Humanitext Reader

普劳图斯 · 小箱子 §725-787

信物的辨认与全剧圆满落幕

第 10 段,共 10 段 · 拉丁语

内容简介

哈里斯卡透露了丢失的小箱子的内容物,证实其与普哈诺斯特拉塔被遗弃女儿的信物相吻合。德米波得知消息并赶回屋后,全剧在演员向观众请求掌声的谢幕词中圆满结束。

§725qua aufugit quaedam aestio §725bQuid id? quid nam est?
(哈里斯卡)……那是某人逃跑时的足迹…… (兰帕迪奥)那是怎么回事? 到底是什么?
§726Alienum et maerorem familiarem.
(哈里斯卡)那是别人的收获,以及我们家人的悲哀。
§727Mala mers, era, haec et callida est.
(兰帕迪奥)女主人,这女人是个坏胚子,而且十分狡猾。
§727bEcastor ita videtur.
(普哈诺斯特拉塔)凭卡斯托尔起誓,看起来确实如此。
§728Imitatur nequam bestiam et damnificam.
(兰帕迪奥)她模仿着一种无用且有害的野兽。
§728bQuamnam, amabo?
(普哈诺斯特拉塔)请问,那是什么野兽?
§729Involvolum, quae in pampini folio intorta implicat se: §730itidem haec exorditur sibi intortam orationem.
(兰帕迪奥)卷叶虫,它在葡萄树叶子里把自己卷缩起来;同样地,这女人也在为自己编造卷曲(兜圈子)的话语。
§731quid quaeritas?
你到底在寻找什么?
§731bCistellula hinc mi, adulescens, evolavit.
(哈里斯卡)年轻人,一个小箱子刚才从我这里飞走(丢失)了。
§732In caveam latam oportuit.
(兰帕迪奥)那本应该把它关进一个宽敞的笼子里。
§732bNon edepol praeda magna.
(哈里斯卡)凭波勒克斯起誓,那可不是什么丰厚战利品。
§733Mirum quin grex venalium in cistella infuerit una.
(兰帕迪奥)真奇怪,那小箱子里怎么没顺便装下一整群待售的奴隶呢。
§734Sine dicat.
(普哈诺斯特拉塔)让她说吧。
§734bSi dicat quidem.
(兰帕迪奥)如果她真的肯说的话。
§734cAge lóquere quid ibi infuerit.
(普哈诺斯特拉塔)来,快说,那里装了什么。
§735Crepundia una.
(哈里斯卡)里面有一些随带的信物。
§735bEst quidam homo, qui illam ait se scire ubi sit.
(兰帕迪奥)有一个人,他说他知道那东西在哪里。
§736at pol ille a quadam muliere, si eam monstret, gratiam ineat.
(哈里斯卡)但凭波勒克斯起誓,如果他能指出来,他会得到某个女人的感激。
§737At sibi ille quidam volt dari mercedem.
(兰帕迪奥)但是那个人想要得到一份奖赏。
§737bAt pol illa quaedam, §738quae illam cistellam perdidit, quoidam negat esse quod det.
(哈里斯卡)但凭波勒克斯起誓,那个丢了箱子的女人,声称自己没有什么可以给那个人的。
§739At enim ille quidam operam bonam magis expetit quam argentum.
(兰帕迪奥)然而那个人要的是人情,而不是金钱。
§740At pol illi quoidam mulieri nulla opera gratuita est.
(哈里斯卡)但凭波勒克斯起誓,对那个女人来说,没有任何服务是免费的。
§741Commodule quaedam.
(兰帕迪奥)算得真精啊,某个女人!
tu tibi nunc prodes.
现在你在帮自己了。
confitemur §742cistellam habere.
我们承认我们拿到了箱子。
§742bAt vos Salus servassit.
(哈里斯卡)愿救赎女神保佑你们!
ubi ea nunc est?
它现在在哪里?
§743Salvam eccam.
(普哈诺斯特拉塔)瞧,它安然无恙。
sed ego rem meam magnam confabulari §744tecum volo: sóciam te mihi adopto ad meam salutem.
