§1.50.1Proximo die instituto suo Caesar ex castris utrisque copias suas eduxit paulumque a maioribus castris progressus aciem instruxit hostibusque pugnandi potestatem fecit.
第二天,凯撒按照自己的习惯,将他的军队从两个营地中带出,从大营向前推进了一点,排好战线,给敌人提供了交战的机会。
§1.50.2Ubi ne tum quidem eos prodire intellexit, circiter meridiem exercitum in castra reduxit.
当他得知敌人即使在此时也不出来时,便在中午时分将军队带回营地。
Tum demum Ariovistus partem suarum copiarum, quae castra minora oppugnaret, misit.
直到那时,阿利奥维斯图斯才派出一部分军队去进攻小营。
Acriter utrimque usque ad vesperum pugnatum est.
双方激烈交战,一直持续到傍晚。
Solis occasu suas copias Ariovistus multis et inlatis et acceptis vulneribus in castra reduxit.
日落时分,在给对方造成并自身也承受了许多伤亡之后,阿利奥维斯图斯将他的军队带回了营地。
§1.50.3Cum ex captivis quaereret Caesar quam ob rem Ariovistus proelio non decertaret, hanc reperiebat causam, quod apud Germanos ea consuetudo esset ut matres familiae eorum sortibus et vaticinationibus declararent utrum proelium committi ex usu esset necne; eas ita dicere: §1.50.4non esse fas Germanos superare, si ante novam lunam proelio contendissent.
当凯撒向俘虏询问为什么阿利奥维斯图斯不进行决战时,他得知了这样一个原因:在日耳曼人中有一种习俗,由他们的妇女通过占卜和预言来宣布交战是否有利;她们这样说道:如果在新月之前进行交战,日耳曼人是不可能获胜的(这不合天意)。