Humanitext Reader

维吉尔 · 埃涅阿斯纪 §6.599-6.675

塔尔塔罗斯的刑罚与进入埃利西翁

第 58 段,共 127 段 · 拉丁语

内容简介

西比拉在向阿涅阿斯说明了塔尔塔罗斯中各类罪人所受的刑罚后,二人前往圣洁的边界献上金枝,进入了埃利西翁。在福乐之野中,幸福的灵魂们享受着诗歌、竞技与音乐,阿涅阿斯一行向诗人穆赛欧斯打听安喀塞斯的下落。

§6.599viscera, rimaturque epulis, habitatque sub alto §6.600pectore, nec fibris requies datur ulla renatis.
它的内脏,并在内脏中寻觅以作美餐,栖息在深邃的胸膛之下,重新生长的纤维得不到丝毫的喘息。
§6.602quos super atra silex iam iam lapsura cadentique §6.603imminet adsimilis; lucent genialibus altis §6.604aurea fulcra toris, epulaeque ante ora paratae §6.605regifico luxu; Furiarum maxima iuxta §6.606accubat, et manibus prohibet contingere mensas, §6.607exsurgitque facem attollens, atque intonat ore.
在他们上方,一块黑色的巨石,眼看就要滑落,仿佛正要坠下一般悬空压来;高耸的婚礼宴榻上金脚闪烁,供他们享用的美馔陈列在眼前,显出王者的奢华;然而复仇女神中最长者就躺在一旁,禁止他们的手触碰餐桌,她举起火把一跃而起,口中发出雷鸣般的怒吼。
§6.608Hic, quibus invisi fratres, dum vita manebat, §6.609pulsatusve parens, et fraus innexa clienti, §6.610aut qui divitiis soli incubuere repertis, §6.611nec partem posuere suis (quae maxima turba est), §6.612quique ob adulterium caesi, quique arma secuti §6.613impia nec veriti dominorum fallere dextras, §6.614inclusi poenam exspectant.
这里有那些在世时憎恨兄弟之人,或殴打父母之人,或欺诈依附民之人,或独自守着发现的财富、未曾分给亲友分毫之人(这是人数最多的一群),还有因通奸而被杀之人,以及追随不义之武装、不惜背叛主人誓言之人,他们被囚禁于此,等待着惩罚。
Ne quaere doceri §6.615quam poenam, aut quae forma viros fortunave mersit.
不要试图探问是何种惩罚,或是什么样的形相与命运将这些男子吞没。
§6.616Saxum ingens volvunt alii, radiisque rotarum §6.617districti pendent; sedet, aeternumque sedebit, §6.618infelix Theseus; Phlegyasque miserrimus omnis §6.619admonet, et magna testatur voce per umbras: §6.620Discite iustitiam moniti, et non temnere divos.
另一些人推着巨石,或者被绑在车轮的辐条上悬空受苦;不幸的忒修斯坐在这里,并将永远坐下去;而极其痛苦的弗勒癸亚斯则向所有人发出警告,在阴影中大声作证道:『受过警告的人们啊,当学习正义,不可蔑视神明。
§6.621Vendidit hic auro patriam, dominumque potentem §6.622imposuit; fixit leges pretio atque refixit; §6.623hic thalamum invasit natae vetitosque hymenaeos; §6.624ausi omnes immane nefas, ausoque potiti.
』此人为了黄金出卖祖国,将强权君主强加于人;他为了贿赂制定法律,又将其废除;此人强占了女儿的寝室和禁忌的婚姻;所有人都敢于犯下惊天大罪,并实现了他们的所敢之行。
§6.625Non, mihi si linguae centum sint oraque centum, §6.626ferrea vox, omnis scelerum comprendere formas, §6.627omnia poenarum percurrere nomina possim.
即便我有一百条舌头、一百张嘴、一副铁石般的嗓音,也无法包揽所有的罪恶形相,或数尽所有刑罚的名字。
§6.628Haec ubi dicta dedit Phoebi longaeva sacerdos: §6.629Sed iam age, carpe viam et susceptum perfice munus; §6.630adceleremus ait; Cyclopum educta caminis §6.631moenia conspicio atque adverso fornice portas, §6.632haec ubi nos praecepta iubent deponere dona.
当阿波罗的年迈女祭司说完了这些话:「但现在来吧,赶路吧,完成你所承担的使命;让我们加快步伐,」她说道,「我看见了独眼巨人熔炉里锻造出来的城壁,以及正对面拱门中的大门,诫命正是要求我们在此处放下这些礼物。
§6.633Dixerat, et pariter, gressi per opaca viarum, §6.634corripiunt spatium medium, foribusque propinquant.
」她说完话,二人一同在幽暗的道路中行进,穿过中间的距离,接近了大门。
§6.635Occupat Aeneas aditum, corpusque recenti §6.636spargit aqua, ramumque adverso in limine figit.
阿涅阿斯占据了入口,用清凉的泉水洗净身体,并将树枝固定在正对面的门槛上。
§6.637His demum exactis, perfecto munere divae, §6.638devenere locos laetos et amoena virecta §6.639fortunatorum nemorum sedesque beatas.
这些事情终于办完,完成了对女神的献礼,他们来到了快乐的处所、幸福林木中宜人的绿茵以及充满福祉的居所。
§6.640Largior hic campos aether et lumine vestit §6.641purpureo, solemque suum, sua sidera norunt.
