§1.1Κατὰ Εὐσεβίου καὶ Θεογνίου.
针对尤西比乌和狄奥格尼斯。
»Κωνσταντῖνος Σεβαστὸς τῇ καθολικῇ ἐκκλησίᾳ Νικομηδέων.
»奥古斯都君士坦丁致尼科美迪亚的大公教会。
>Τὸν δεσπότην θεὸν δηλαδὴ καὶ σωτῆρα Χριστὸν ἀκριβῶς ἄπαν- >τες ἴστε, ἀγαπητοὶ ἀδελφοί, πατέρα τε καὶ υἱὸν εἶναι.
亲爱的弟兄们,你们众人都确切知道,主神和救主基督是父也是子。
>φημὶ ἄναρχον ἄνευ τέλους γονέα τοῦ αἰῶνος αὐτοῦ, υἱὸν δέ, τοῦτ᾿ >τὴν τοῦ πατρὸς βούλησιν, ἥτις οὔτε δέ ἐνθυμήσεώς τινος οὔτε πρὸς τὴν τῶν ἔργων αὐτοῦ τελεσιουργίαν διά τινος ἐξεζητη- >μένης οὐσίας κατελήφθη.
我是指无始无终的今世之父,以及子,即父的意志,这意志既未被任何省思所掌握,也未通过任何为完成其功业而探寻的本质来领会。
ὃς γὰρ τοῦτο καὶ νοεῖ καὶ νοήσει, >ἕξει πρὸς ἅπαν τιμωρίας γένος ἀκάματον ὑπομονήν.
因为凡理解并必将理解这一点的人,面对任何刑罚都将拥有不懈的忍耐。
§1.2ἀλλὰ γὰρ ὁ >τοῦ θεοῦ υἱὸς Χριστὸς ὁ τῶν ἁπάντων δημιοεργὸς καὶ τῆς ἀθανα- >σίας αὐτῆς χορηγὸς ἐγεννήθη ὅσον πρὸς πίστιν ἀνῆκεν ᾑ >καμεν, ἐγεννήθη — μᾶλλον δὲ προῆλθεν αὐτὸς καὶ πάντοτε ἐν >πατρὶ ὢν ἐπὶ τὴν τῶν ὑπ’ αὐτοῦ γεγενημένων διακόσμησιν — >τοίνυν ἀμερίστῳ προελεύσει·
然而,万物的创造者、不死本身的赐予者、神的儿子基督被生下——就我们[已确知]的信仰而言——祂被生下,或者更确切地说,祂自己走了出来,因祂常在父中,为了整理那些由祂所造之物—— 从而以不分割的显现而行。
ἡ γὰρ βούλησις ὁμοῦ καὶ τῷ >αὐτῆς ἐμπέπηγε καὶ ταῦθ’ ἅπερ διαφόρου δέεται ἐπιμελείας κατὰ τὴν >ἑκάστου ποιότητα πράττει τε καὶ διοικεῖ.
因为那意志同时被植入在[祂之内],并根据各自的性质,行出并管理着这些需要不同关怀的事物。
τί οὐν;
那么,又如何呢?
§1.3ἔστι τι μεταξὺ >τοῦ θεοῦ τοῦ πατρὸς καὶ τοῦ υἱοῦ;
在父神与子之间难道有什么中间物吗?
οὐδὲν δηλαδή·
显然没有。
αὕτη γὰρ ἡ τῶν πραγμάτων συμπλήρωσις αἰσθήσει παρείληφε τὸ τῆς βουλήσεως πρόσ- >ταγμα, οὐχὶ δὲ μερισθεῖσαν ἐκ τῆς τοῦ πατρὸς οὐσίας τὴν >διέστησεν.
因为万物的这种圆满,凭借感知领受了意志的命令,而并未将那从父的本质中分出来的[意志] 隔离开来。
ὅ δὲ τούτοις ἕπεται· τίς έστιν, ὃς τοῦ Χριστοῦ τοῦ ἐμοῦ >δεσπότου ὀπαδὸς δι’ αἰδῶ μᾶλλον ἢ μωρίαν δέδιεν;
随之而来的便是:谁是我的主基督的追随者,却因羞愧而非愚蠢而感到害怕呢?
§1.4ἀρ’ οὖν πάσχει
>τὸ θεῖον, ἐπειδὰν ἡ τοῦ σεμνοῦ σώματος οἴκησις πρὸς >τῆς ἰδίας ἁγιότητος ὁρμᾷ, ἢ ὑποπίπτει θίξει τὸ τοῦ σώματος >χωρισμένον;
那么,神圣者会受苦吗,当那神圣身体的居所奔向其自身的圣洁时,或者与身体分离者会屈服于接触吗?
ἆρ’ οὐχὶ διέστηκε τοῦθ’ ὅπερ ἐκ τῆς τοῦ σώματος >ρηται ταπεινότητος;
难道那从身体的卑微中被[提升]出来的部分,不是与身体相异的吗?
οὐχὶ δὲ ζῶμεν, κἂν πρὸς θάνατον ἡ τῆς >εὔκλεια τὸ σῶμα προσκαλέσηται;
即使[神性的]荣耀将身体召唤至死亡,我们难道不活着吗?
§1.5>Τί τοίνυν ἐνταῦθα ἡ ἀβλαβής τε καὶ εἰλικρινὴς πίστις ἄξιον >ἀμφιβολίας κατείληφεν;
那么,无害且纯洁的信仰在此有何值得怀疑之处?