但我想要和你谈谈一件我的大事:我收你做我的同伴,为了我的安宁。
§745Quid istúc negoti est? aut quis es?
(哈里斯卡)那是怎么回事? 你是谁?
§745bEgó sum illius mater, §746quae haec gestitavit.
(普哈诺斯特拉塔)我是那个曾佩戴过这些信物的女孩的母亲。
§746bHicine tu ergo habitas?
(哈里斯卡)那么你就住在这里吗?
§746cHariolare.
(兰帕迪奥)你猜得真准。
§747sed quaéso, ambages, mulier, mitte atque hoc age.
但是妇人,我求你别再兜圈子了,快谈正事。
§748eloquere, unde haec sunt tibi, cito, crepundia.
快说,这些信物你是从哪里得来的。
§749Mea haec erilis gestitavit filia.
(哈里斯卡)这是我女主人的女儿曾佩戴过的。
§750Mentiris, nam mea gestitavit, non tua.
(普哈诺斯特拉塔)你撒谎,因为这是我的女儿佩戴的,不是你的。
§751Ne obloquere.
(兰帕迪奥)请别插嘴。
§751bTaceo.
(普哈诺斯特拉塔)我不说了。
§751cMulier, perge dicere.
(兰帕迪奥)女人,继续说。
§752ubi ea est, quae gestitavit?
那个曾佩戴过它们的女孩现在在哪里?
§752bHic in proximo.
(哈里斯卡)就在隔壁。
§753Istic quidem edepol mei virí habitat gener.
(普哈诺斯特拉塔)凭波勒克斯起誓,那里确实住着我丈夫的女婿!
§753bNe obloquere rusus.
(兰帕迪奥)请不要再插嘴。
perge porro dicere.
继续往下说。
§755quot annos nata dicitur?
(兰帕迪奥)据说她今年多大了?
§755bSeptemdecim.
(哈里斯卡)十七岁。
§756Mea est.
(普哈诺斯特拉塔)她是我的女儿!
§756bEast: u numerus annorum attulit.
(兰帕迪奥)就是她:年份的数目也已经对上了。
§757Quid qua tibi causa haec dixi? iam quaero meam.
(哈里斯卡)我为什么要告诉你们这些? 现在我寻找我女主人的东西。
§758At pol ego sunt, quaero tertiam.
(兰帕迪奥)但凭波勒克斯起誓,我寻找这里的第三个东西。
§759Quod quaeritabam, filiam inveni meam.
(普哈诺斯特拉塔)我一直寻找的——我找到了我的女儿!
§760Aequom est reponi per fidem quod creditum est, §761ne bene merenti sit malo benignitas.
(哈里斯卡)理应将凭信任而托付的东西归还,以免施恩者反而得到坏的回报。
§762nostra haec alumna est, tua profecto filia: §762bet redditura est tuam tibi, et ea gratia §762cdomo profecta est.
这个女孩是我们的养女,但确实是您的女儿:她要把你的女儿还给你,为了这个缘故她才从家里出来的。
ceterum ex ipsa, obsecro, §765exquaeritote: ego serva sum.
至于其他的,我求你们,去问她本人吧:我只是个女奴。
§765bAequom postulas.
(普哈诺斯特拉塔)你要求得很合理。
§766Illius égo istanc esse malo gratiam.
(兰帕迪奥)我宁愿那个功劳归她所有。
§767sed istánc cistellam te opsecro ut reddas mihi.
(哈里斯卡)但我求你把那个小箱子还给我。
§768Quid fit, Lampadio?
(普哈诺斯特拉塔)怎么办,兰帕迪奥?
§768bQuod tuom est teneas tuom.
(兰帕迪奥)是你的东西,就留作你自己的。
§769At me huius miseret.
(普哈诺斯特拉塔)但我可怜她。
§769bSic faciundum censeo: §770da isti cistellam et intro abi cum istac semul.
(兰帕迪奥)我认为应该这样做:把小箱子给她,然后和她一起进屋去。
§771Tibi auscultabo.
