§1.1Pelopidas Thebanus, magis historicis quam vulgo notus.
底比斯人佩洛皮达斯,在历史学家中比在普通大众中更为人所知。
cuius de virtutibus dubito quem ad modum exponam, quod vereor, si res explicare incipiam, ne non vitam eius enarrare, sed historiam videar scribere, sin tantummodo summas attigero, ne rudibus Graecarum litterarum minus dilucide appareat, quantus fuerit ille vir.
我对于如何阐述他的美德感到有些犹豫,因为我担心,如果我开始详细解释他的事迹,我似乎就不是在讲述他的生平,而是在撰写历史;但如果我只触及最主要的几点,我又担心在那些对希腊文学一无所知的人看来,无法足够清晰地展现出这位男子是多么伟大。
itaque utrique rei occurram, quantum potuero, et medebor cum satietati tum ignorantiae lectorum.
因此,我将尽我所能同时应对这两个困难,既治愈读者的饱腹感,也治愈他们的无知。
§1.2Phoebidas Lacedaemonius cum exercitum Olynthum duceret iterque per Thebas faceret, arcem oppidi, quae Cadmea nominatur, occupavit impulsu paucorum Thebanorum, qui adversariae factioni quo facilius resisterent, Laconum rebus studebant, idque suo privato, non publico fecit consilio.
当斯巴达人腓比达斯率领军队前往奥林索斯并途经底比斯时,在少数底比斯人的唆使下,他占领了该城被称为卡德摩斯的卫城。 这些底比斯人为了能更容易地抵抗敌对派系,因而支持斯巴达人的利益。 而腓比达斯这样做是凭他个人的私下预谋,而非由于国家的公开决策。
§1.3quo facto eum Lacedaemonii ab exercitu removerunt pecuniaque multarunt, neque eo magis arcem Thebanis reddiderunt, quod susceptis inimicitiis satius ducebant eos obsideri quam liberari.
此事发生后,斯巴达人将他从军队中撤职并处以罚款,但他们并没有因此将卫城归还给底比斯人,因为既然敌对关系已经确立,他们认为让底比斯人被围困比起让他们获得自由更加有利。
nam post Peloponnesium bellum Athenasque devictas cum Thebanis sibi rem esse existimabant et eos esse solos, qui adversus se sistere auderent.
因为在伯罗奔尼撒战争和雅典被彻底击败之后,他们认为自己要对付的人正是底比斯人,而且他们是唯一敢于站出来反抗自己的人。
§1.4hac mente amicis suis summas potestates dederant alteriusque factionis principes partim interfecerant, alios in exilium eiecerant: in quibus Pelopidas hic, de quo scribere exorsi sumus, pulsus patria carebat.
怀着这种意图,他们把最高权力交给了自己的盟友,并将另一派系的领袖们部分杀害,部分驱逐出境。 其中,我们开始写作的这位佩洛皮达斯,也被驱逐出境,失去了祖国。