ἢ οὐχ ὁρᾷς ὅτι σεμνότατον σῶμα ὁ >ἐπελέξατο, δι’ οὗ τὰ τῆς πίστεως τεκμήρια καὶ τὰ τῆς οἰκείας >τῆς ὑποδείγματα ἔμελλεν ἐμφανίζειν, καὶ τὴν ἤδη >ὀλεθρίῳ πλάνῃ τοῦ ἀνθρωπίνου γένους ἀπώλειαν ἀποσείεσθαι. >τε θρησκείας διδόναι διδασκαλίαν καὶ τῷ τῆς ἁγνείας ὑποδείγματι >τὰς ἀναξίας τοῦ νοῦ πράξεις καθαίρειν, ἔπειτα δὲ τὴν μὲν τοῦ >θανάτου βάσανον ἐκλύειν, τὰ δὲ τῆς ἀθανασίας ἔπαθλα προαναφω- >νεῖν.
难道你没有看到,祂选择了一个极其庄严的身体,借此祂将彰显信仰的凭证和祂自己[美德]的榜样,并摆脱那因致命迷误而已发生在人类身上的灭亡,且传授宗教教义,以纯洁的榜样涤除心灵不配的行径,随后解除死亡的痛苦,并预先宣告不朽的奖赏?
§1.6ἀλλ’ ὑμεῖς, οὓς λοιπὸν ἀδελφοὺς ἡ τῆς ἀγάπης κοινωνία >εἰκότως ὑπ’ ἐμοῦ προσαγορεύεσθαι ποιεῖ, οὐκ ἀγνοεῖτέ με τὸν >τερον συνθεράποντα, οὐκ ἀγνοεῖτε τὸ τῆς ὑμετέρας σωτηρίας >ρωμα, οὗ τὴν φροντίδα γνησίως ἐπανῄρημαι, καὶ δι’ οὑ τῶν >ἐχθρῶν οὐ μόνον τὰ ὅπλα κατεμαχεσάμεθα ἀλλὰ καὶ ζῶντας ἔτι
>τὴν ψυχὴν συγκατείρξαμεν πρὸς τὸ τὴν τῆς φιλανθρωπίας >πίστιν ἐκφάναι.
但是你们,因着爱的交通,此后我理所当然地称你们为弟兄,你们并非不知道我是你们的同工仆人,也并非不知道你们得救的[壁垒],对此我真诚地承担起关怀,并借此我们不仅击败了敌人的武器,而且甚至在他们还活着时,便将他们的灵魂禁锢(于善意中),以彰显对仁爱的信仰。
§1.7ἀλλ’ ἐγὼ ἐπὶ τοῖς ἀγαθοῖς τούτοις διὰ τὴν τῆς >οἰκουμένης μάλιστα ἀνανέωσιν ἔχαιρον.
然而,我对这些善事感到欢欣,尤其是为了天下万国的更新。
καὶ γὰρ θαύματος ᾐν >ἀληθῶς ἔθνη τοσαῦτα εἰς ὁμόνοιαν ἐπαγαγεῖν, ἃ πρὸ βραχέος ἐλέγετο >τὸν θεὸν ἀγνοεῖν.
因为真正让这么多不久前还据说不认识神的民族和睦相处,实在是一件奇迹。
πλὴν τί ἔμελλε γινώσκειν τὰ ἔθνη ταῦτα, ἃ >οὐδεμίαν φιλονεικίας ἐπανῄρηντο φροντίδα;
然而,这些从未有过争斗之心的民族,又怎么会知道这些呢?
τί οὐν νοεῖτε, >ἀγαπητοί, ὡς ὑμᾶς αὐτοὺς αἰτιῶμαι;
那么,亲爱的弟兄们,你们怎么会认为我在指责你们自己呢?
Χριστιανοί ἐσμεν καὶ >διαθέσει διχονοοῦμεν.
我们是基督徒,却在心性上彼此不和。
§1.8αὕτη ἄρα ἐστὶν ἡ ἡμετέρα πίστις, αὕτη ἡ >τοῦ ἁγιωτάτου νόμου διδασκαλία;
这难道是我们的信仰吗? 这难道是那最圣洁律法的教导吗?
ἀλλὰ τίς έστιν εἰτία, δι’ ἥν ὁ τοῦ >παρόντος κακοῦ ὄλεθρος ἐξεγήγερται;
但究竟是什么原因,激起了眼前这邪恶的毁灭?
ὢ τῆς ἀτοπίας, ὢ μίσους >ὑπερβολὴ πάσης ἀγανακτήσεως μέγεθος ὑπερπαίουσα.
哦,这是何等的荒谬,哦,这是超越一切愤慨程度的极度仇恨!
τίς >λῃστηρίου τούτου ἀναπέφανται δεινότης, ἣ τὸν τοῦ θεοῦ υἱὸν >ται ἐξ ἀμερίστου τοῦ πατρὸς οὐσίας προεληλυθέναι;
这个强盗集团现出了何等可怕的真面目,它居然[否认]神的儿子是从父不分割的本质中走出来的?
ἀρ’ οὐχὶ >ταχοῦ ἐστιν ὁ θεός, καίτοι γε τοῦτον πάντοτε παρεῖναι ἡμῖν αἰσθα- >νόμεθα;
难道神不是无处不在吗,尽管我们总能感受到祂与我们同在?
ἆρ’ οὐχὶ διὰ τῆς τούτου δυνάμεως ἡ τῶν ὅλων >εὐκοσμία; καίτοι γε τῆς τοῦ χωρισμοῦ διαστάσεως ἐστέρηται;
万物的优美秩序难道不是借着祂的力量吗,尽管祂免于分离的阻隔?