Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §10.3.28.pr

共有物における単独変更の禁止と事後措置

1723 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

共有物において共有者が他方の意に反して単独で行為することの禁止、および事後の措置における合意や不在などの条件に応じた法的取扱いを論じる。

[PAPINIANUS libro septimo quaestionum.
[パピニアヌス『設問集』第7巻。
] §10.3.28.prSabinus ait in re communi neminem dominorum iure facere quicquam inuito altero posse.
]\n\nサビヌスは、共有物において、共有者の誰もが、他方の意に反しては法的に何事も行うことができないと述べている。
unde manifestum est prohibendi ius esse: in re enim pari potiorem causam esse prohibentis constat.
そこから、禁止する権利があることは明らかである。 なぜなら、対等な関係においては、禁止する者の立場の方が強いということが確立しているからである。
sed etsi in communi prohiberi socius a socio ne quid faciat potest, ut tamen factum opus tollat, cogi non potest, si, cum prohibere poterat, hoc praetermisit: et ideo per communi diuidundo actionem damnum sarciri poterit.
しかし、共有物において、共有者が別の共有者から何かを行わないように禁止され得るとしても、禁止できたときにこれを見過ごしたならば、すでに完成した工作物を撤去するように強制されることはない。 そしてそれゆえ、共有物分割訴訟を通じて損害が填補され得る。
sin autem facienti consensit, nec pro damno habet actionem quod si quid absente socio ad laesionem eius fecit, tunc etiam tollere cogitur.
これに対して、もし行う者に同意していたならば、損害についての訴えも持たない。 しかし、もし共有者の不在中にその者を害するために何かを行ったならば、そのときは撤去することさえ強制される。

語釈・文法注

  1. §10.3.28.prin re pari — 物理的な共有物ではなく、「対等な権利関係」あるいは「当事者の同等の地位」を意味する。等しい立場にある者同士の間では、不作為(禁止)を望む側の意思が優先されるという原則を示す。
  2. §10.3.28.prper communi diuidundo actionem — 前置詞 per は対格の actionem を支配しており、その間に修飾語句として communi diuidundo(共有物分割のための)という表現が挿入された倒置(hyperbaton)である。通常は actio communi diuidundo と呼ばれる訴訟を指す。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §10.3.28.pr. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:10.3.28.pr

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。