在这里,更宽广的以太用紫色的光芒笼罩着原野,他们认得属于自己的太阳,属于自己的星辰。
§6.642Pars in gramineis exercent membra palaestris, §6.643contendunt ludo et fulva luctantur harena; §6.644pars pedibus plaudunt choreas et carmina dicunt.
一部分人在草地上的摔跤场中锻炼肢体,在竞技中角逐,在黄沙上搏斗;一部分人用双脚踏起舞蹈,吟唱歌谣。
§6.645Nec non Threïcius longa cum veste sacerdos §6.646obloquitur numeris septem discrimina vocum, §6.647iamque eadem digitis, iam pectine pulsat eburno.
还有那身着长袍的特拉基亚祭司,伴随着音律拨弄出七种不同的音调,时而用手指,时而用象牙拨子弹奏。
§6.648Hic genus antiquum Teucri, pulcherrima proles, §6.649magnanimi heroes, nati melioribus annis, §6.650Ilusque Assaracusque et Troiae Dardanus auctor.
这里有特乌克罗斯的古老血统,极美丽的前辈,胸襟宽广的英雄,诞生于更美好的时代,伊罗斯、阿萨拉科斯,以及特洛伊的缔造者达尔达诺斯。
§6.651Arma procul currusque virum miratur inanes.
阿涅阿斯在远处惊奇地看着男人们虚幻的兵器与战车。
§6.652Stant terra defixae hastae, passimque soluti §6.653per campum pascuntur equi.
长枪插在地上,骏马解脱了束缚,在原野上各处吃草。
Quae gratia currum §6.654armorumque fuit vivis, quae cura nitentis §6.655pascere equos, eadem sequitur tellure repostos.
他们生前对战车和兵器有何种喜爱,对饲养毛色闪亮的骏马有何种热忱,即使葬入黄土,也依然如影随形。
§6.656Conspicit, ecce, alios dextra laevaque per herbam §6.657vescentis, laetumque choro paeana canentis §6.658inter odoratum lauri nemus, unde superne §6.659plurimus Eridani per silvam volvitur amnis.
看啊,他看见另一些人在草地上或右或左地宴饮,在合唱中歌唱着欢快的凯歌,置身于芳香的月桂树林中,从那树林的上方,埃里达诺斯河的滚滚洪流穿过森林奔腾而去。
§6.660Hic manus ob patriam pugnando volnera passi, §6.661quique sacerdotes casti, dum vita manebat, §6.662quique pii vates et Phoebo digna locuti, §6.663inventas aut qui vitam excoluere per artes, §6.664quique sui memores alios fecere merendo,
这里有为祖国战斗而负伤的战士们,有在世时保持纯洁的祭司们,有虔敬的诗人们,曾说出配得上阿波罗的诗句,或通过发明艺术而丰富了生活的人们,或因立下功勋而令他人感念铭记的人们。
§6.665omnibus his nivea cinguntur tempora vitta.
所有这些人的太阳穴都缠绕着雪白的缎带。
§6.666Quos circumfusos sic est adfata Sybilla, §6.667Musaeum ante omnes, medium nam plurima turba §6.668hunc habet, atque umeris exstantem suspicit altis: §6.669Dicite, felices animae, tuque, optime vates, §6.670quae regio Anchisen, quis habet locus? Illius ergo
西比拉对围绕着他们的亡魂这样说道,尤其是对穆赛欧斯,因为众多的亡魂正把他簇拥在中央,仰望着他那高出众人的宽阔肩膀:「请告诉我,幸福的灵魂们,还有你,最杰出的诗人,安喀塞斯在哪个区域,在什么地方?
§6.671venimus, et magnos Erebi transnavimus amnes.
为了他的缘故我们来到这里,并乘船渡过了厄瑞玻斯的巨大河流。
§6.672Atque huic responsum paucis ita reddidit heros: §6.673Nulli certa domus; lucis habitamus opacis, §6.674riparumque toros et prata recentia rivis §6.675incolimus.
」而英雄如此用简短的话语回答她道:「没有谁有固定的居所;我们居住在幽暗的林木中,栖息在河岸的草座和因溪流而常青的草地上。
Sed vos, si fert ita corde voluntas,
但你们,如果你们的心中有这样的意愿,

词汇与语法注释

  1. §6.602quos super — 作为关系代名词的连接(connecting relative)置于句首,指代前文提及的蒂提奥斯或其他重罪人。介词 super 后置于代词之后。
  2. §6.622fixit leges pretio atque refixit — 此表达源自罗马将法律刻于青铜板上并予以公布(figere)、在废除时将其取下(refigere)的惯例。这是一个表示政治腐败的惯用语,意为“为了贿赂(pretio)而制定并废除法律”。
  3. §6.625Non, mihi si linguae centum sint... possim — sint 和 possim 均为虚拟语气现在时,表示潜在或非现实的假设条件。该句型使用了自荷马以来传统的文学托pos(百舌、百口)来进行强调。
  4. §6.670Illius ergo — 此处的 ergo 不是连词,而是作为后置介词支配属格(illius),意为“为了……的缘故”或“因为……”。这是一种古雅的修辞手法。

引用这一段

维吉尔, 埃涅阿斯纪 §6.599-6.675. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:6.599-6.675

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。