Humanitext Reader

修昔底德 · 伯罗奔尼撒战争史 §7.73.1-7.73.4

赫尔莫克拉底以假情报延缓雅典军撤退

第 794 段,共 917 段 · 希腊语

内容简介

赫尔莫克拉底试图阻截雅典人的陆路撤退,但叙拉古将领因士兵正值节日庆祝而拒绝立即出兵。于是赫尔莫克拉底派人向雅典人传递假消息,劝阻他们夜间撤退。

§7.73.1καὶ οἱ μὲν ὡς κατὰ γῆν ἀναχωρήσοντες ἤδη ξύμπαντες τὴν γνώμην εἶχον, Ἑρμοκράτης δὲ ὁ Συρακόσιος ὑπονοήσας αὐτῶν τὴν διάνοιαν καὶ νομίσας δεινὸν εἶναι εἰ τοσαύτη στρατιὰ κατὰ γῆν ὑποχωρήσασα καὶ καθεζομένη ποι τῆς Σικελίας βουλήσεται αὖθις σφίσι τὸν πόλεμον ποιεῖσθαι, ἐσηγεῖται ἐλθὼν τοῖς ἐν τέλει οὖσιν ὡς οὐ χρεὼν ἀποχωρῆσαι τῆς νυκτὸς αὐτοὺς περιιδεῖν, λέγων ταῦτα ἃ καὶ αὐτῷ ἐδόκει, ἀλλὰ ἐξελθόντας ἤδη πάντας Συρακοσίους καὶ τοὺς ξυμμάχους τάς τε ὁδοὺς ἀποικοδομῆσαι καὶ τὰ στενόπορα τῶν χωρίων προδιαλαβόντας φυλάσσειν.
此时,雅典人全体已经下定决心准备从陆路撤退。 然而,叙拉古人赫尔莫克拉底察觉到了他们的意图,并认为如果如此庞大的一支军队通过陆路撤退并驻扎在西西里的某个地方,日后再次对他们发动战争,那将是一件极其危险的事。 于是,他前去谒见当政者,建议不应当听任雅典人在夜间撤退。 他陈述了自己也是这么认为的理由,并主张叙拉古人及其盟友应当立即全体出动,封锁道路,并提前占领狭窄的关隘进行防守。
§7.73.2οἱ δὲ ξυνεγίγνωσκον μὲν καὶ αὐτοὶ οὐχ ἧσσον ταῦτα ἐκείνου, καὶ ἐδόκει ποιητέα εἶναι, τοὺς δὲ ἀνθρώπους ἄρτι ἀσμένους ἀπὸ ναυμαχίας τε μεγάλης ἀναπεπαυμένους καὶ ἅμα ἑορτῆς οὔσης (ἔτυχε γὰρ αὐτοῖς Ἡρακλεῖ ταύτην τὴν ἡμέραν θυσία οὖσα) οὐ δοκεῖν ἂν ῥᾳδίως ἐθελῆσαι ὑπακοῦσαι·
当政者自己对此也深表赞同,不亚于赫尔莫克拉底,并且认为这是应当做的事;但是他们觉得,士兵们刚刚经历了重大的海战,正高兴地在休息,而且正值节日(因为这天恰好是他们向赫拉克勒斯献祭的日子),恐怕不容易听从命令。
ὑπὸ γὰρ τοῦ περιχαροῦς τῆς νίκης πρὸς πόσιν τετράφθαι τοὺς πολλοὺς ἐν τῇ ἑορτῇ, καὶ πάντα μᾶλλον ἐλπίζειν ἂν σφῶν πείθεσθαι αὐτοὺς ἢ ὅπλα λαβόντας ἐν τῷ παρόντι ἐξελθεῖν.
因为由于战胜的狂喜,大多数人在节日里都在饮酒,将领们预计士兵们宁可听从任何其他命令,也不愿在此时拿起武器出兵。
§7.73.3ὡς δὲ τοῖς ἄρχουσι ταῦτα λογιζομένοις ἐφαίνετο ἄπορα καὶ οὐκέτι ἔπειθεν αὐτοὺς ὁ Ἑρμοκράτης, αὐτὸς ἐπὶ τούτοις τάδε μηχανᾶται, δεδιὼς μὴ οἱ Ἀθηναῖοι καθ’ ἡσυχίαν προφθάσωσιν ἐν τῇ νυκτὶ διελθόντες τὰ χαλεπώτατα τῶν χωρίων.
由于将领们在权衡之后认为此事无法实行,赫尔莫克拉底也无法再劝服他们,他自己便针对这种情况设下了如下计谋,因为他担心雅典人会在夜间悄悄地率先通过那些最险要的地段。
πέμπει τῶν ἑταίρων τινὰς τῶν ἑαυτοῦ μετὰ ἱππέων πρὸς τὸ τῶν Ἀθηναίων στρατόπεδον, ἡνίκα ξυνεσκόταζεν·
在天色刚黑下来的时候,他派了几个自己的同伙,带着一些骑兵前往雅典人的营地。
οἳ προσελάσαντες ἐξ ὅσου τις ἔμελλεν ἀκούσεσθαι καὶ ἀνακαλεσάμενοί τινας ὡς ὄντες τῶν Ἀθηναίων ἐπιτήδειοι (ἦσαν γάρ τινες τῷ Νικίᾳ διάγγελοι τῶν ἔνδοθεν) ἐκέλευον φράζειν Νικίᾳ μὴ ἀπάγειν τῆς νυκτὸς τὸ στράτευμα ὡς Συρακοσίων τὰς ὁδοὺς φυλασσόντων, ἀλλὰ καθ’ ἡσυχίαν τῆς ἡμέρας παρασκευασάμενον ἀποχωρεῖν.
他们骑马来到可以听到声音的距离,高声唤出几个人,假装自己是雅典人的朋友(因为在城内确实有一些人充当尼西阿斯的密报者),让他们转告尼西阿斯:不要在夜间撤走军队,因为叙拉古人正守卫着道路,而应当在白天做好准备后从容地撤退。
§7.73.4καὶ οἱ μὲν εἰπόντες ἀπῆλθον, καὶ οἱ ἀκούσαντες διήγγειλαν τοῖς στρατηγοῖς τῶν Ἀθηναίων·
他们说完这些话就离去了,而听到这些话的人则向雅典人的将军们作了汇报。

