§1278bκάτειπέ νυν, §1279πότερα νομίζεις καινὸν ἀεὶ τὸν Δία §1280ὕειν ὕδωρ ἑκάστοτʼ, ἢ τὸν ἥλιον §1281ἕλκειν κάτωθεν ταὐτὸ τοῦθʼ ὕδωρ πάλιν;
那么请告诉我,你是否认为宙斯每次总是降下新的雨水,还是太阳又把这同一股水重新从下面吸上去?
§1282οὐκ οἶδʼ ἔγωγʼ ὁπότερον, οὐδέ μοι μέλει.
阿米尼亚斯:我可不知道是哪种,我也不在乎。
斯特雷普西阿得斯:那既然如此,你凭什么有理要回你的钱,如果你对天上的气象一无所知?
§1286bτοῦτο δʼ ἔσθʼ ὁ τόκος τί θηρίον;
斯特雷普西阿得斯:那这个“利息”,是个什么野兽?
§1287τί δʼ ἄλλο γʼ ἢ κατὰ μῆνα καὶ καθʼ ἡμέραν §1288πλέον πλέον τἀργύριον ἀεὶ γίγνεται §1289ὑπορρέοντος τοῦ χρόνου;
阿米尼亚斯:还能是什么,无非是按月按日,钱财总是变得越来越多,随着时间的流逝。
§1289bκαλῶς λέγεις.
斯特雷普西阿得斯:说得倒好。
§1291bμὰ Δίʼ ἀλλʼ ἴσην.
阿米尼亚斯:凭宙斯起誓,不,还是一样。
§1292οὐ γὰρ δίκαιον πλείονʼ εἶναι.
因为更满是不合常理的。
§1292bκᾆτα πῶς §1293αὕτη μὲν ὦ κακόδαιμον οὐδὲν γίγνεται §1294ἐπιρρεόντων τῶν ποταμῶν πλείων, σὺ δὲ §1295ζητεῖς ποιῆσαι τἀργύριον πλεῖον τὸ σόν;
斯特雷普西阿得斯:那既然如此,那个大海啊,你这倒霉蛋,即便河水不断灌入,也完全没有变大,而你却想方设法让你的钱变多?
§1296οὐκ ἀποδιώξει σαυτὸν ἀπὸ τῆς οἰκίας;
你还不快点从我家滚出去?
§1297φέρε μοι τὸ κέντρον.
把我的刺棒拿来。
§1297bταῦτʼ ἐγὼ μαρτύρομαι.
阿米尼亚斯:我请大家为此作证。
§1298ὕπαγε.
斯特雷普西阿得斯:走啊。
τί μέλλεις;
你还在等什么?
οὐκ ἐλᾷς ὦ σαμφόρα;
还不快跑,你这匹印了S号的马!
§1299ταῦτʼ οὐχ ὕβρις δῆτʼ ἐστίν;
阿米尼亚斯:这难道不是公然的侮辱吗?
§1299bᾄξεις;
斯特雷普西阿得斯:你跑不跑?
ἐπιαλῶ §1300κεντῶν ὑπὸ τὸν πρωκτόν σε τὸν σειραφόρον.
我可要戳了,朝着你的屁股底下猛戳,你这副马!
§1301φεύγεις;
你逃跑吗?
ἔμελλόν σʼ ἆρα κινήσειν ἐγὼ §1302αὐτοῖς τροχοῖς τοῖς σοῖσι καὶ ξυνωρίσιν.
我早就想把你赶走了,连同你那车轮和一双骏马一起。
§1303οἷον τὸ πραγμάτων ἐρᾶν φλαύρων·
歌队:沉溺于卑劣之事是多么可怕啊!
ὁ γὰρ §1304γέρων ὅδʼ ἐρασθεὶς §1305ἀποστερῆσαι βούλεται §1306τὰ χρήμαθʼ ἁδανείσατο· §1307κοὐκ ἔσθʼ ὅπως οὐ τήμερον §1308λήψεταί τι πρᾶγμʼ, ὃ τοῦτον §1309ποιήσει τὸν σοφιστὴν §1310ἀνθʼ ὧν πανουργεῖν ἤρξατʼ, ἐξαίφνης λαβεῖν κακόν τι.
因为这位老人着了迷,妄图赖掉他所借的那笔钱;而且今天之内,绝不可能不遭遇什么祸事,这将会使这个诡辩家因其开始作恶,而突然遭到某种恶报。
§1311οἶμαι γὰρ αὐτὸν αὐτίχʼ εὑρήσειν ὅπερ §1312πάλαι ποτʼ †ἐπεζήτει† §1313εἶναι τὸν υἱὸν δεινόν οἱ §1314γνώμας ἐναντίας λέγειν §1315τοῖσιν δικαίοις, ὥστε νικᾶν §1316ἅπαντας οἷσπερ ἂν §1317ξυγγένηται, κἂν λέγῃ παμπόνηρʼ.
因为我认为,他很快就会发现他长期以来所寻求的:他的儿子对于他而言,变得极其擅长阐述与正义相反的观点,以至于能够战胜与他交往的每一个人,哪怕他说的是极其卑鄙无耻的话。
§1320ἴσως δʼ ἴσως βουλήσεται κἄφωνον αὐτὸν εἶναι.
而且或许,或许他甚至会巴不得儿子变成哑巴。
§1321ἰοὺ ἰού.
斯特雷普西阿得斯:哎哟,哎哟!
噢,邻居们、亲戚们、同乡们,快想尽一切办法,救救挨打的我吧!
§1324οἴμοι κακοδαίμων τῆς κεφαλῆς καὶ τῆς γνάθου.
哎呀,我这倒霉的头和腮帮子啊!
