§1.1.1Qui fit, Maecenas, ut nemo, quam sibi sortem §1.1.2seu Ratio dederit seu Fors obiecerit, illa §1.1.3contentus vivat, laudet diversa sequentis?
麦凯纳斯啊,为什么没有人能对自己所获得的命运—— 无论是理性的赋予还是命运的抛给——感到满足而生活,反而去称赞追求不同道路的人?
§1.1.4‘o fortunati mercatores’ gravis annis
“啊,幸运的商人们!
§1.1.5miles ait, multo iam fractus membra labore.
”岁数已高、肢体早已因辛劳而残破的士兵说道。
另一方面,当南风摇晃着商船时,商人说道: “军旅生涯更胜一筹。
quid enim? concurritur: horae
为什么呢?
§1.1.8momento cita mors venit aut victoria laeta. ’
冲突发生:在转瞬之间,要么速死来临,要么带来欢乐的胜利。
§1.1.9agricolam laudat iuris legumque peritus, §1.1.10sub galli cantum consultor ubi ostia pulsat; §1.1.11ille, datis vadibus qui rure extractus in urbem est, §1.1.12solos felicis viventis clamat in urbe.
” 精通法学与法律的人称赞农民,当咨询者在公鸡啼鸣之时敲响他的家门;那个提供了保证人、被迫从乡村拉到城市的人,大声喊道只有住在城市里的人才是幸福的。
这一类的其他例子(因为实在太多)足以使唠叨的法比乌斯感到疲惫不堪。
ne te morer, audi, §1.1.15quo rem deducam.
为了不耽误你,听着,我将把话题引向何方。
si quis Deus ‘en ego’ dicat §1.1.16‘iam faciam quod voltis: eris tu, qui modo miles, §1.1.17mercator; tu, consultus modo, rusticus: hinc vos,
如果有神说:“看啊,是我,” “我现在就做你们想做的事:你,刚才还是士兵,去当乡村商人;你,刚才还是法学家,去当农民。
§1.1.18vos hinc mutatis discedite partibus.
从这里,你们从这里走开,交换你们的角色。
eia, §1.1.19quid statis?’ nolint.
喂,你们为什么站着不动? ”他们肯定不愿意。
atqui licet esse beatis.
然而,他们本可以获得幸福。
§1.1.20quid causae est, merito quin illis Iuppiter ambas §1.1.21iratus buccas inflet neque se fore posthac §1.1.22tam facilem dicat, votis ut praebeat aurem?
还有什么理由,让朱庇特不配愤怒地对他们鼓起双颊,并宣称从今往后他再也不会如此温和,向他们的祈求侧耳倾听?
此外,免得我像个讲笑话的人一样微笑着匆匆掠过——虽然有什么能阻止人在微笑中说出真理呢?
§1.1.25quid vetat? ut pueris olim dant crustula blandi §1.1.26doctores, elementa velint ut discere prima — §1.1.27sed tamen amoto quaeramus seria ludo: §1.1.28ille gravem duro terram qui vertit aratro, §1.1.29perfidus hic caupo, miles nautaeque, per omne §1.1.30audaces mare qui currunt, hac mente laborem §1.1.31sese ferre, senes ut in otia tuta recedant, §1.1.32aiunt, cum sibi sint congesta cibaria: sicut
正如温柔的老师们有时会给孩子们小点心,好让他们愿意学习最基本的字母一样—— 但我们还是抛开玩笑,探讨严肃的事情吧:那个用坚硬的犁翻起沉重土地的人,这个奸诈的小酒馆掌柜,士兵,以及敢于航行过所有海域的船员们,都说他们忍受劳苦,是带着这样的想法:等他们年老时可以退隐到安全的闲暇中,那时他们已经为自己积攒了粮食。
§1.1.33parvola—nam exemplo est—magni formica laboris §1.1.34ore trahit quodcumque potest atque addit acervo §1.1.35quem struit, haud ignara ac non incauta futuri.
正如那只小小的——因为它是榜样——但辛勤劳作的蚂蚁,用口拖行着它所能拖动的一切,并添加到它所筑起的堆里,它并非不知道也非不防备未来。
§1.1.36quae, simul inversum contristat Aquarius annum, §1.1.37non usquam prorepit et illis utitur ante §1.1.38quaesitis sapiens, cum te neque fervidus aestus §1.1.39demoveat lucro neque hiems, ignis mare ferrum, §1.1.40nil obstet tibi, dum ne sit te ditior alter.
然而,这只蚂蚁一旦在宝瓶座使颠倒的一年变得阴暗时,就再也不爬到任何地方,而是明智地享用那些先前寻得的食物;而你,既没有炽热的酷暑能使你远离利益,也没有寒冬、烈火、海洋、刀剑,只要别人不比你更富有,就没有什么能阻碍你。
将无数的金银重担战战兢兢地、偷偷摸摸地埋入掘开的地下,这有什么益处?
§1.1.43quod, si conminuas, vilem redigatur ad assem?
“但是,如果你减少它,它就会贬值到一个微不足道的阿司。
§1.1.44at ni id fit, quid habet pulcri constructus acervus?
” 但如果不这样做,堆积起来的积蓄又有什么美妙可言?
§1.1.45milia frumenti tua triverit area centum: §1.1.46non tuus hoc capiet venter plus ac meus: ut, si
哪怕你的脱粒场脱粒了十万斗麦子:你的肚子也不会比我的装得更多。
§1.1.47reticulum panis venalis inter onusto §1.1.48forte vehas umero, nihilo plus accipias quam §1.1.49qui nil portarit.
正如,如果你恰好在被雇佣的奴隶中,用你沉重的肩膀扛着一袋面包,你得到的也不会比那些什么也没扛的人更多。
vel dic quid referat intra §1.1.50naturae finis viventi, iugera centum an
或者告诉我,对于一个在自然限度内生活的人来说,耕种一百亩还是一千亩土地有什么区别?
§1.1.51mille aret? ‘at suave est ex magno tollere acervo. ’
“但是从大堆里拿取是令人愉悦的。
§1.1.52dum ex parvo nobis tantundem haurire relinquas, §1.1.53cur tua plus laudes cumeris granaria nostris?
” 只要你允许我们从小堆里汲取同样多的东西,你为什么要比我们的谷仓更赞美你的谷仓呢?