Humanitext Reader

俄利根 · 列王纪上(撒母耳记上)残篇(源自撒母耳记与列王纪链状注释) §1-4

约柜的沦陷与对上帝情态的诠释

第 1 段,共 4 段 · 希腊语

内容简介

本段结合撒母耳记上的经文,论述了因以利之子的罪恶而导致的战败、以利的敬虔、偶像大衮的摔碎,并阐明圣经中关于上帝“愤怒”和“后悔”等拟人化表达并非指上帝具有情欲,而是神圣经纶在不同阶段的转移。

§1## I Sam. 3, 11—21. Ἐπειδὴ ἔμελλεν ἡ θεία γραφὴ τὴν ἀπώλειαν τῶν υἱῶν Ἠλὶ προλέγειν, ὅτι τε ὴ κιβωτὸς τοῦ θεοῦ ληφθήσεται ὑπὸ τῶν ἀλλοφύλων, προλαβοῦσα θεραπεύει τὴν ἀκοήν, μήποτέ τις οἰηθῇ σκληρὸν εἶναι τὸν θεόν.
## 撒母耳记上 3:11—21. 因为圣经在预言以利的儿子们的毁灭,以及上帝的约柜将被外邦人夺去之前,它先治愈了人们的听觉,免得有人认为上帝是严酷的。
διὰ τοῦτο, ὡς ἔφην, ἱστορεῖ ὡς οὐκ ἠλαττώθη τῶν υἱῶν Ἠλὶ ἡ κακία καὶ ἡ ἁμαρτία διὰ τῆς ἀπειλῆς καὶ τῆς κατ᾿ προρρήσεως, ἀλλ’ ηὐξήθη μᾶλλον.
因此,正如我所说,它记述了以利的儿子们的邪恶和罪恶并没有因威胁和预警而减少,反而更加增加。
§2## Ι Sam. 4, 13. Εὐσεβὴς ὀ Ἠλὶ καθ’ ἑαυτόν· οὐ γὰρ περὶ τῆς σωτηρίας τῶν τέκνων ἠγωνία προηγουμένως ἀλλ᾿ ὑπὲρ τῆς κιβωτοῦ, μήποτε γένοιτο ὑπὸ τοῖς ἀλλοφύλοις· ὂ δὴ καὶ συνέβη.
## 撒母耳记上 4:13. 以利本身是虔诚的;因为他首先担心的不是孩子们的安全,而是约柜,免得它落在外邦人手中;而这确实发生了。
§3## I Sam. 5, 3. Ἵνα γνῶσιν οἱ ἀλλόφυλοι ὅτι οὔτε ὁ θεὸς ἡττήθη διὰ τῶν Ἰσραηλιτῶν οὔτε αὐτὸν νενικήκασι τῇ οἰκείᾳ δυνάμει, ἀλλὰ τῶν Ἰουδαίων αἱ ἁμαρτίαι καὶ ἀσέβειαι τὴν ἠτταν πεποιήκασιν.
## 撒母耳记上 5:3. 这是为了让外邦人知道,上帝既没有因以色列人而战败,他们也没有凭自己的力量战胜祂,而是犹太人的罪恶和不敬虔造成了战败。
πέπτωκε δὲ πρὸ τῆς κιβωτοῦ ὀ Δαγών, οὐχ ἴνα προσκυνήσῃ, οὐ γὰρ ἠν ἄξιος, ἀλλ’ ἵνα συντριβῇ· ὃ δὴ καὶ γέγονεν.
大衮倒在约柜前,不是为了拜祂,因为他不配,而是为了被摔碎;而这确实发生了。
§4## Ι Sam. 15, 9-11. Ὥσπερ ἐπ’ ἀνθρώπων μὲν χεὶρ καὶ ποὺς καὶ ὀφθαλμὸς καὶ οὖς καὶ εἴ τι τοιοῦτον ὀνομάζεται σημαντικὰ τῶν μελῶν τοῦ ἠμετέρου σώματός ἐστιν, ἐπὶ δὲ θεοῦ χεὶρ μὲν τὸ δημιουργικόν, ἀφθαλμὸς δὲ τὸ ἐποπτικόν, καὶ οὖς μὲν τὸ ἀκουστικόν, ποὺς δὲ τὸ τῆς παρουσίας ὅταν ἐνεργῇ τι· οὔτω καὶ θυμὸς μὲν θεοῦ λέγεται παιδεία ἠ κατὰ τῶν πταιόντων, οὐ πάθος θεοῦ, μεταμέλεια δὲ ἡ ἀπὸ πράγματος εἰς πρᾶγμα μετάθεσις τῆς τοῦ θεοῦ οἰκονομίας.
## 撒母耳记上 15:9-11. 正如在人身上,手、脚、眼睛、耳朵以及任何类似被称为我们身体器官的词,都是指身体的肢体,但在上帝身上,手代表创造的能力,眼睛代表监察,耳朵代表听觉,脚则代表祂施行作为时的临在;同样,上帝的“愤怒”被说成是对失足者的管教,而不是上帝的激情,而“后悔”则是上帝的经纶从一事向另一事的转移。
ὃ γὰρ ἠμεῖς μεταμελούμενοι ποιοῦμεν, τουτέστιν ἐκεῖνα μὲν φεύγομεν ἐφ οἶς μετεμελήθημεν, ἕτερα δὲ διώκομεν τὰ κρείττω, τοῦτο μεταμέλεια θεοῦ λέγεται.
因为我们后悔时所做的——即我们逃避那些让我们后悔的事,而追求其他更好的事——这被称为上帝的“后悔”。
διατί;
为什么?
ἐπειδὴ σωματικώτερον τοῖς βαρυτάτοις τὴν διάνοιαν ἔδει περὶ τοῦ θεοῦ τοὺς προφήτας ὀμιλεῖν, ἴνα χωρηθῇ· οἱ γὰρ ἀγάλματα ἅπερ ἔγλυφον καὶ ἐχώνευον θεοὺς νομίζοντες, ἤδη δὲ καὶ ἄλογα, πῶς ἂν ἐχώρησαν διὰ πνευματικῶν νοημάτων τε καὶ ῥημάτων τὰ περὶ θεοῦ λεγόμενα;
