Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §10.2.1-10.2.15

克利奥尼穆斯的入侵与在帕塔维乌姆的溃败

第 486 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

希腊将领克利奥尼穆斯的舰队抵达意大利,在被萨兰蒂尼人击退后,侵入威尼蒂人的领地,但遭到帕塔维乌姆人的决定性击败。

§10.2.1eodem anno classis Graecorum Cleonymo duce Lacedaemonio ad Italiae litora adpulsa Thurias urbem in Sallentinis cepit.
同年,由拉栖代梦人克利奥尼穆斯率领的一支希腊人舰队驶抵意大利海岸,占领了萨兰蒂尼人领地内的图里亚埃城。
§10.2.2adversus hunc hostem consul Aemilius missus proelio uno fugatum conpulit in naves.
派遣去对抗这一敌人的执政官埃米利乌斯通过一次战斗便将他们击退并赶入船中。
Thuriae redditae veteri cultori, Sallentinoque agro pax parta.
图里亚埃被归还给旧日的居民,萨兰蒂尼人的土地也赢得了和平。
§10.2.3Iunium Bubulcum dictatorem missum in Sallentinos in quibusdam annalibus invenio et Cleonymum, priusquam confligendum esset cum Romanis, Italia excessisse.
我在某些年代记中发现,独裁官尤尼乌斯·布布尔库斯被派往萨兰蒂尼人那里,且克利奥尼穆斯在必须与罗马人交战之前便离开了意大利。
§10.2.4circumvectus inde Brundisii promunturium medioque sinu Hadriatico ventis latus, cum laeva inportuosa Italiae litora, dextra Illyrii Liburnique et Histri, gentes ferae et magna ex parte latrociniis maritimis infames, terrerent, penitus ad litora Venetorum pervenit.
随后,他绕过布伦迪西乌姆海岬,在亚得里亚湾中部随风漂行,此时左侧是无港湾的意大利海岸,右侧是伊利里亚人、利布尔尼亚人和希斯特里亚人——这些强悍且大体上因海上劫掠而臭名昭著的部族——令人胆寒,他一直深入到了威尼蒂人的海岸。
§10.2.5expositis paucist qui loca explorarent, cum audisset tenue praetentum litus esse, quod transgressis stagna ex adverso sint inrigua aestibus maritimis; agros haud procul proximos campestres cerni, ulteriora colles videri esse; §10.2.6ostium fluminis praealti, quo circumagi naves in stationem tutam possent, vidisse — Meduacus amnis erat —: eo invectam classem subire flumine adverso iussit.
派出了少数人去侦察地方后,当他听说前方延伸着一条狭窄的沙洲,越过它的人会发现对面是受海潮灌溉的潟湖;不远处可以看到近旁的平原农田,更远处则显现出丘陵;并且他们看到了一个极深河口——那便是梅杜阿库斯河——船只可以在此转向驶入安全停泊地:他下令将军队带入其中,逆流而上。
§10.2.7gravissumas navium non pertulit alveus fluminis; in leviora navigia transgressa multitudo armatorum ad frequentes agros, tribus maritimis Patavinorum vicis colentibus eam oram, pervenit.
船只中最重者无法通过该河道;换乘较轻船只的武装大军到达了人口稠密的农田,此时帕塔维乌姆人的三个沿海村庄正耕作着那片海岸。
§10.2.8ibi egressi praesidio levi navibus relicto vicos expugnant, inflammant tecta, hominum pecudumque praedas agunt et dulcedine praedandi longius usque a navibus procedunt.
他们在那里登陆,在船上留下少数守卫后,便攻占村庄,烧毁房屋,掠夺人口和牲畜,并在掠夺的甜头吸引下越走越远,远离了船只。
haec ubi Patavium sunt nuntiata — §10.2.9semper autem eos in armis accolae Galli habebant —, in duas partes iuventutem dividunt.
当这些消息传到帕塔维乌姆时—— ——而邻近的高卢人总是让他们处于戒备状态——他们将青年人分为两部分。
