语的核心语义(“未能提供援助这一事实”)。整个短语作为修饰 pudor(羞耻)的宾格性属格。
  2. 21.16.3nam neque hostem acriorem... — 从此处到第16章结束(§21.16.6),连续出现了一系列表示元老院议员主观想法和担忧的间接引语(oratio obliqua)中的对格加不定式结构。控制这些不定式的动词(如“他们认为”、“他们哀叹”)被省略,但可由前一节所描述的心理状态(tot uno tempore motibus animi turbati)中推导出来。
  3. 21.16.4tumultuatum verius quam belligeratum — tumultuatum (esse) 和 belligeratum (esse) 是无人称被动完成不定式。字面意思是“与其说是进行了战争,不如说是发生了骚乱”,用以表达与高卢人的冲突只是突发性的暴动(tumultus),而非正式、有组织的战争(bellum)。
  4. 21.16.5Poenum hostem — 间接引语中的对格主语。与其对应并受其支配的主要述语不定式有同节中的 transire(现在不定式)、第6节中的 trahere(现在不定式)以及 conciturum [esse](将来不定式)。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §21.16.1-21.16.6. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:21.16.1-21.16.6

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。