Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §1.48.1-1.48.9

塞维乌斯·图里乌斯被杀与图丽娅之罪

第 49 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

塔克文通过将塞维乌斯·图里乌斯扔下元老院台阶并派人将其杀害。随后,图丽娅犯下了驾车碾过父亲尸体的滔天罪行;最后叙述了塞维乌斯四十四年的善治以及他未能实现的退位计划。

§1.48.1huic orationi Servius cum intervenisset trepido nuntio excitatus, extemplo a vestibulo curiae magna voce “quid hoc” inquit, “Tarquini, rei est? qua tu audacia me vivo vocare ausus es patres aut in sede considere mea?”
塞维乌斯被惊恐的密报惊醒,介入了这场演说,他随即在元老院门厅前大声喊道:“塔克文,这是怎么回事? 你怎敢在我还活着的时候,召集元老,或是坐在我的位子上?
§1.48.2cum ille ferociter ad haec, se patris sui tenere sedem, multo quam servum potiorem filium regis regni heredem, satis illum diu per licentiam eludentem insultasse dominis, clamor ab utriusque fautoribus oritur, et concursus populi fiebat in curiam apparebatque regnaturum, qui vicisset.
” 对方对此傲慢地回答道,自己占有的是他父亲的座位,国王之子是比奴隶更有资格的王位继承人,而塞维乌斯已经放肆地愚弄和侮辱主人够久了。 这时,双方的支持者中爆发了呼喊声,人群涌入元老院,显而易见,谁胜出谁就将称王。
§1.48.3tum Tarquinius necessitate iam etiam ipsa cogente ultima audere, multo et aetate et viribus validior, medium arripit Servium elatumque e curia in inferiorem partem per gradus deicit; §1.48.4inde ad cogendum senatum in curiam redit.
此时,塔克文在形势本身的逼迫下,决定铤而走险,他因年龄和体力都强壮得多,便揪住塞维乌斯的腰部,将他抬出元老院,从台阶上扔到了下面;随后,他返回元老院以强集元老。
fit fuga regis apparitorum atque comitum; ipse prope exanguis, cum sine regio comitatu domum se reciperet, ab iis, qui missi ab Tarquinio fugientem consecuti erant, interficitur.
国王的侍从和随从们纷纷逃散;他自己几乎奄奄一息,在没有王室随从的情况下返回家中,中途被塔克文派来追赶逃跑者的人杀害。
§1.48.5creditur, quia non abhorret a cetero scelere, admonitu Tulliae id factum.
这被认为是在图丽娅的唆使下干的,因为这与她其他的罪行并无二致。
carpento certe, id quod satis constat, in forum invecta nec reverita coetum virorum evocavit virum e curia regemque prima appellavit.
可以肯定的是(这也是众所周知的事实),她乘着二轮马车冲进广场,毫不顾忌男人们的集会,将丈夫从元老院召出,并第一个称他为国王。
§1.48.6a quo facessere iussa ex tanto tumultu cum se domum reciperet pervenissetque ad summum Cyprium vicum, ubi Dianium nuper fuit, flectenti carpentum dextra in Urbium clivum, ut in collem Esquiliarum eveheretur, restitit pavidus atque inhibuit frenos is, qui iumenta agebat, iacentemque dominae Servium trucidatum ostendit.
她在丈夫的命令下离开那片混乱,在返回家中的途中,当她到达不久前曾有狄安娜神庙的塞普里乌斯街顶端时,赶着牲口的御者为了登上埃斯奎里山丘,正将马车右转驶向鸟坂,他惊恐地停了下来,拉紧缰绳,向女主人指明惨遭杀害、横尸于地的塞维乌斯。
§1.48.7foedum inhumanumque inde traditur scelus, monumentoque locus est.
由此传来了一桩丑陋而惨无人道的罪行,而该地也成为了这一事件的纪念。
Sceleratum vicum vocant, quo amens agitantibus furiis sororis ac viri Tullia per patris corpus carpentum egisse fertur partemque sanguinis ac caedis paternae cruento vehiculo, contaminata ipsa respersaque, tulisse ad penates suos virique sui, quibus iratis malo regni principio similes prope diem exitus sequerentur.
人们称该街为“罪恶街”,据说图丽娅在姐妹和丈夫的复仇女神的驱使下,发疯般地驾车碾过父亲的尸体,并在染血的车上带着父亲血肉和屠杀的痕迹,自身被污染和溅满鲜血,带回了她自己和丈夫的家神神龛前。 由于这些神明发怒,因王位篡夺的恶劣开端,相似的结局不久也将降临在他们身上。
Servius Tullius regnavit annos quattuor §1.48.8et quadraginta ita, ut bono etiam moderatoque succedenti regi difficilis aemulatio esset.
塞维乌斯·图里乌斯统治了四十四年,他的治理方式使得即使是优秀且温和的继承者也难以企及。
ceterum id quoque ad gloriam accessit, quod cum illo simul iusta ac legitima regna occiderunt.
此外,彼时与他一同覆灭的还有公正且合法的王政,这也为他增添了光荣。
§1.48.9id ipsum tam mite ac tam moderatum imperium tamen, quia unius esset, deponere eum in animo habuisse quidam auctores sunt, ni scelus intestinum liberandae patriae consilia agitanti intervenisset.
有一些作家甚至认为,他曾有意放弃这温和而适度的政权,正因为这是一人之治;若非在筹划解放祖国之时,家庭内部的罪恶介入其中。

词汇与语法注释

  1. 1.48.2cum ille ferociter ad haec, se patris sui tenere sedem — 在由连词 cum 引导的从句中,省略了表示说话的动词(很可能是 respondisset),随后接间接引语的不定式结构(se... tenere 等)来描述其言论。
  2. 1.48.3necessitate iam etiam ipsa cogente ultima audere — 短语 necessitate... cogente 是夺格绝对结构。audere 是历史不定式,在分句中用作叙述性主动词。
  3. 1.48.6flectenti carpentum dextra in Urbium clivum — 现在分词与格 flectenti 修饰主句的主语 is, qui iumenta agebat(御者),表示当他正欲将马车右转时发生受阻停下的动作。
  4. 1.48.9deponere eum in animo habuisse quidam auctores sunt, ni scelus intestinum... intervenisset — 虚拟条件从句 ni... intervenisset 悬挂在紧跟 quidam auctores sunt 的间接引语不定式从句 eum in animo habuisse 上,构成了混合条件句,暗示若非家庭罪恶的介入,他本已放弃了政权。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §1.48.1-1.48.9. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:1.48.1-1.48.9

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。