Humanitext Reader

西西里的狄奥多罗斯 · 历史丛书 §17.30.1-17.30.7

大流士的会议与哈里德莫斯之死

第 635 段,共 723 段 · 希腊语

内容简介

得知门农死讯的大流士召集会议,雅典人哈里德莫斯建议其不要亲征而应派遣其他将领,大流士在愤怒之下将其处死,随后感到后悔,并因找不到合格的将领替代门农而决定亲自出征迎战马其顿人。

§17.30.1προσεδόκησε μὲν γὰρ ὁ βασιλεὺς μεταθήσεσθαι αὐτὸν τὸν πάντα πόλεμον ἐκ τῆς Ἀσίας εἰς τὴν Εὐρώπην· ὡς δʼ ἤκουσε τὴν Μέμνονος τελευτήν, συνήγαγε τῶν φίλων συνέδριον καὶ προέθηκε βουλὴν πότερον δεῖ στρατηγοὺς καὶ στρατιὰν καταπέμπειν ἐπὶ θάλατταν ἢ τὸν βασιλέα μετὰ πάσης τῆς δυνάμεως καταβάντα διαγωνίζεσθαι τοῖς Μακεδόσιν.
因为国王本指望门农能将整场战争从亚洲转移到欧洲;但当他听到门农的死讯时,他召集了朋友们开会,并提出商议:是应该派遣将领和军队下到海边,还是国王亲自率领全部军队下去与马其顿人决一死战。
§17.30.2ἔνιοι μὲν οὖν ἔφασαν δεῖν αὐτὸν τὸν βασιλέα παρατάττεσθαι καὶ τὸ πλῆθος τῶν Περσῶν ἀπεφαίνοντο προθυμότερον ἀγωνιεῖσθαι·
于是一些人表示,国王应当亲自排兵布阵,并认为波斯的大众会更奋勇地战斗。
Χαρίδημος δʼ Ἀθηναῖος, ἀνὴρ θαυμαζόμενος ἐπʼ ἀνδρείᾳ καὶ δεινότητι στρατηγίας, συνεστράτευτο μὲν Φιλίππῳ τῷ βασιλεῖ καὶ πάντων τῶν ἐπιτευγμάτων ἀρχηγὸς καὶ σύμβουλος γεγονὼς ἦν, συνεβούλευεν δὲ τῷ Δαρείῳ μὴ προπετῶς ἀποκυβεῦσαι περὶ τῆς βασιλείας, ἀλλʼ αὐτὸν μὲν τὸ βάρος καὶ τὴν τῆς Ἀσίας ἀρχὴν συνέχειν, ἐπὶ δὲ τὸν πόλεμον ἀποστέλλειν στρατηγὸν πεῖραν δεδωκότα τῆς ἰδίας ἀρετῆς.
然而,雅典人哈里德莫斯——一个因勇敢和杰出的军事才能而备受赞誉的人,他曾与腓力国王共同出征,并成为其所有成就的指导者和顾问——却建议大流士不要轻率地以王国的命运做赌注,而应由他自己维持帝国的重任和对亚洲的统治,至于战争,则应派遣一位已经证明了自己卓越才能的将领去主持。
§17.30.3δύναμιν δʼ ἱκανὴν εἶναι δέκα μυριάδων, ἧς τὸ τρίτον Ἕλληνας ποιῆσαι μισθοφόρους, καὶ διʼ ἐμφάσεως αὐτὸς ἀνεδέχετο κατορθώσειν τὴν ἐπιβολὴν ταύτην.
他补充说,十万人的兵力已经足够,其中三分之一应当招募希腊雇佣兵,并且他暗示自己愿意承担并成功完成这一计划。
§17.30.4τὸ μὲν οὖν πρῶτον ὁ βασιλεὺς συγκατετίθετο τοῖς λεγομένοις, μετὰ δὲ ταῦτα τῶν φίλων γενναιότερον ἀντειπόντων καὶ τὸν Χαρίδημον εἰς ὑποψίαν ἀγόντων ὅτι τῆς στρατηγίας ὀρέγεται τυχεῖν, ὅπως τοῖς Μακεδόσι προδῷ τὴν Περσῶν ἡγεμονίαν, ὁ μὲν Χαρίδημος παροργισθεὶς καὶ προχειρότερον ὀνειδίσας τὴν Περσῶν ἀνανδρίαν ἐποίησεν ἐπὶ πλεῖον προσκόψαι τὸν βασιλέα τοῖς λόγοις, τοῦ θυμοῦ δὲ τὸ συμφέρον ἀφαιρουμένου ὁ μὲν Δαρεῖος ἐπιλαβόμενος τῆς τοῦ Χαριδήμου ζώνης κατὰ τὸν τῶν Περσῶν νόμον παρέδωκε τοῖς ὑπηρέταις καὶ προσέταξεν ἀποκτεῖναι,
起初,国王赞同他的说法。 但在此之后,当他的朋友们更加激烈地表示反对,并对哈里德莫斯产生怀疑,认为他渴望获得指挥权是为了向马其顿人出卖波斯的统治权时,哈里德莫斯勃然大怒,并因过于轻率地指责波斯人的懦弱,而使国王因其言辞感到更加愤怒。 在愤怒夺去理智的情况下,大流士按照波斯的律法抓住了哈里德莫斯的腰带,将他交给侍从,并下令将其处死。
§17.30.5ὁ δὲ Χαρίδημος ἀπαγόμενος ἐπὶ τὸν θάνατον ἀνεβόησεν μεταμελήσειν ταῦτα ταχὺ τῷ βασιλεῖ καὶ τῆς ἀδίκου τιμωρίας αὐτοῦ σύντομον ἕξειν τὴν κόλασιν, ἐπιδόντα τὴν κατάλυσιν τῆς βασιλείας.
哈里德莫斯被带去行刑时大声呼喊,国王很快就会为此后悔,并将因其不义的惩罚而迅速遭到报应,眼睁睁看着自己王国的崩溃。
Χαρίδημος μὲν οὖν μεγάλων ἐλπίδων ἐκπεσὼν διὰ παρρησίαν ἄκαιρον τοιαύτην ἔσχε τὴν τοῦ βίου καταστροφήν·
就这样,哈里德莫斯因为这种不合时宜的直言不讳而从伟大的希望中坠落,落得如此的一生结局。
§17.30.6ὁ δὲ βασιλεὺς ἀνέντος τοῦ θυμοῦ τὴν ψυχὴν εὐθὺς μετενόησε καὶ κατεμέμψατο ἑαυτὸν ὡς τὰ μέγιστα ἡμαρτηκότα.
但当国王平息了怒气,他立刻感到后悔,并责备自己犯了极大的错误。
ἀλλʼ οὐ γὰρ ἦν δυνατὸν τὸ γεγονὸς διὰ τῆς βασιλικῆς ἐξουσίας ἀγένητον κατασκευάσαι.
然而,即使通过国王的绝对权力,也不可能使既成的事实化为乌有。
§17.30.7διόπερ ὀνειροπολούμενος ταῖς Μακεδόνων ἀρεταῖς καὶ τὴν ἐνέργειαν τὴν Ἀλεξάνδρου πρὸ ὀφθαλμῶν λαμβάνων ἐζήτει στρατηγὸν ἀξιόχρεων τὸν διαδεξόμενον τὴν τοῦ Μέμνονος ἡγεμονίαν· οὐ δυνάμενος δʼ εὑρεῖν αὐτὸς ἠναγκάζετο καταβαίνειν εἰς τὸν ὑπὲρ τῆς βασιλείας κίνδυνον.
因此,他梦中也被马其顿人的英勇所困扰,脑海中浮现出亚历山大的积极行动,他试图寻找一位合格的将领来接替门农的指挥权;但由于找不到,他自己被迫亲自下去面对危及王国的险境。

