§53ἐλθόντων γὰρ Ἀργείων ὡς τοὺς προγόνους ὑμῶν καὶ δεηθέντων ἀνελέσθαι τοὺς ὑπὸ τῇ Καδμείᾳ τελευτήσαντας, πεισθέντες ὑπʼ ἐκείνων καὶ Θηβαίους ἀναγκάσαντες βουλεύσασθαι νομιμώτερον οὐ μόνον αὐτοὶ κατʼ ἐκείνους τοὺς καιροὺς εὐδοκίμησαν, ἀλλὰ καὶ τῇ πόλει δόξαν ἀείμνηστον εἰς ἅπαντα τὸν χρόνον κατέλιπον, ἧς οὐκ ἄξιον προδότας γενέσθαι.
当阿尔戈斯人来到你们的祖先面前，恳求收回在卡德摩斯城下阵亡的人时，你们的祖先被他们说服，并迫使底比斯人做出更合乎法理的决定，这不仅使他们自己在当时赢得了极高的声誉，也给城邦留下了万世流芳的显赫名望，你们不应当背叛这一名望。
καὶ γὰρ αἰσχρὸν φιλοτιμεῖσθαι μὲν ἐπὶ τοῖς τῶν προγόνων ἔργοις, φαίνεσθαι δʼ ἐκείνοις τἀναντία περὶ τῶν ἱκετῶν πράττοντας.
因为，一边以祖先的功业为荣，一边却在对待恳求者时表现出与他们相反的行为，这确实是可耻的。
§54καίτοι πολὺ περὶ μειζόνων καὶ δικαιοτέρων ἥκομεν ποιησόμενοι τὰς δεήσεις·
然而，我们前来恳求的事项要重大得多，也正义得多。
οἱ μὲν γὰρ ἐπὶ τὴν ἀλλοτρίαν στρατεύσαντες ἱκέτευον ὑμᾶς, ἡμεῖς δὲ τὴν ἡμετέραν αὐτῶν ἀπολωλεκότες, κἀκεῖνοι μὲν παρεκάλουν ἐπὶ τὴν τῶν νεκρῶν ἀναίρεσιν, ἡμεῖς δʼ ἐπὶ τὴν τῶν λοιπῶν σωτηρίαν.
因为那些人是在入侵他人的领土后向你们求助，而我们则是失去了自己的领土；他们请求是为了收回死者的遗体，而我们请求是为了拯救活着的人。
§55ἔστι δʼ οὐκ ἴσον κακὸν οὐδʼ ὅμοιον τοὺς τεθνεῶτας ταφῆς εἴργεσθαι καὶ τοὺς ζῶντας πατρίδος ἀποστερεῖσθαι καὶ τῶν ἄλλων ἀγαθῶν ἁπάντων, ἀλλὰ τὸ μὲν δεινότερον τοῖς κωλύουσιν ἢ τοῖς ἀτυχοῦσι, τὸ δὲ μηδεμίαν ἔχοντα καταφυγὴν ἀλλʼ ἄπολιν γενόμενον καθʼ ἑκάστην τὴν ἡμέραν κακοπαθεῖν καὶ τοὺς αὑτοῦ περιορᾶν μὴ δυνάμενον ἐπαρκεῖν, τί δεῖ λέγειν ὅσον τὰς ἄλλας συμφορὰς ὑπερβέβληκεν;
死者无法安葬与生者被剥夺祖国及所有其他福祉，并不是同等或相似的灾难；相反，前者对于阻碍安葬的人来说，比对遭遇不幸的死者更为可怕；而至于后者——没有任何避难所而成为无家可归之人，每天遭受苦难，眼睁睁看着自己的家人受苦而无力救助，这比起其他一切灾难又超越了多少，何需多言？
§56ὑπὲρ ὧν ἅπαντας ὑμᾶς ἱκετεύομεν ἀποδοῦναι τὴν χώραν ἡμῖν καὶ τὴν πόλιν, τοὺς μὲν πρεσβυτέρους ὑπομιμνῄσκοντες, ὡς οἰκτρὸν τοὺς τηλικούτους ὁρᾶσθαι δυστυχοῦντας καὶ τῶν καθʼ ἡμέραν ἀποροῦντας, τοὺς δὲ νεωτέρους ἀντιβολοῦντες καὶ δεόμενοι βοηθῆσαι τοῖς ἡλικιώταις καὶ μὴ περιιδεῖν ἔτι πλείω κακὰ τῶν εἰρημένων παθόντας.
