Humanitext Reader

凯撒 · 高卢战记 §5.7.1-5.7.9

杜姆诺里克斯的逃脱与被诛

第 163 段,共 404 段 · 拉丁语

内容简介

恺撒试图约束杜姆诺里克斯的危险举动,但在因逆风延误期间,杜姆诺里克斯擅自逃离营地。恺撒派兵追击,并在其反抗时将其处死。

§5.7.1Qua re cognita Caesar, quod tantum civitati Aeduae dignitatis tribuebat, coercendum atque deterrendum quibuscumque rebus posset Dumnorigem statuebat; §5.7.2quod longius eius amentiam progredi videbat, prospiciendum, ne quid sibi ac rei publicae nocere posset.
得知此事后,恺撒因对埃杜伊人部落寄予如此大的器重,决定必须尽一切可能手段对杜姆诺里克斯加以约束和阻吓;因为他看到此人的狂妄变本加厉,认为必须防范其对自己和国家造成任何危害。
Itaque dies circiter XXV in eo loco commoratus, §5.7.3quod Carus ventus navigationem impediebat, qui magnam partem omnis temporis in his locis flare consuevit, dabat operam ut in officio Dumnorigem contineret, nihilo tamen setius omnia eius consilia cognosceret.
因此,他在该地逗留了大约二十五天,因为卡鲁斯风阻碍了航行,这种风在这些地方一年中的大部分时间里都经常刮。 他一方面极力约束杜姆诺里克斯,使其尽到职责,另一方面仍不漏掉他的任何计划。
§5.7.4Tandem idoneam nactus tempestatem milites equitesque conscendere in naves iubet.
终于,在获得了合适的天气后,他下令步兵和骑兵登船。
§5.7.5At omnium impeditis animis Dumnorix cum equitibus Aeduorum a castris insciente Caesare domum discedere coepit.
然而,在所有人都因出发而分心时,杜姆诺里克斯在恺撒不知情的情况下,率领埃杜伊人的骑兵开始离开营地返回家乡。
§5.7.6Qua re nuntiata Caesar intermissa profectione atque omnibus rebus postpositis magnam partem equitatus ad eum insequendum mittit retrahique imperat; §5.7.7si vim faciat neque pareat, interfici iubet, nihil hunc se absente pro sano facturum arbitratus, qui praesentis imperium neglexisset.
收到报告后,恺撒暂停出发,放下所有事务,派出大部分骑兵去追击他,并下令将其带回;他下令,如果对方反抗且不服从,就予以处死,因为他认为,一个连当面之人的命令都敢无视的人,在自己不在场时绝不会做出清醒之举。
§5.7.8Ille enim revocatus resistere ac se manu defendere suorumque fidem implorare coepit, saepe clamitans liberum se liberaeque esse civitatis.
因为被召回时,他开始反抗,动手自卫,并哀求部下的忠诚,一再大喊自己是自由人,属于自由的国家。
§5.7.9Illi, ut erat imperatum, circumsistunt hominem atque interficiunt: at equites Aedui ad Caesarem omnes revertuntur.
他们按照命令围住并杀死了这个人;但埃杜伊人的骑兵全部回到了恺撒身边。

词汇与语法注释

  1. §5.7.1coercendum atque deterrendum — 作为动词 statuebat 宾语的对格与不定式结构。它是对格主语 Dumnorigem 的表语,省略了 esse 的动形容词用以表示义务或必要性。
  2. §5.7.2prospiciendum — 接续前句 statuebat 的对格与不定式结构,以无人称动形容词(prospiciendum esse)形式出现,表示“(恺撒决定)必须采取防范措施”。
  3. §5.7.3magnam partem omnis temporis — 表示时间持续长度的副词性对格,意为“在一年(或每个季节)的大部分时间里”。
  4. §5.7.5insciente Caesare — 由名词 Caesare 和现在分词 insciente(不知道)组成的独立夺格结构,意为“在恺撒不知情的情况下”。
  5. §5.7.7nihil hunc se absente pro sano facturum — 依赖于分词 arbitratus 的对格与不定式结构。hunc(此人,即杜姆诺里克斯)为对格主语,后接未来主动不定式 facturum [esse]。se absente 为独立夺格,意为“在自己(恺撒)不在场时”。
  6. §5.7.8liberae civitatis — 性质属格,在间接引语中用作 se esse 的表语,意为“(自己)属于自由的国家(的公民)”。

引用这一段

凯撒, 高卢战记 §5.7.1-5.7.9. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0448.phi001.humanitext-lat2:5.7.1-5.7.9

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。