词汇与语法注释

  1. 7.73.1ὡς κατὰ γῆν ἀναχωρήσοντες — 连词 ὡς 结合将来时分词,表示主观的意图或计划(“意图从陆路撤退”)。此处表明雅典全军已下定决心从陆路撤退。
  2. 7.73.1ὡς οὐ χρεὼν ἀποχωρῆσαι τῆς νυκτὸς αὐτοὺς περιιδεῖν — 不定式 περιιδεῖν 作为无人称表达 οὐ χρεὼν [εἶναι] 的补语,而 περιιδεῖν 本身又带有名词/代词对格加不定式结构 αὐτοὺς ἀποχωρῆσαι。整句意为“不应当听任他们(雅典人)在夜间撤退”。
  3. 7.73.2οὐ δοκεῖν ἂν ῥᾳδίως ἐθελῆσαι — 间接引语中的不定式结构。对应于直接引语中的 οὐκ 还原 ῥᾳδίως ἐθελήσειαν(表示潜在可能性或温和的否定预测),虚词 ἄν 修饰不定式 ἐθελῆσαι。该不定式的逻辑主语是前文的对格短语 τοὺς δὲ ἀνθρώπους。
  4. 7.73.2πάντα μᾶλλον ἐλπίζειν ἂν σφῶν πείθεσθαι αὐτοὺς ἢ ... ἐξελθεῖν — 短语 πάντα μᾶλλον ... ἤ ... 意为“宁可听从任何其他事情,也不愿……”。σφῶν 是动词 πείθεσθαι(听从、服从)所要求的属格,指代叙拉古的将领。αὐτούς 则指代士兵(不定式的逻辑主语)。
  5. 7.73.3προφθάσωσιν ... διελθόντες — προφθάνω 结合分词的句型,意为“先于他人做某事”或“提前做完某事”。此处表示担心雅典人会(先于叙拉古人一步)通过那些险要地段。
  6. 7.73.3ὡς Συρακοσίων τὰς ὁδοὺς φυλασσόντων — 由 ὡς 引导的属格绝对结构。它从说话者(在此为使者或其代表的内线)的主观立场出发陈述原因,意为“以叙拉古人正守卫着道路为由”。

引用这一段

修昔底德, 伯罗奔尼撒战争史 §7.73.1-7.73.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg0003.tlg001.humanitext-grc2:7.73.1-7.73.4

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。