为了这些，我们恳求你们所有人将土地和城市归还给我们，我们提醒长者们，看到同龄人遭遇不幸、匮乏每日生活必需品是多么令人哀怜；我们祈求并请求年轻人们，去援助你们的同龄人，不要任由他们遭受比已提及的更为深重的苦难。
§57ὀφείλετε δὲ μόνοι τῶν Ἑλλήνων τοῦτον τὸν ἔρανον, ἀναστάτοις ἡμῖν γεγενημένοις ἐπαμῦναι.
你们是希腊人中唯一欠我们这笔互助债的人，应当在我们的家园被毁时予以援助。
καὶ γὰρ τοὺς ἡμετέρους προγόνους φασὶν ἐκλιπόντων τῶν ὑμετέρων πατέρων ἐν τῷ Περσικῷ πολέμῳ ταύτην τὴν χώραν μόνους τῶν ἔξω Πελοποννήσου κοινωνοὺς ἐκείνοις τῶν κινδύνων γενομένους συνανασῶσαι τὴν πόλιν αὐτοῖς· ὥστε δικαίως ἂν τὴν αὐτὴν εὐεργεσίαν ἀπολάβοιμεν ἥνπερ αὐτοὶ τυγχάνομεν εἰς ὑμᾶς ὑπάρξαντες.
因为据说当你们的父辈在波斯战争中撤离这片土地时，我们的祖先是伯罗奔尼撒半岛以外唯一与他们分担危险的同盟者，并与他们一起救回了城市；因此，我们理所当然应当收回我们曾对你们施予的同样恩惠。
§58εἰ δʼ οὖν καὶ μηδὲν ὑμῖν τῶν σωμάτων τῶν ἡμετέρων δέδοκται φροντίζειν, ἀλλὰ τήν γε χώραν οὐ πρὸς ὑμῶν ἐστὶν ἀνέχεσθαι πεπορθημένην, ἐν ᾗ μέγιστα σημεῖα τῆς ἀρετῆς τῆς ὑμετέρας καὶ τῶν ἄλλων τῶν συναγωνισαμένων καταλείπεται·
即使你们决定不顾及我们个人的安危，但任由那片留有你们以及其他并肩作战者最大美德丰碑的土地遭到蹂躏，也绝不符合你们的利益。
§59τὰ μὲν γὰρ ἄλλα τρόπαια πόλει πρὸς πόλιν γέγονεν, ἐκεῖνα δʼ ὑπὲρ ἁπάσης τῆς Ἑλλάδος πρὸς ὅλην τὴν ἐκ τῆς Ἀσίας δύναμιν ἕστηκεν.
因为其他战胜纪念碑都是城邦与城邦之间建立的，而那些纪念碑则是为了全希腊对抗来自亚洲的全部势力而立。
ἃ Θηβαῖοι μὲν εἰκότως ἀφανίζουσι, τὰ γὰρ μνημεῖα τῶν τότε γενομένων αἰσχύνη τούτοις ἐστίν, ὑμῖν δὲ προσήκει διασῴζειν· ἐξ ἐκείνων γὰρ τῶν ἔργων ἡγεμόνες κατέστητε τῶν Ἑλλήνων.
底比斯人自然想抹去这些，因为当时那些事件的纪念碑对他们来说是一种耻辱，但对你们而言，保存它们才是应当的；因为正是由于那些功绩，你们才成为了希腊人的领袖。
§60ἄξιον δὲ καὶ τῶν θεῶν καὶ τῶν ἡρώων μνησθῆναι τῶν ἐκεῖνον τὸν τόπον κατεχόντων καὶ μὴ περιορᾶν τὰς τιμὰς αὐτῶν καταλυομένας, οἷς ὑμεῖς καλλιερησάμενοι τοιοῦτον ὑπέστητε κίνδυνον, ὃς καὶ τούτους καὶ τοὺς ἄλλους ἅπαντας Ἕλληνας ἠλευθέρωσεν.
