§10.32.1τοῦ περιβόλου δὲ τοῦ ἱεροῦ θέατρον ἔχεται θέας ἄξιον, ἐπαναβάντι δὲ ἐκ τοῦ περιβόλου Διονύσου δὲ ἄγαλμα ἐνταῦθα Κνιδίων ἐστὶν ἀνάθημα.
圣域的围墙旁紧邻着一座值得一览的剧场,而对于从围墙向上走的人来说,那里有一尊迪奥尼索斯的雕像,是克尼多斯人的献纳。
στάδιον δέ σφισιν ἀνωτάτω τῆς πόλεως τοῦτό ἐστιν·
在城里的最高处,他们有这座竞技场。
ἐπεποίητο δὲ ἐκ τῆς πέτρας ὁποῖαι περὶ τὸν Παρνασσόν εἰσιν αἱ πολλαί, ἄχρις Ἀθηναῖος Ἡρώδης λίθῳ τῷ Πεντελῆσιν αὐτὸ μετεκόσμησεν.
它原本是由帕尔纳索斯山周围多见的那种石材建成的,直到雅典人希律用彭特利库斯石重新装饰了它。
τὰ μὲν δὴ ἀνήκοντα ἐς συγγραφὴν τοσαῦτά τε καὶ τοιαῦτα κατʼ ἐμὲ ἦν τὰ λειπόμενα ἐν Δελφοῖς·
至于属于我的撰述、且在德尔斐遗留下来的事物,在我那个时代就是这么多,并且是这样的。
§10.32.2ἰόντι δὲ ἐκ Δελφῶν ἐπὶ τὰ ἄκρα τοῦ Παρνασσοῦ, σταδίοις μὲν ὅσον ἑξήκοντα ἀπωτέρω Δελφῶν ἐστιν ἄγαλμα χαλκοῦν, καὶ ῥᾴων εὐζώνῳ ἀνδρὶ ἢ ἡμιόνοις τε καὶ ἵπποις ἐπὶ τὸ ἄντρον ἐστὶν ἄνοδος τὸ Κωρύκιον.
对于从德尔斐前往帕尔纳索斯山顶的人,在距离德尔斐约六十斯塔德的地方有一尊青铜雕像,而且对于身手敏捷的人来说,前往科里基翁洞窟的攀登之路,要比对于骡马而言更为容易。
τούτῳ δὲ τῷ ἄντρῳ γενέσθαι τὸ ὄνομα ἀπὸ νύμφης Κωρυκίας ἐδήλωσα ὀλίγον τι ἔμπροσθεν· σπηλαίων δὲ ὧν εἶδον θέας ἄξιον μάλιστα ἐφαίνετο εἶναί μοι.
这个洞窟的名字源于宁芙仙女科里基亚,我刚才已经说明过了;而在我所见过的洞窟中,它似乎是最值得一看的。
§10.32.3ὅσα μὲν γὰρ ἐπί τε αἰγιαλοῖς καὶ ἀγχιβαθεῖ τῇ θαλάσσῃ, τούτων μὲν οὐδὲ ἀριθμὸν ἄν τις ἐθέλων ἐξεύροι, ὀνομαστότατα δὲ ἔν τε Ἕλλησι καὶ ἐν γῇ τῇ βαρβάρων ἐστί· Φρύγες οἱ ἐπὶ ποταμῷ Πεγκέλᾳ, τὰ δὲ ἄνωθεν ἐξ Ἀρκαδίας καὶ Ἀζάνων ἐς ταύτην ἀφικόμενοι τὴν χώραν, δεικνύουσιν ἄντρον καλούμενον Στεῦνος περιφερές τε καὶ ὕψους ἔχον εὐπρεπῶς· Μητρὸς δέ ἐστιν ἱερόν, καὶ ἄγαλμα Μητρὸς πεποίηται.
因为,至于那些位于海岸和深海旁的洞窟,即便有人想找,也无法查清其数量,但在希腊人中以及野蛮人的土地上,最著名的则是这些:位于彭克拉斯河畔的弗里吉亚人——他们最初是从阿卡迪亚和阿扎内斯来到这个地区的——展示了一个叫做斯泰乌诺斯的洞窟,它呈圆形且高度适宜;这是(众神之)母的圣所,且里面塑有母亲的雕像。
§10.32.4Θεμισώνιον δὲ τὸ ὑπὲρ Λαοδικείας Φρύγες μὲν καὶ τοῦτο οἰκοῦσιν· ὅτε δὲ ὁ Γαλατῶν στρατὸς ἔφερε καὶ ἦγεν Ἰωνίαν καὶ Ἰωνίας τὰ ὅμορα, οἱ Θεμισωνεῖς φασιν αὑτοῖς Ἡρακλέα βοηθὸν καὶ Ἀπόλλωνα γενέσθαι καὶ Ἑρμῆν· τούτους γὰρ τοῖς τὰς ἀρχὰς ἔχουσιν ἄντρον τε διʼ ὀνειράτων δεῖξαι καὶ ἀποκρυφθῆναι Θεμισωνεῦσι καὶ γυναιξὶν αὐτῶν καὶ παισὶν ἐς τοῦτο προστάξαι τὸ ἄντρον.