因为预言家必须对那些理解力极迟钝的人以更身体化的方式谈论上帝,以便他们能够领悟;因为那些将自己雕刻和熔铸的偶像,甚至将无理性的野兽视为神明的人,又怎能通过属灵的概念和言语来领悟关于上帝的论述呢?
Καὶ πάλιν· Εἐ πάντα πρόοιδεν ὀ θεός, οὐκ ἀφ᾿ ὧν δὲ οἶδε θυμοῦται ἢ οὐ πάθος ἄρα θεοῦ θυμὸς ἢ μεταμέλεια, ἀλλὰ τοῦ θυμοῦ | | ἔργον ἡ κόλασις καὶ τὸ τῆς μεταμελείας ὁμοίως ἀπόστασις μὲν τοῦ προτέρου πράγματος, μετάθεσις δὲ εἰς τὴν ἑτέραν οἰκονομίαν.
又说:如果上帝预知一切,且不因祂所预知的事而动怒,那么愤怒或后悔就不是上帝的激情,而惩罚同样是愤怒的作工,而后悔的作工则是脱离先前的事物并转移到另一种经纶。
οὕτω καὶ περὶ ῥομφαίας λέγεται· >ῥομφαία ὀξύνου καὶ καὶ χεὶρ ὠνόμασται σιδήρου † ὁ Σολομών· »ἵνα ῥύσηταί σε ἐκ χειρὸς σιδήρου«) καὶ ῥομφαίας ὠς ὀ Δαβίδ φησιν· »εἰς χεῖρας ῥομφαίας‘).
关于剑也是这样说的:“剑啊,要磨快”,而所罗门也提到了铁手:“好救你脱离铁手”,以及像大卫所说关于剑的话:“交在刀剑的手中”。
οὕτω καὶ ὀ θυμὸς τοῦ θεοῦ ὀργίζεσθαι λέγεται καὶ πρόσωπον ἔχειν ἁμαρτία κατὰ τὸν Δαβίδ, καὶ πρόσωπον ὁ τοῦ θεοῦ θυμός, ὡς ἐν τῷ τριακοστῷ ἐβδόμῳ Ψαλμῷ, καὶ χερσὶν οἱ ποταμοὶ κροτεῖν.
同样,上帝的愤怒也被说成是发怒,根据大卫的说法,罪恶也有“脸面”,上帝的愤怒也有脸面,如在第三十七篇诗篇中所写,而江河也“拍手”。
οὔτε δὲ ποταμοῖς χεῖρές εἰσιν οὔτε πρόσωπον ἁμαρτίαις.
然而,江河既没有手,罪恶也没有脸面。
μὴ τοίνυν διὰ τὰ σωματικῶς περὶ θεοῦ λεγόμενα, ὠς ἐχώρουν οἱ παλαιοί, σῶμα τὸν θεὸν νομίζωμεν ἢ παθῶν αὐτὸν πεπληρῶσθαι.
因此,我们不要因为那些为了古人能够领悟而以身体化的方式论及上帝的话,就认为上帝是有肉体的,或者认为祂充满了激情。
{Οὐ τὸ εὐπερίστρεπτον τῆς ἀνθρώπου γνώμης τῷ ἡμεῖς γὰρ ἐφ᾿ ἐαυτῶν τὰς τροπὰς τῆς θείας οἰκονομίας τὰς ἐφ’ ἡμῶν δικαίως συμβαινούσας ἀπεργαζόμεθα, ἀναξίους ἑαυτοὺς δεικνύντες διὰ τῶν πράξεων τῆς παρὰ τοῦ θεοῦ δωρηθείσης τιμῆς.
这并非因为人心的易变,因为我们自己带来了公正地发生在我们身上的神圣经纶的转变,通过我们的行为证明自己不配得神所赐予的荣誉。
καταγνοὺς οὑν τοῦ Σαοὺλ καὶ βουλόμενος τῷ Δαβὶδ παραδοῦναι τὰ τῆς ἀρχῆς καὶ τῷ σπέρματι αὐτοῦ φυλάξαι τὴν βασιλείαν διὰ τὸν ἐξ αὐτοῦ τεχθησόμενον κατὰ σάρκα βασιλέα τῆς κτίσεως ἁπάσης, ἀνθρωπίνοις ἐχρήσατο ῥήμασιν ἀνθρώποις διαλεγόμενος, καὶ εἶπεν· μεταμεμέλημαι ὅτι ἔχρισα τὸν Σαοὺλ εἰς βασιλέα, ἀντὶ τοῦ ἑτέρῳ βούλομαι δοῦναι τῆς βασιλείας τὴν ἀρχήν, τοῦτον δὲ τῆς δυναστείας.
因此,由于否定了扫罗,并希望将统治权交托给大卫,且因着那将要按肉身从他而生的全被造物的君王的缘故,为他的后裔保留王权,神在与人交谈时使用了人类的语言,并说:“我后悔立扫罗为王”,其意等同于:“我想将王国的统治权赐予他人,并废黜此人的权位”。
Τὸ μεταμεμέλημαι διὰ τὸν Σαοὺλ τουτέστιν οὕτω ἀνάξιον ἑαυτὸν τῆς βασιλείας ἐποίησεν, ὥστε εἴ γε φύσιν εἶχον μετανοοῦσαν, μετέγνων ἂν ἐπ αὐτῷ.
关于扫罗的“我后悔”,意思是:他使自己变得如此不配得王位,以至于如果我确实有会后悔的本性,我也会为他而后悔。
διὰ τί οὖν ἐχρίσθη;
那么,他为什么被膏立呢?
ὅτι τότε ἄξιος ἦν.
因为那时他是配得的。
τραπεὶς δὲ πάλιν ἀνάξιος γέγονεν.
但他心意转变后,便再次变得不配。