(普哈诺斯特拉塔)我听你的。
tene tu cistellam tibi, §772abeamus intro.
把小箱子拿去吧,我们进屋去。
sed quid est nomen tuae §773dominae?
不过,你的女主人叫什么名字?
§773bMelaenis.
(哈里斯卡)梅莱尼斯。
§773cI prae, iám ego te sequar.
(普哈诺斯特拉塔)你在前面走,我这就跟上你。
§774Quíd hoc negoti est, quód omnes homines fabulantur per vias
—— (德米波)这是怎么回事,为什么街上所有人都在传言我找到了一个女儿?
§775mihi esse filiam inventam? et Lampadionem me in foro §776quaesivisse aiunt.
而且他们还说兰帕迪奥在广场上寻找过我。
§776bEre, unde is?
(兰帕迪奥)主人,您从哪儿来?
§776cEx senatu.
(德米波)从元老院来。
§776dGaudeo §777tibi mea opera liberorum esse amplius.
(兰帕迪奥)我很高兴,因为我的努力,您的子嗣又增多了。
§777bEnim non placet.
(德米波)这可不讨人喜欢。
§778nil moror aliena mi opera fieri pluris liberos.
我一点也不希望因为别人的努力而让我的子嗣变多。
§779sed quid istúc est?
但这究竟是怎么回事?
§779bPropera ire intro húc ad adfinem tuom, §780filiam tuam iám cognosces intus.
(兰帕迪奥)快进屋去见你的亲家,你在屋里马上就能认出你的女儿。
íbidem uxor tua est.
你的妻子也在那儿。
§781abi cito.
快走吧。
§781bPraevorti hoc certumst rebus aliis omnibus.
(德米波)决定了,这件事要优先于其他所有事情。
§782Ne exspectetis, spectatores, dum illi huc ad vos exeant: §783nemo exibit, omnes intus conficient negotium.
—— (全体演员)观众们,不要指望他们会出来见你们;没有人会出来,他们将在里面处理完所有的事情。
§784ubi id erit factum, ornamenta ponent; postidea loci §785qui deliquit vapulabit, qui non deliquit bibet.
等事情办妥后,他们会脱掉戏装;在此之后,犯错的人会挨打,没犯错的人会喝酒。
§786nunc quod ad vos, spectatores, relicuom relinquitur, §787more maiorum date plausum postrema in comoedia.
现在,观众们,给你们留下的最后一件事,就是按照祖先的传统,在这部喜剧的结尾给予掌声。

词汇与语法注释

  1. 726Alienum et maerorem familiarem — 此宾格短语用作对前文“quid quaeritas?”(你在寻找什么?)的回答,省略了支配动词。它将“Alienum [lucrum]”(他人的利益)与“maerorem familiarem”(家人的悲哀)并置对比。
  2. 729quae in pampini folio intorta implicat se — 关系代词“quae”的先行词是“involvolum”(卷叶虫、毛虫)。尽管“involvulus”在词源上通常为阳性,但此处被视作阴性,可能是受到前文阴性词“bestiam”的影响。
  3. 742bSalus servassit — 使用了古体完成时虚拟式(“servassit”即“servaverit”),用于表达祝愿:“愿救赎女神保佑你们。”
  4. 778nil moror — 这是一个常用表达,意为“我不在乎”或“我不希望”,此处支配“对格加不定式”句(“aliena mi opera fieri pluris liberos”)作为其目的语。

引用这一段

普劳图斯, 小箱子 §725-787. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0119.phi007.humanitext-lat2:725-787

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。