altera in regionem, qua effusa populatio nuntiabatur, altera, ne cui praedonum obvia fieret, diverso itinere ad stationem navium milia autem quattuordecim ab oppido aberat — ducta.
一部分被引向据报有四散劫掠发生的地方,另一部分为了不与任何掠夺者相遇,通过另一条路线前往船只的停泊地——该地距离城镇有十四英里。
in naves paucis custodibus interemptis impetus factus, §10.2.10territique nautae coguntur naves in alteram ripam amnis traicere.
在杀死了少数守卫后,他们对船只发起了袭击,惊恐的船员被迫将船只渡到河的对岸。
et in terra prosperum aeque in palatos praedatores proelium fuerat, refugientibusque ad stationem Graecis Veneti obsistunt; §10.2.11ita in medio circumventi hostes caesique; pars capti classem indicant regemque Cleonymum tria milia abesse.
而在陆地上,对抗散开的掠夺者的战斗也同样顺利,当希腊人向停泊地逃回时,威尼蒂人阻挡了他们;这样,处于夹击之中的敌人被包围并被斩杀;一部分俘虏供出了舰队的情况,以及国王克利奥尼穆斯就在三英里外。
§10.2.12inde captivis proximo vico in custodiam datis pars fluviatiles naves, ad superanda vada stagnorum apte planis alveis fabricatas, pars captiva navigia armatis conplent profectique ad classem immobiles naves et loca ignota plus quam hostem timentes circumvadunt
随后,在将俘虏关押在最近的村庄后,一部分人用武装人员填满了河船——这些河船为了越过潟湖的浅滩而特别造有平坦的船底,另一部分人则填满了捕获的船只,他们向着舰队出发,包围并袭击了那些动弹不得的船只,以及那些比起敌人更害怕未知之地的希腊人。
§10.2.13fugientesque in altum acrius quam repugnantes usque ad ostium amnis persecuti captis quibusdam incensisque navibus hostium, quas trepidatio in vada intulerat, victores revertuntur.
他们追击那些逃往深海的人比追击那些抵抗的人更为卖力,一直追到河口,并在俘获并烧毁了由于惊慌而驶入浅滩的敌方若干船只后,作为胜利者返回。
Cleonymus vix quinta parte navium incolumi, §10.2.14nulla regione maris Hadriatici prospere adita, discessit.
克利奥尼穆斯仅带着不到五分之一完好无损的船只,离开了解散,他在亚得里亚海的任何地区都未能成功靠岸。
rostra navium spoliaque Laconum in aede Iunonis veteri fixa multi supersunt qui viderunt Patavii.
在帕塔维乌姆,有许多目击过这些船首和拉栖代梦人战利品被固定在朱诺古庙里的人至今健在。
§10.2.15monumentum navalis pugnae eo die, quo pugnatum est, quotannis sollemne certamen navium in flumine oppidi medio exercetur.
作为这场海战的纪念,在战斗发生的那一天,每年都会在城中穿流而过的河上举行一次隆重的船只竞赛。

词汇与语法注释

  1. §10.2.3confligendum esset — 一种无人称动形容词(gerundive)与 esse 的未完成过去虚拟式结合的结构。在 priusquam 引导的从句中采用虚拟式,是为了表达在实际交战发生之前,带有预期、意图或预防的语气。
  2. §10.2.5quod transgressis stagna ex adverso sint — transgressis(transgredior 的过去分词复数与格)是表示基准或条件的与格(dativus iudicantis),意为“对于跨越它的人来说”。使用虚拟式 sint 是因为它属于依附于 cum audisset 的间接引语中的从属从句。
  3. §10.2.12immobiles naves et loca ignota plus quam hostem timentes — 现在分词 timentes 修饰的是作为 circumvadunt 宾语的希腊人(语境中省略的 hostes),而非句子的主语(帕塔维乌姆人)。它描述了“他们(希腊人)比起敌人,更害怕无法动弹的船只和未知的地方”这一状态。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §10.2.1-10.2.15. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:10.2.1-10.2.15

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。