词汇与语法注释

  1. §1προλαβοῦσα — 与主语“圣经”(ἡ θεία γραφὴ)一致的阴性单数主格分词,起副词性作用,意为“提前”或“先发制人”。
  2. ¦p.296¦τοῖς βαρυτάτοις τὴν διάνοιαν — 意为“在理解力上极其迟钝的人”。`τὴν διάνοιαν`(理解力)是关系/限定宾格,限制了形容词 `τοῖς βαρυτάτοις`(最沉重、最迟钝)的适用范围。
  3. ¦p.297¦τοῦτον δὲ τῆς δυναστείας — 宾格 `τοῦτον` 和属格 `τῆς δυναستهίας` 的结合意味着省略了一个表示剥夺或免除的动词(如 `ἀποστερῆσαι`),以对应前句“我希望将王国的统治权赐予他人”。
  4. ¦p.297¦εἴ γε φύσιν εἶχον μετανοοῦσαν, μετέγνων ἂν ἐπ’ αὐτῷ — 与事实相反的虚拟条件句(反事实假设),在归结句中使用了带有 `ἄν` 的未完成过去式直陈。它表达了假设“如果我拥有会后悔的本性,我就会后悔”,前提是上帝的本性实际上是不可改变的。

引用这一段

俄利根, 列王纪上(撒母耳记上)残篇(源自撒母耳记与列王纪链状注释) §1-4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg2042.tlg014.humanitext-grc1:1-4

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。