记住守护那片土地的神明与英雄，不任由他们所享有的尊崇被废除，也是值得的；你们曾在向他们献祭并获得吉兆后，承担了如此重大的危险，从而解放了他们和所有其他希腊人。
χρὴ δὲ καὶ τῶν προγόνων ποιήσασθαί τινα πρόνοιαν καὶ μὴ παραμελῆσαι μηδὲ τῆς περὶ ἐκείνους εὐσεβείας, §61οἳ πῶς ἂν διατεθεῖεν, εἴ τις ἄρα τοῖς ἐκεῖ φρόνησίς ἐστι περὶ τῶν ἐνθάδε γιγνομένων, εἰ κυρίων ὑμῶν ὄντων αἴσθοιντο τοὺς μὲν δουλεύειν τοῖς βαρβάροις ἀξιώσαντας δεσπότας τῶν ἄλλων καθισταμένους, ἡμᾶς δὲ τοὺς ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας συναγωνισαμένους μόνους τῶν Ἑλλήνων ἀναστάτους γεγενημένους, καὶ τοὺς μὲν τῶν συγκινδυνευσάντων τάφους μὴ τυγχάνοντας τῶν νομιζομένων σπάνει τῶν ἐποισόντων, Θηβαίους δὲ τοὺς τἀναντία παραταξαμένους κρατοῦντας τῆς χώρας ἐκείνης;
同时，也有必要对先祖们寄予关怀，不可忽略对他们的虔敬，如果那里的死者对这里发生的事有所感知的话，如果他们察觉到，在你们掌权的情况下，那些甘愿服侍蛮族的人却成了他人的主宰，而我们这些为了自由并肩作战的人，却成了希腊人中唯一被毁灭、无家可归的人，而且共同经历危险者的坟墓，因为缺少奉献祭品的人而无法获得惯常的礼仪，而站在相反阵营的底比斯人却统治着那片土地，他们会作何感想？
§62ἐνθυμεῖσθε δʼ ὅτι Λακεδαιμονίων μεγίστην ἐποιεῖσθε κατηγορίαν, ὅτι Θηβαίοις χαριζόμενοι τοῖς τῶν Ἑλλήνων προδόταις ἡμᾶς τοὺς εὐεργέτας διέφθειραν.
记住，你们曾对拉刻代蒙人提出最严厉的控诉，指责他们为了讨好希腊的叛徒底比斯人，毁灭了作为恩人的我们。
μὴ τοίνυν ἐάσητε ταύτας τὰς βλασφημίας περὶ τὴν ὑμετέραν γενέσθαι πόλιν, μηδὲ τὴν ὕβριν τὴν τούτων ἀντὶ τῆς παρούσης ἕλησθε δόξης.
因此，不要让这些毁谤落在你们的城邦之上，也不要选择这些人的横暴来取代你们现有的荣耀。
§63πολλῶν δʼ ἐνόντων εἰπεῖν ἐξ ὧν ἄν τις ὑμᾶς ἐπαγάγοι μᾶλλον φροντίσαι τῆς ἡμετέρας σωτηρίας οὐ δύναμαι πάντα περιλαβεῖν, ἀλλʼ αὐτοὺς χρὴ καὶ τὰ παραλελειμμένα συνιδόντας καὶ μνησθέντας μάλιστα μὲν τῶν ὅρκων καὶ τῶν συνθηκῶν, ἔπειτα δὲ καὶ τῆς ἡμετέρας εὐνοίας καὶ τῆς τούτων ἔχθρας, ψηφίσασθαί τι περὶ ἡμῶν δίκαιον.
尽管有许多话可以说，足以引导你们更多地考虑我们的得救，但我无法将一切尽数包揽；但你们自己应当在看清被省略的事情的同时，尤其是记住誓言与条约，其次也记住我们的好意和这些人的敌意，为我们做出公正的判决。