§1325ὦ μιαρὲ τύπτεις τὸν πατέρα;
噢,你这坏蛋,你居然打父亲?
§1325bφήμʼ ὦ πάτερ.
斐狄庇得斯:是的,父亲。
§1326ὁρᾶθʼ ὁμολογοῦνθʼ ὅτι με τύπτει.
斯特雷普西阿得斯:你们看,他承认在打我了。
§1326bκαὶ μάλα.
斐狄庇得斯:正是如此。
§1327ὦ μιαρὲ καὶ πατραλοῖα καὶ τοιχωρύχε.
斯特雷普西阿得斯:噢,下流胚,弑父之徒,挖墙的小偷!
§1328αὖθίς με ταὐτὰ ταῦτα καὶ πλείω λέγε.
斐狄庇得斯:你再把这些话重复一遍,多骂几句也无妨。
§1329ἆρʼ οἶσθʼ ὅτι χαίρω πόλλʼ ἀκούων καὶ κακά;
你难道不知道,我听到这么多坏话其实很高兴吗?
§1330ὦ λακκόπρωκτε.
斯特雷普西阿得斯:你这个肛门松弛的家伙!
§1330bπάττε πολλοῖς τοῖς ῥόδοις.
斐狄庇得斯:那就多给我撒点玫瑰花瓣吧。
§1331τὸν πατέρα τύπτεις;
斯特雷普西阿得斯:你打你父亲?
斯特雷普西阿得斯:噢,你这无耻之极的家伙,打父亲怎么可能还是合情合理的?
§1334ἔγωγʼ ἀποδείξω καί σε νικήσω λέγων.
斐狄庇得斯:我自会证明这一点,并在辩论中击败你。
§1335τουτὶ σὺ νικήσεις;
斯特雷普西阿得斯:在这件事上你还能赢?
§1335bπολύ γε καὶ ῥᾳδίως.
斐狄庇得斯:大胜,而且轻而易举。
§1336ἑλοῦ δʼ ὁπότερον τοῖν λόγοιν βούλει λέγειν.
两种论理中,你愿意选哪一种来说?
§1337ποίοιν λόγοιν;
斯特雷普西阿得斯:哪两种论理?
§1337bτὸν κρείττονʼ ἢ τὸν ἥττονα.
斐狄庇得斯:强的还是弱的。
§1338ἐδιδαξάμην μέντοι σε νὴ Δίʼ ὦ μέλε §1339τοῖσιν δικαίοις ἀντιλέγειν, εἰ ταῦτά γε §1340μέλλεις ἀναπείσειν, ὡς δίκαιον καὶ καλὸν §1341τὸν πατέρα τύπτεσθʼ ἐστὶν ὑπὸ τῶν υἱέων.
斯特雷普西阿得斯:可是,我凭宙斯起誓,好孩子,我让你去学,是为了反驳正义,如果这件事情你也打算说服我们,认为父亲被儿子打是合理且光荣的事!
斐狄庇得斯:不过,我认为我确实能说服你,以至于连你自己在听完之后,也不会说出任何反对的话。
§1344καὶ μὴν ὅ τι καὶ λέξεις ἀκοῦσαι βούλομαι.
斯特雷普西阿得斯:那好吧,我倒要听听你究竟想说些什么。
§1345σὸν ἔργον ὦ πρεσβῦτα φροντίζειν ὅπῃ §1346τὸν ἄνδρα κρατήσεις, §1347ὡς οὗτος, εἰ μή τῳ ʼπεποίθειν, οὐκ ἂν ἦν §1348οὕτως ἀκόλαστος.
歌队:这是您的任务了,老人家,考虑一下如何能够制服这个人,因为他,如果不是有所依仗的话,绝不会如此肆无忌惮。
§1351ἀλλʼ ἐξ ὅτου τὸ πρῶτον ἤρξαθʼ ἡ μάχη γενέσθαι, §1352ἤδη λέγειν χρὴ πρὸς χορόν· πάντως δὲ τοῦτο δράσεις.
不过,从争斗最初是如何开始发生的,您现在应当对歌队讲述了;反正您一定会这么做的。
斯特雷普西阿得斯:既然如此,我们最初是如何开始相互咒骂的,就由我来说吧。
ʼπειδὴ γὰρ εἱστιώμεθʼ, ὥσπερ ἴστε, §1355πρῶτον μὲν αὐτὸν τὴν λύραν λαβόντʼ ἐγὼ ʼκέλευσα §1356ᾆσαι Σιμωνίδου μέλος, τὸν Κριὸν ὡς ἐπέχθη.
当我们像你们所知道的那样在宴饮时,首先,我让他拿起竖琴,唱一首西莫尼得斯的歌,即《公羊是如何被剪毛的》。
§1357ὁ δʼ εὐθέως ἀρχαῖον εἶνʼ ἔφασκε τὸ κιθαρίζειν §1358ᾄδειν τε πίνονθʼ ὡσπερεὶ κάχρυς γυναῖκʼ ἀλοῦσαν.
可是他立刻说,弹奏竖琴以及边喝边唱已经过时了,就像女人在磨大麦面一样。
§1359οὐ γὰρ τότʼ εὐθὺς χρῆν σʼ ἄρα τύπτεσθαί τε καὶ πατεῖσθαι, §1360ᾄδειν κελεύονθʼ ὡσπερεὶ τέττιγας ἑστιῶντα;
斐狄庇得斯:那既然如此,当时你难道不就该立刻挨揍被踩,居然还命令唱歌,就好像你是在招待蝉一样?
§1361τοιαῦτα μέντοι καὶ τότʼ ἔλεγεν ἔνδον οἷάπερ νῦν,
斯特雷普西阿得斯:可不就是,他当时在屋里说的话跟现在简直一模一样,