词汇与语法注释

  1. 17.30.2συνεστράτευτο μὲν Φιλίππῳ — 与格 Φιλίππῳ 作为带有表示伴随的前缀 συν- 的动词 συνεστράτευτο(直说过去完成时中被动态第三人称单数,具主动意义)的补足语。尽管在历史上哈里德莫斯是对抗腓力二世而作战的,但从语法上讲,它被视为表示伴随的与格(“与腓力共同出征”),这可能反映了迪奥多罗斯的历史误解,或者是表示“参与同一战役”的宽泛用法。
  2. 17.30.3δύναμιν δʼ ἱκανὴν εἶναι δέκα μυριάδων, ἧς τὸ τρίτον Ἕλληνας ποιῆσαι μισθοφόρους — 不定式 εἶναι(现在时)和 ποιῆσαι(不定过去时)依赖于前一节的动词 συνεβούλευεν(建议),延续了哈里德莫斯建议的间接引语。宾格短语 δύναμιν... ἱκανὴν 充当 εἶναι 的主语宾格。
  3. 17.30.5ἐπιδόντα — 阳性单数宾格的不定过去时主动分词,在语义上修饰与格的 τῷ βασιλεῖ(国王)。由于在非人称动词 μεταμελήσειν 引导的句中,国王作为不定式结构(如 ἕξειν)的主语(通常为宾格),因此分词被同化为宾格形式(ἐπιδόντα)。

引用这一段

西西里的狄奥多罗斯, 历史丛书 §17.30.1-17.30.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg0060.tlg001.humanitext-grc4:17.30.1-17.30.7

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。