位于老底嘉上方的特米索尼翁,这里也居住着弗里吉亚人;当加拉太人的军队在爱奥尼亚和爱奥尼亚邻近地区烧杀抢掠时,特米索尼翁人说赫拉克勒斯、阿波罗和赫尔墨斯成了他们的帮手;因为这些神明通过梦境向掌权者展示了一个洞窟,并命令特米索尼翁人及其妻子儿女躲藏在这个洞窟里。
§10.32.5καὶ ἐπὶ τούτῳ πρὸ τοῦ σπηλαίου σφίσιν ἀγάλματα οὐ μεγάλα ἐστὶν Ἡρακλέους καὶ Ἑρμοῦ τε καὶ Ἀπόλλωνος, Σπηλαῗται καλούμενοι· τὸ δὲ ἀπέχει ὅσον τριάκοντα τοῦ ἄστεως σταδίους, ὕδατος δέ εἰσιν ἐν αὐτῷ πηγαί· οὔτε δὲ ἔσοδος ἐς αὐτὸ φέρει οὔτε ἐπὶ πολὺ ἡ αὐγὴ δίεισι τοῦ ἡλίου, τοῦ τε ὀρόφου τὰ πλείονα ἐγγυτάτω τοῦ ἐδάφους γίνεται.
并且因此,在洞窟前,他们有几尊不大的赫拉克勒斯、赫尔墨斯和阿波罗雕像,被称为“洞窟神”;它距离城市约三十斯塔德,里面有水源;但既没有通道通向其中,阳光也无法照射到很深的地方,而且天花板的大部分都极其贴近地面。
§10.32.6ἔστι δὲ καὶ τοῖς ἐπὶ ποταμῷ Ληθαίῳ Μάγνησιν Αὐλαὶ καλούμενον χωρίον· ἐνταῦθα Ἀπόλλωνι ἀνεῖται σπήλαιον, μεγέθους μὲν εἵνεκα οὐ πολλοῦ θαύματος, τὸ δὲ ἄγαλμα τοῦ Ἀπόλλωνος τὰ μάλιστα ἀρχαῖον καὶ ἰσχὺν ἐπὶ ἔργῳ παρέχεται παντί· καὶ αὐτῷ ἄνδρες ἱεροὶ κατὰ κρημνῶν τε ἀποτόμων καὶ πετρῶν πηδῶσιν ὑψηλῶν καὶ ὑπερμήκη δένδρα ἐριπόντες ἐκ ῥιζῶν κατὰ τὰ στενώτατα τῶν ἀτραπῶν ὁμοῦ τοῖς ἄχθεσιν ὁδεύουσι.
在莱萨奥斯河畔的马格内西亚人那里,也有一个叫做奥莱的地方;在那里,有一个献给阿波罗的洞窟,就大小而言并不十分令人惊奇,但阿波罗的雕像极其古老,能为一切工作赋予力量;而为了他,圣职人员从陡峭的悬崖和高耸的岩石上跳下,并将极高的树木连根拔起,带着重负沿着最狭窄的小路前行。
§10.32.7τὸ δὲ ἄντρον τὸ Κωρύκιον μεγέθει τε ὑπερβάλλει τὰ εἰρημένα καὶ ἔστιν ἐπὶ πλεῖστον ὁδεῦσαι διʼ αὐτοῦ καὶ ἄνευ λαμπτήρων· ὅ τε ὄροφος ἐς αὔταρκες ἀπὸ τοῦ ἐδάφους ἀνέστηκε, καὶ ὕδωρ τὸ μὲν ἀνερχόμενον ἐκ πηγῶν, πλέον δὲ ἔτι ἀπὸ τοῦ ὀρόφου στάζει, ὥστε καὶ δῆλα ἐν τῷ ἐδάφει σταλαγμῶν τὰ ἴχνη διὰ παντός ἐστι τοῦ ἄντρου.
科里基翁洞窟在大小上超越了上述所有洞窟,甚至在没有火把的情况下,也可以走完其中的大部分;天花板距离地面升到了足够的高度,水一部分从泉水中涌出,而更多的则是从天花板上滴落,以致于在整个洞窟的地面上都可以清楚地看到滴水留下的痕迹。
ἱερὸν δὲ αὐτὸ οἱ περὶ τὸν Παρνασσὸν Κωρυκίων τε εἶναι Νυμφῶν καὶ Πανὸς μάλιστα ἥγηνται.
帕尔纳索斯山周围的人认为它主要是科里基亚宁芙和潘的神圣之所。
ἀπὸ δὲ τοῦ Κωρυκίου χαλεπὸν ἤδη καὶ ἀνδρὶ εὐζώνῳ πρὸς τὰ ἄκρα ἀφικέσθαι τοῦ Παρνασσοῦ· τὰ δὲ νεφῶν τέ ἐστιν ἀνωτέρω τὰ ἄκρα καὶ αἱ Θυιάδες ἐπὶ τούτοις τῷ Διονύσῳ καὶ τῷ Ἀπόλλωνι μαίνονται.
从科里基翁出发,即使对于一个身手敏捷的人来说,要到达帕尔纳索斯山顶也已经很困难了;山顶位于云层之上,而在其上,苏伊阿得斯女祭司们为迪奥尼索斯和阿波罗而狂喜若狂。